Die tijd ligt ver achter ons. Het is de wereld op z’n kop. Vandaag wordt de gehele economie niet bepaald door bedrijven die de meest essentiële zaken produceren, maar door de beurskoers van een handvol bedrijven met een buitenproportionele beurswaarde.

De aandelenmarkt en beurzen zijn niet langer een financieringsmechanisme, een indicator of afspiegeling van onze bedrijvigheid, innovatie of economie… de beurs is dé determinant van de reële economie geworden. De financiële economie heeft de reële economie niet langer als onderliggende basis, maar als afgeleide. Wat ooit bovenbouw was, is nu de onderbouw.

Ook wanneer de wereldwijde raffinage van benzine en diesel stokt, wanneer miljoenen tonnen graan geblokkeerd blijven achter de Bosporus of wanneer de productie van aluminum fors krimpt, zelfs dan geven de beurzen geen kik. Aandelenkoersen rijgen de records aan elkaar alsof we niet langer brood eten, geen wagens meer hebben en plots de rustieke charme van houten ramen verkiezen.

Die omkering en perversie verklaart de dynamiek achter de exuberante noteringen en waarderingen van die enkele bedrijven. Toegegeven… die bedrijven slagen er beter in om kapitalen en kredieten op te halen bij tal van beleggersprofielen.

De recente wedloop en goudkoorts in het reflexieve AI-universum toont ons hoezeer beursnoteringen en waarderingen niet langer het eindproduct zijn van cashflow of rendement, maar wel van het vermogen om niet-renderende investeringen en overnames te financieren op basis van goedkoop kapitaal dat louter het gevolg is van die overwaardering en op haar beurt leidt tot nog hogere waarderingen.

Bij AI krijgen die hoge waarderingen steeds meer spectaculaire proporties en speculatieve vormen. Een onderneming met een enorme beurswaarde kan aandelen uitgeven en goedkoop schulden aangaan waarmee het honderden miljarden investeert in datacenters, GPU's en elektriciteitsfacturen. Die investeringen creëren vervolgens omzet voor andere hyperscalers en chipbedrijven. Die hogere omzetcijfers ondersteunen vervolgens de steeds hogere waarderingen en verdere investeringen. Investeringen waarvoor momenteel nog geen verdien- of winstmodel bestaat.

Over de meerwaarde en het potentieel van AI/LLM’s bestaat nauwelijks twijfel. Maar wat steeds meer twijfelachtig wordt, is de houdbaarheid van de monsterlijke schulden die worden opgestapeld door de marktleiders en hyperscalers die deze groeispurt vandaag trekken.

treinverbindingen, elektrificatie en het internet

Britse bedrijven die in 1846 onhoudbare schulden waren aangegaan om aan recordtempo iedere stad en dorp tot in de verste uithoeken te ontsluiten met spoorverbindingen… velen van die bedrijven gingen failliet en niemand herinnert zich de namen van die visionaire negentiende eeuwse hyperscalers. Die bedrijven gingen onderuit, maar de treinen rijden nog steeds.

Alle bedrijven die rond de eeuwwisseling de eerste krachtcentrales, transformatoren en elektriciteitsnetten in Noord-Amerika aanlegden… ook die bedrijven gingen kopje onder, samen met de roekeloze banken die hen de kredieten leverden voor die zucht naar elektrificatie.

We herinnert zich nog het baanbrekende Netscape, Altavista of Napster? Geen van hen overleefde de dotcom zeepbel van 2001 of verdween roemloos tussen te plooien van de geschiedenis.

De treinen rijden nog steeds, we gebruiken meer elektriciteit dan ooit te voren en ook het internet is geen overwaaiende hype gebleken. En ook AI wordt binnen afzienbare tijd toegevoegd aan dit rijtje van innovatieve en baanbrekende technologieën die onze efficiëntie en productiviteit opmerkelijk hebben verhoogd.

De paniek van 1873

De gelijkenis met 1873 is opvallend. Net zoals overheden tijdens de recente Covid-periode ongeziene volumes aan ongedekte kredieten in de economie pompten, werd ook de periode vóór 1873 gekenmerkt door een forse monetaire expansie. Tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog had Washington grote hoeveelheden ‘greenbacks’ uitgegeven. Zo’n $375 miljoen aan papiergeld, fiatgeld dat niet langer inwisselbaar was tegen goud of zilver en daarmee brak met de toenmalige monetaire orthodoxie.

Ook toen hadden fraude, wetteloosheid en normvervaging zich een weg gebaand tot diep in de ‘Oval Office’. Waar president Trump vandaag zelf de draaischijf en spelverdeler is voor insider trading, regelrechte fraude, vriendjespolitiek en belangenvermenging, was president Ulysses S. Grant eerder een machteloze toeschouwer, een afwezige speelbal die lijdzaam toekeek en liet begaan. De Grant-administratie wordt hoofdzakelijk herinnerd om haar financiële schandalen.

De gelijkenis met AI en de hyperscalers is opvallend. Een emblematische fraudezaak was het ‘Crédit Mobilier’ schandaal in 1872, waarbij Union Pacific Railroad enorme schulden aanging om onmetelijke treinverbindingen aan te leggen, gefinancierd door ingewijden, waarbij de aandelen werden verdeeld onder invloedrijke politici die op hun beurt federale steun en politieke bescherming genoten. Hoewel de nieuwe spoorlijnen verlieslatend waren, wisten bevriende aannemers de bouwkosten kunstmatig op te drijven, terwijl insiders tegelijk exorbitante bedragen aan de eigen spoorweg factureerden en aandeelhouders zichzelf de boekhoudkundige winsten uitkeerden.

Het was Hyman Minsky die er in 1986 op wees hoe de laatste fase van een grote krediet-bubbel opvallend gepaard gaat met een toename aan financiële fraude. Niet omdat fraude op zichzelf de crisis veroorzaakt, maar omdat een langdurige opgang van beurswaarderingen speculatie beloont, controles doen verslappen en steeds sterkere prikkels bieden om verliezen en risico’s te verbergen. Hetzelfde zien we vandaag gebeuren in deze AI-wedloop, waarbij hyperscalers $3.000 miljard aan getekende contracten voor toekomstige investeringen in rekenkracht en datacenters tussen de plooien van hun Profit & Loss Filings wegmoffelen, ver uit het zicht van de aandeelhouders en investeerder.

Afsluitend

Net voor de dotcom crash was de waarde van de S&P500 opgelopen tot 165% van het Amerikaanse GDP. Ook toen was het niet geheel duidelijk hoe al die nieuwe bedrijfjes ooit geld zouden gaan verdienen aan online services, streaming, applicaties of software die zich zouden enten op dat nieuwe substraat : het internet. En toen… in het voorjaar van 2000, barstte de zeepbel. We zijn inmiddels een kwarteeuw later, opnieuw zien we een zeepbel ontstaan. Ditmaal is de S&P500 gegroeid tot 230% van het Amerikaanse GDP.

De lijst is lang. De lijst van prominente autoriteiten die zich de voorbije decennia schromelijk hebben vergist in het voorspellen van de volgende beurscrash, in de flop die de iPhone zou worden omdat het geen toetsenbord had of Paul Krugman die beweerde dat het internet een hype was omdat mensen nu eenmaal niets tegen elkaar te zeggen hebben… Zo ook wie denkt de crash van deze AI-bubble te voorspellen.

Komt die correctie? Barst die zeepbel? Ja, evident. Ooit. Onvermijdelijk. Maar het exacte tijdstip aanduiden en de exacte aanleiding daarvan voorzien, dat is net zoals bij alle voorgaande zeepbellen een onmogelijke oefening.

Adolescenten die in het jaar 2050 instappen in de economie of arbeidsmarkt, zullen bij iedere handeling AI en LLM’s gebruiken zoals wij vandaag de trein nemen, onze EV’s opladen of zoals wij vandaag onze smartphone op zak hebben. Tegelijk is de kans bijzonder groot dat tegen die tijd geen van die adolescenten ooit gehoord zal hebben van bedrijven als Oracle, ChatGPT of Anthropic.

Net zoals Atari, Nokia, Xerox of Kodak er ooit in zijn geslaagd om marktleider te worden met een visionair maar onbestaand product op een onbestaande markt, zo ook zijn vele AI-hyperscalers van vandaag gedoemd te verdwijnen, lang, lang, lang voordat deze ontwrichtende technologie integraal op een dag onderdeel zal zijn geworden van ons alledaagse leven.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

Wie zijn de grootste houders van Amerikaans schuldpapier?

1. Japan met naar schatting $1.140 miljard aan dollarreserves opgebouwd door een decennialang handelsoverschot.

2. Verenigd Koninkrijk met naar schatting $950 miljard bewaard in London door buitenlandse centrale banken, staatsfondsen, banken en institutionele beleggers.

3. China met naar schatting $660 miljard aan dollarinkomsten uit exportoverschotten. Die dollars worden grotendeels gerecycleerd naar Amerikaanse staatsobligaties via People's Bank of China.

4. België met naar schatting $470 miljard aangehouden door Euroclear voor buitenlandse centrale banken, staatsfondsen en institutionele beleggers.

5. Saudi Arabië met naar schatting $140 miljard aan Amerikaanse obligaties. Voegen we daar de petrodollarrecycling en dollar collateralized trade aan toe, dan loopt die blootstelling op tot meerdere duizenden miljarden.

Staakt het vuren in de Perzische Golf

Als u zich afvraagt waarom Washington en het Pentagon plots een verdere escalatie tegen Iran hebben stopgezet, dan ligt dat niet alleen aan de uitgeputte Amerikaanse munitievoorraden die door het Chinese export-moratorium niet kunnen worden heropgebouwd. Want ja, de westerse bewapeningsbedrijven zijn sinds 4 april 2025 afgesneden van 16 essentiële elementen waarop China het mondiale monopolie heeft. Die elementen zijn Samarium, Gadolinium, Terbium, Dysprosium, Lutetium, Scandium, Yttrium, Neodymium, Praseodymium, Cerium, Lanthanum, Europium, Holmium, Erbium, Thulium en Ytterbium.

Er is inmiddels nog een reden bijgekomen. Wanneer Saudi Arabië nog meer Iraanse vergeldingsaanvallen te verduren krijgt en haar nutsinfrastructuur en olie- en gasindustrie nog verder vernield ziet… dan is die schade zo groot, dat Saudi Arabië zich verplicht ziet Amerikaans schuldpapier ten gelde te maken om die wederopbouw te bekostigen. Die uitverkoop, het dumpen van die Amerikaanse obligaties… dat willen Scott Bessent, Wall Street, Capitol Hill, het Witte Huis en het Pentagon ten allen prijze vermijden.

Het dumpen van die Amerikaanse obligaties is geen loos dreigement van Mohammed Bin Salman. Het geeft weer hoe penibel en heikel de financiële positie van Saudi Arabië is geworden nu de olie-export nagenoeg is ingestort en de Saudi begroting knalrood kleurt. Hoe groot de onvrede onder de Saudische bevolking is, hoezeer het volk mort? Daar hebben we het raden naar.

De Japanse Yen-crisis

Het is u niet ontgaan dat de Japanse Yen de voorbije dagen en weken in een crisis is terecht gekomen, dat de munt en de financiële markten onderuit schoven en dat Washington zo welwillend en altruïstisch was om ter hulp te springen.

De Amerikaanse rente blijft oplopen en zorgt nu voor een nog grotere rentekloof met de Yen, waardoor kapitaal meer dan ooit uit de yen wegvloeit richting dollaractiva. Om dat bloeden te stoppen, ziet de Bank of Japan - op zoek naar liquiditeiten - zich verplicht Amerikaanse obligaties te verkopen.

En exact dat wil Washington ten alle prijze vermijden omdat het dumpen van schuldpapier de rentevoet op Amerikaans schuldpapier nog verder zou doen oplopen. Hogere rente betekent dat de Amerikaanse overheid nog meer intresten betaalt op de ontsporende staatsschuld die het nog nauwelijks gefinancierd krijgt.

De oplossing? Een bail-out of reddingsoperatie waarbij de Amerikaanse treasury Japanse Yen opkoopt, waarmee de Bank of Japan in ruil bijkomende Amerikaanse obligaties opkoopt ter ondersteuning van de eigen Yen. Ofwel : hoe de Amerikaanse schatkist met een Japans bruggetje haar eigen schuldpapier monetariseert. Met dat één-tweetje houdt Scott Bessent de intrestvoet nog heel eventjes onder de 4,8%.

Afsluitend

De Verenigde Staten heeft geen enkele beleidsruimte of keuzemogelijkheid wanneer geopolitieke ontsporingen tot een renteverhoging dreigen te leiden. Wanneer Riad en Tokyo dreigen Amerikaans schuldpapier te verkopen, dan staakt het Pentagon het vuren boven Iran of doet Bessent aan ‘quantitave yield curve control by proxy’.

Blijkt dit zomaar te kunnen en blijkt de US treasury ongestraft haar eigen schuldpapier te kunnen monetariseren… dan is dit voor institutionele spelers een sterk signaal tot voorzorg en vertaalt dit zich onvermijdelijk in een stijgende vraag naar goud als store of value. Blijkt dit niet zomaar te kunnen en draait deze kunstgreep van Bessent uit op een fiasco of boomerang, dan heeft iedereen er het raden naar waar de goudprijs naartoe gaat.

De Trump-administratie moet al deze vuurhaarden voorbij de midterms zien te trekken. De Amerikaanse schuldenberg wordt steeds moeilijker te stutten en ook historische partners zoals Japan en Saudi Arabië komen in de problemen. De ondoordachte calamiteiten in de Perzische Golf hebben de energiefactuur voor de Japanse economie dramatisch doen ontsporen en tegelijk de Saudische olie-inkomsten gekelderd. Indien de republikeinen hun comfortabele meerderheid verliezen na november - en dat ziet er naar uit - dan wordt de juridische klopjacht op president geopend en loopt ieder republikeins voorstel vast in Congress en Senate. Onbestuurbaarheid en paniekvoetbal krijgen dan een nieuwe dimensie en betekenis.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

Qatar Energy was goed voor 20%

In die vorige publicatie, kon u lezen hoe 20% van ‘s werelds olieproductie opgesloten zit in de Perzische golf. In tegenstelling tot de gasproductie in de Golf is niet alle olieproductie vernietigd. Ja, de schade is enorm, en voor geruime tijd, maar van de 20 miljoen vaten aardolie per dag, is naar schatting nog steeds zo’n 50% intact of herstelbaar. Wanneer de Straat van Hormuz ooit weer open gaat, dan komt die oliestroom uit al die verschillende Golfstaten weer traag maar zeker op gang.

Voor aardgas ligt dat anders. Eén enkel land en één enkel staatsbedrijf - Qatar Energy - namen zo maar even 20% van de mondiale gasexport voor hun rekening. De formidabele exportcapaciteit van Qatar was één van die vermeende troefkaarten of jokers die de EU27 ertoe verleidden om hoog spel te spelen en een decennia-oud partnership met Rusland éénzijdig op te breken.

De wereld verbruikt zo’n 4000 miljard m³ aardgas per jaar. Slechts 500 miljard m³ daarvan komt in aanmerking voor export en Qatar Energy nam daarvan zo’n 100 miljard m³ ofwel 20% voor haar rekening. Dat kritische exportvolume is nu semi-permanent uit de markt gehaald waardoor iedere importeur zich in de haren krabt.

Ook wanneer de rust in de Perzische Golf helemaal terugkeert en die rust een stabiel investeringsklimaat garandeert voor wederopbouw, dan duurt het nog 3 tot 5 jaar vooraleer de output van de hele Perzische Golf tot 80% van haar oorspronkelijke capaciteit is heropgebouwd. Dat geldt voor zowel aardgas als petroleum.

Er is een voelbaar tekort opgetreden op de mondiale gasmarkt waardoor alle verbruikers nu een paniekerige klopjacht hebben ingezet op iedere kubieke meter aardgas en LNG die nog verkrijgbaar is.

De reeds penibele situatie gaat van kwaad naar erger, nu Oekraïne toegang heeft verkregen tot drones en lange afstandsraketten waarmee het de Russische gas- en olie-industrie bestookt en Rusland haar productie en export van LNG fors terug schroeft.

Wie had gedacht dat Russisch aardgas ons van de winterkoude en het pikdonker zou behoeden, die komt bedrogen uit, nu de EU alle importen van Russische olie en gas per 1 januari 2027 heeft opgeschort.

Aardgas en LNG voorraden van de EU27

Zowel a.) de import van LNG in de EU27 als b.) de bestaande voorraden hebben in juli van dit jaar een laagterecord bereikt. De Europese Unie importeerde de voorbije 2 jaar nooit zo weinig aardgas en LNG als deze zomer. Is dat omdat onze voorraden overvol zitten? Neen, wel integendeel.

Noorwegen produceert en levert wat het kan, maar de negatieve zomer-winter-spread weerhield Europese beleidsmakers om voorbereidingen voor de komende winter te treffen. De reden daarvoor is begrijpelijk, maar daarom niet minder dramatisch.

Zomer Winter Spread

Doorgaans en in normale jaren, wanneer de gasproductie in Qatar en Rusland niet onder vuur wordt genomen, ligt de gasprijs in de zomer veel lager dan in de winter. Dat heet de ‘positieve spread’. Wanneer de prijzen in de zomer en nazomer het laagst zijn, - nu dus - is het moment aangebroken om de voorraden aan hoog tempo goedkoop aan te vullen. Maar die situatie is nu radicaal anders.

Read more

1e voorbeeld : de SMR thorium reactor

In een publicatie van 24 april 2025 kon u lezen hoe Chinese onderzoekers tien jaar lang een eigen SMR-opstelling hadden getest in de desolate Gobi-woestijn. En hoe diezelfde ingenieurs erin waren geslaagd om die kleine Thorium-reactor van brandstof te bevoorraden zonder de reactor te hoeven stil leggen. De Thorium-reactor is niets nieuw. De technologie wordt reeds sinds de jaren ‘60 onderzocht in de V.S. Baanbrekend is het bijvullen van de brandstof omdat daarmee de belangrijkste stap naar civiele toepassing werd gezet.

Die Thorium-reactor in de Gobi-woestijn is tekenend voor de wijze waarop Chinese ingenieurs innoveren en ontwikkelen. Ze grijpen bestaande technologieën en beproefde concepten bij het nekvel en verbeteren die tot een sleutel-op-de-deur concept waardoor China zich technologisch, commercieel en strategisch naar de kopgroep van het peloton innoveert.

2e voorbeeld : CIPS ofwel Cross Border Interbank Payment System

In 2012 kreeg de Chinese Centrale Bank de opdracht een eigen betaalsysteem te ontwikkelen als alternatief voor het Amerikaanse SWIFT. Drie jaar later, in 2015, werd dat systeem operationeel onder de naam Cross-Border Interbank Payment System (CIPS).

Wat ooit ontstond vanuit een veiligheidsstrategie, groeide uit tot een performant internationaal betaalsysteem dat met al haar functionaliteiten en brandmuren het Amerikaanse en concurrerende SWIFT in slagkracht overtreft.

CIPS is veel meer dan een Chinees alternatief voor SWIFT. Waar SWIFT voornamelijk berichten tussen banken uitwisselt, combineert CIPS zowel betalingsverkeer, clearing als afwikkeling binnen één geïntegreerd systeem volledig in renminbi. Belangrijker nog… het opereert helemaal buiten het Amerikaanse netwerk van corresponderende

Read more

De voorbije 3 dagen voeren gemiddeld 10 schepen per dag uit de Straat van Hormuz. Om de mondiale bevoorrading te verzekeren, horen dat er 100 à 120 per dag te zijn. De MOU blijkt te zijn uitgedraaid op een MOM, een ‘Memorandum of Misunderstanding’.

De jacht op medium en heavy crude

Raffinaderijen verwerken een brede waaier aan soorten ruwe olie. Die verschillende kwaliteiten worden zorgvuldig gemengd voordat ze kunnen worden geraffineerd tot afgewerkte brandstoffen. Daarbij wordt lichte ruwe olie (light crude) doorgaans gecombineerd met zwaardere kwaliteiten (medium en heavy crude). De prijs die raffinaderijen voor hun grondstof betalen, is dan ook niet simpelweg de WTI-prijs, maar sluit doorgaans nauwer aan bij de USO-prijs.

Terwijl het overaanbod aan lichte ruwe olie verder toeneemt, wordt het tekort aan medium en heavy crude precair. Die medium en heavy crude zijn essentieel zijn voor de productie van diesel. Voor de Amerikaanse raffinaderijen resteert er slechts één toeleverancier van medium en heavy crude om de dieselproductie op peil te houden : putten uit de Strategic Petroleum Reserve (SPR).

Die strategische voorraden slinken nu in hoog tempo. Enkele maanden geleden bedroegen die reserves nog ongeveer 430 miljoen vaten. Inmiddels zijn ze gedaald tot beneden de ondergrens van 243 miljoen vaten. Die grens is van bijzonder belang, omdat 243 miljoen vaten geldt als de minimale strategische voorraad die beschikbaar moet blijven voor het Amerikaanse leger. Wanneer de SPR onder dat niveau zakt, moet de president elke vrijgave van olie voor civiele doeleinden persoonlijk goedkeuren. Anders gezegd : de Amerikaanse economie spreekt inmiddels ook de strategische militaire olievoorraden aan. Volgens gegevens van de EIA WPSR werd die kritieke ondergrens op 10 juli 2026 bereikt.

Read more

Deze publicatie is geen hit piece tegen LLM’s of AI, evenmin tegen ontwrichtend nieuwe tech en het is al helemaal geen afrekening met ons diepmenselijk vooruitgang-streven of visionaire ambities. Deze publicatie is een poging tot overzicht van wat zich de voorbije maanden afspeelde in dat marktsegment en de hordes die genomen moeten worden. Want laat ons eerlijk zijn… heel wat fondsen, huisvaders en bedrijven hebben hun spaargelden en lot gekoppeld aan het commerciële succes van deze technologische omwenteling.

Maar wat zien we? Jaar na jaar stapelen AI-bedrijven de verliezen verder op.

Maar eerst dit,

Een ongeziene investeringswoede in AI

In 2025 pompten investeerders $34 miljard in OpenAI en boekte het bedrijf een erg verdienstelijke omzet van $13 miljard. OpenAI is slechts één voorbeeld. Bij bedrijven als Anthropic, xAI, Google DeepMind en Meta AI zien we exact hetzelfde gebeuren. De kloof tussen uitgaven en inkomsten blijft jaar na jaar groeien, terwijl niemand een idee heeft hoe of wanneer die bedrijven ooit winst zullen maken.

Niettegenstaande plant OpenAI nog $852 miljard te verbranden tegen het jaar 2030. Verbranden is keurig Nederlands voor ‘to burn cash’ ofwel het investeren van liquiditeiten tijdens de ontwikkelingsfase terwijl die cash wel intellectual property, maar geen directe omzet om winsten oplevert. OpenAI is daarin niet alleen. Alle AI-ontwikkelaars zijn in een race tegen de klok terecht gekomen omdat ze zich herinneren hoe Google 20 jaar geleden de zoekmachine heeft gemonopoliseerd. Dat principe heet ‘winner takes all'.

Wie als eerste het beste product aanbiedt, die duwt daarmee - net zoals Google - iedere concurrent definitief uit de markt. De uitkomst van deze wedloop zal ook nu weer worden bepaald door de hoeveelheid cash die in deze vroege fase wordt geïnvesteerd en verbrand. Velen stellen zich de vraag hoe lang dit nog kan doorgaan. Hoeveel cash zijn de grootste geldschieters ter wereld nog bereid te dumpen in AI? En wat als die geldstroom stil valt?

Indien die liquiditeiten voortijdig opdrogen of wanneer OpenAI tegen die tijd geen positieve inkomsten of kaspositie vertoont, dan is het in staat om de achterliggende geldschieters en investeerders de afgrond in te duwen. Denk aan een monsterbedrijf als Oracle.

Read more

Wereldwijde olievoorraden zijn historisch laag

De Amerikaanse Strategische Petroleum Reserves (of SPR’s) hebben hun laagste peil sinds 1983 bereikt1. In een vorige substack2 kon u lezen hoe Washington de wereldmarkt overspoelt door de export van eigen reserves. Daarmee houdt het de petrodollar cycle in stand, houdt het de olieprijs laag en worden structurele tekorten aan de mondiale productiezijde gemaskeerd. Sinds de start van de Iraans-Israelische oorlog zijn de Amerikaanse reserves met 75 miljoen vaten geslonken3.

Tegelijk meldt het IEA (of International Energy Agency) dat ook de petroleum-voorraden van OECD-landen met 160 miljoen vaten zijn gekrompen. Daarmee wordt het laagterecord van 1990 verbroken4.

Noot : wanneer u de komende tijd de olieprijs ziet dalen, dan is dat van korte duur. Dalende prijzen zijn de voorbode van de koopwoede die losbarst wanneer uitgeputte reserves en buffers overal ter wereld worden aangevuld. De voorraad-deficieten en verstoorde evenwichten die de voorbije 100 dagen werd opgestapeld, moeten op een gegeven ogenblik worden hersteld.

Amerikaanse inflatiecijfers

Eerder deze week werden de Amerikaanse CPI-cijfers gepubliceerd. Die korf van basisproducten geeft een reële inflatie van 4,2% weer5. Uitgaven voor energie stegen met 23%6, uitgaven voor benzine en diesel stegen met 57%7. Mede daardoor daalt het besteedbare inkomen en de koopkracht van de gemiddelde Amerikaan nog verder.

Bij Amerikaanse huishoudens lopen zowel schuldgraad als wanbetalingen verder op, terwijl spaarquota verder dalen. In de Europese unie zien we dezelfde trend met dat verschil dat huishoudens voorlopig beter gekapitaliseerd en minder verschuld zijn dan in de V.S.

Noot : wanneer u de komende de tijd de olieprijs ziet dalen, dan is dat het gevolg van demand destruction of de vernietiging van de vraag. Huishoudens verbruiken nu eenmaal minder brandstoffen wanneer die buitensporig op het huishoudbudget gaan wegen. Wanneer u de komende tijd de olieprijs ziet dalen, dan belooft die prijsdaling kortstondig te zijn. Wanneer Amerikaanse gezinnen plots minder buitenshuis eten, dan duidt dat op een krimpend huishoudbudget. Ook dat is sinds kort het geval.

Memorandum of Understanding

De exacte inhoud van het voorakkoord tussen Teheran en Washington werd niet geopenbaard. Het blijft twijfelachtig of de MOU die op vrijdag zou worden getekend, tot enige langdurige pacificatie leidt. Temeer omdat de bellicose partij in deze driehoeksverhouding - dat is Tel Aviv - niet aan de gesprekken deelneemt en niet te kennen geeft haar buitenlandbeleid te wijzigen of militaire offensieven stop te zetten. Laat dat nu net een breekpunt zijn voor Teheran, samen met het opheffen van alle sancties, samen met een schadevergoeding die in de honderden miljarden loopt en samen met het vrijgeven van geblokkeerde deviezen. Voeg daar nog een Iraanse tolheffing van $1 per vat aan toe voor ieder vat dat door de Straat van Hormuz vaart.

Dit memorandum is een eerste stap en zet de krijtlijnen uit voor een eventueel vredesakkoord. Of deze MOU tot langdurige vrede leidt? Neen, dan liggen de kansen op een Belgische wereldtitel in het voetbal hoger.

Noot : ook wanneer The Straight plots opent, ook dan bevindt de mondiale tankercapaciteit zich op weken varen waar die plots gewenst is.
En ook wanneer The Straight plots opent, dan blijft een productiecapaciteit van naar schatting 13 miljoen vaten per dag (mbpd) voor maanden en jaren beschadigd.

Oil Futures en het United States Oil Fund (USO) in het bijzonder

De USO is een beursgenoteerd fonds - een ETF zoals dat heet - dat de prijs van Amerikaanse WTI-ruwe olie tracht te volgen via futures. Futures zijn termijncontracten. De USO is één van de meest verhandelde grondstoffenfondsen ter wereld. Dagelijks wisselen tientallen miljoenen van deze ETF’s van hand.

USO8 weerspiegelt niet de fysieke oliemarkt of olieprijs, maar wel het sentiment rondom olieprijzen en de weerslag daarvan op de economie en financiële markten.

Het mag niet verbazen dat de voorbije maanden grote volumes aan long posities werden geopend. Wie short is, die voorziet een daling in olieprijs. Wie long gaat, verwacht dat de olieprijs in de toekomst zal stijgen. Wanneer olieprijzen gevoelig dalen, ook slechts tijdelijk, dan ontstaat er een enorme blootstelling van die long futures. Vele van deze beleggers en speculanten zullen uit die positie worden geduwd en verplicht worden het onderpand te storten, uitgerekend wanneer de vraag naar long futures keldert. Dat is de befaamde margin call.

Noot : wat gebeurt er wanneer de economie niet langer groeit, wanneer inflatie toeneemt en olieprijzen plots fors stijgen? Dan gaat een economie in recessie. Vier van de vijf voorgaande recessies werden getriggerd door een gelijkaardige energieschok.

Geen onmiddellijke renteverlaging in zicht

Kersvers FED-voorzitter Kevin Warsh geeft te kennen de rentevoeten niet te zullen verlagen. Dat is een streep door de rekening voor wie obligaties of treasury bills in dollars aanhoudt. Warsh ondersteunt daarmee de dollar. Ook al gaat dat ten koste van de economie. Fiscale conservatieven noemen dat goed monetair beleid.

Hoewel de reële economie en indicatoren ons een heel andere beeld schertsen, ziet Warsh productiviteitsgroei9, een gunstig investeringsklimaat, een tewerkstelling die stand houdt en stabiele werkloosheidscijfers. De realiteit is anders.

Met inflatie die beduidend hoger ligt dan de rentevoeten, kalft de waarde van de dollar - en daarmee de koopkracht van Amerikaanse gezinnen en bedrijven - traag maar gestaag verder af.

De Amerikaanse overheid is in een schuldenspiraal terecht gekomen waarbij de staatsschuld sneller groeit dan de economie. Om die snel groeiende staatsschuld te blijven financieren, zullen kopers van Amerikaans schuldpapier steeds hogere bibberpremies en rentevoeten eisen. Zonder reflexmatig weer naar Paul Volker10 te verwijzen, herinneren we ons de beproefde recepten waarmee ontsporende inflatie weer onder controle kan worden gebracht. Het is deze maand exact 45 jaar geleden dat FED-voorzitter Paul Volker de Federal Funds Rate naar 20% bracht. Voor velen voelde die ingreep destijds net zo radicaal aan als de idee om vandaag de rentevoet op trekken met 25 basispunten. Een verhoging van 25, 50 of 100 basispunten zal niet volstaan.

Kruistocht tegen Goud

Tegelijk vermoeden velen dat de Trump administratie en Kevin Warsh een kruistocht tegen goud in gedachte hebben. Eerder bleek dat de V.S. niet langer het Fort Knox van de wereld is en steeds minder bij machte is om in bewaring genomen goudvoorraden terug te bezorgen aan rechtmatige institutionele eigenaars11. Tegelijk hebben andere landen en grootmachten gaandeweg enorme bergen Amerikaans schuldpapier ingeruild voor substantiële goudvoorraden die als een immuunrespons fungeert tegen de dollar die verworden is tot een toxische en pathogenetische reservemunt12.

Stijgen intrestvoeten… dan worden vastgoed, aandelen en kredieten daarmee aantrekkelijker tegenover monetair edelmetaal dat geen huurgelden, dividenden of intresten oplevert.

Afsluitend

Gaat de Straat van Hormuz ooit nog open? Waar gaat de Amerikaanse economie naartoe? Hoe groot is de blootstelling voor ondermaats gekapitaliseerde banken en schaduwbanken? Staan we voor een faillissementsgolf? Welke remedie heeft FED-chair Warsh in petto? Dit is een week van grootse verwachtingen en langverwachte aankondigingen.

De productiviteitswinsten die Kevin Warsh in de brede economie ontwaart, zijn te wijten aan aanwervingsstops en ontslagen bij bedrijven die hun omzet, activiteitsgraad en verkoopcijfers niet langer zien groeien. Het ontslaan van werknemers levert voor zaakvoerder en aandeelhouder wel degelijk een directe productiviteitswinst op, terwijl diezelfde afdankingen pas in het najaar in de werkloosheidcijfers verschijnen. Dat zijn zorgen voor later.

Brede en langjarige indicatoren wijzen op een voelbare correctie. Wanneer credit card debt, wanbetaling, werkloosheid en olieprijzen stijgen en de koopkracht van gezinnen en de economische activiteit daalt, dan leidt dit historisch steeds weer tot eenzelfde catharsis en zuiveringsritueel. En net zoals in 1973, 1979, 2000 en 2008 kunnen ook vandaag snel oplopende olieprijzen the drup in the emmer zijn, that the emmer does overlopen want the emmer is full. Then again, it only takes one prick to pop a bubbel.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

De oliebevoorrading is nu reeds 3 maanden grondig verstoord. Een ferme hoeveelheid productiecapaciteit werd vernield, zowel tijdelijk als semi-permanent. Daarnaast wordt in de Straat van Hormuz de doorvoer van 20 mbpd nog steeds geblokkeerd. En tot slot is er de onzekerheid, die zowel speculatie beloont als investeerders afschrikt.

Men zou toch denken dat dit soort gerommel en tekorten de olieprijs naar ongekende hoogten zouden hebben geduwd. Dat blijkt evenwel niet het geval. In deze publicatie overlopen we de 3 voornaamste mechanismen waarmee de olieprijs wordt onderdrukt.

Verkoop van de Amerikaanse Strategic Petroleum Reserves

Op het ogenblik dat de eerste Israëlische en Amerikaanse raketten op Iraanse doelen insloegen, zat Washington op een strategische oliereserve van 410 miljoen vaten. Zelfs ‘s werelds grootste olie slurpende economie komt daarmee een heel eind.

Tegelijk produceren de Verenigde Staten meer gas, olie en condensaten dan ooit tevoren. En de heavy crude die het niet zelf produceert, die importeert de Verenigde Staten uit Canada, Mexico, Brazilië en Venezuela. Daarmee lost de V.S. haar dieselprobleem op.

Meteen na de aanvallen op Iran, is Washington overgegaan tot de verkoop van vaten uit de eigen SPR of Strategic Petroleum Reserves. En ook Amerikaanse oliebedrijven exporteren wat graag hun waardeloze light crude overschotten aan recordprijzen.

Amerikaanse exporten van ruwe olie en condensaten overspoelen momenteel de wereldmarkt. Ze verzachten de pijn, drukken de olieprijs en houden de wereldeconomie draaiende. Tegelijk camoufleert die vloedgolf aan Amerikaanse olie de structurele tekorten aan de productiezijde. Het verklaart mede het totale gebrek aan sense of urgency, terwijl analisten de Europese voorraden dag na dag zien slinken. Die analisten formuleren het plastisch ; “de bodem van de tank komt in zicht”.

Het tappen uit de Amerikaanse Strategische Petroleum Reserves kan niet eindeloos blijven doorgaan. Washington pompt momenteel zo’n 6 miljoen artificiële vaten per dag in het globale systeem.

China schroeft haar olie importen fors terug

China doet hetzelfde als de Verenigde Staten, maar dan omgekeerd. Typisch… Ook China heeft een formidabele voorraad aangelegd die wordt geschat op 1,3 miljard vaten. Het aanhouden van enorme voorraden stelt China in staat om - tijdelijk - haar eigen importen tot een minimum te beperken. En dat is exact wat Peking nu doet. Sinds april van dit jaar importeren Chinese bedrijven naar schatting 4 miljoen vaten minder per dag dan voorheen. Dat bevoorradingsdeficit vangt het op door de tappen uit die monsterlijke olievoorraad.

Tegelijk bevoorraadt China alle aangrenzende landen in Zuid-Oost Azië met noodrantsoenen uit haar eigen olievoorraden. Daarmee koopt Peking een onvoorstelbare loyaliteit en goodwill bij de lokale bevolking van al die buurlanden.

Net zoals de Amerikaanse olie-exporten, fungeren China en haar voorraden als een overdrukventiel waarmee de structurele mondiale petroleumtekorten tijdelijk worden weggemoffeld. Peking pompt momenteel zo’n 4 miljoen artificiële vaten per dag in het globale systeem.

Smokkelroutes blijven voorlopig intact

Teheran heeft de hoogvlakte ingenomen. Het overschouwt, kneedt en controleert het slagveld. Het verdient meer geld dan ooit aan ieder vat olie en tegelijk incasseert Teheran $2 miljoen voor ieder schip dat door de Straat van Hormuz vaart.

Maar er wringt iets… Teheran mag de Straat van Hormuz dan wel controleren, het ziet hoe dagelijks nog steeds 7 miljoen vaten ontsnappen uit de Perzische Golf. De Verenigde Arabische Emiraten smokkelen tot 1,8 mbpd over land doorheen de Habshan-Fuzairah pijplijn naar de Golf van Oman. En westwaarts pompt de Saudische Oost-west pijplijn tot 5 mbpd naar de havenstad Yanbu aan de Rode Zee.

Qatar en Iran zijn historisch nauw verbonden en beide landen hebben elkaar al meermaals uit de nood geholpen. En ook nu weer maakt Qatar duidelijk hoe het haar toekomst en veiligheid ziet. In niet mis te verstane termen hebben Qatarese bewindvoerders Washington laten weten dat de militaire luchthaven in Al Udeid binnen hooguit 6 maanden moet worden ontruimd. Ja, de Qatari schoppen de Amerikanen buiten. Al Udeid Air Force Base is niet zomaar een Amerikaanse militaire luchthaven. Het is de grootste luchtmachtbasis van het Midden-Oosten en Amerika’s belangrijkste bruggenhoofd. Tegelijk ligt de Amerikaanse Vijfde Vloot verlaten, roerloos en verstijfd voor anker in Manama, Bahrein.

Tel Aviv blijft aandringen en eist dat Amerikaanse aanvallen de hele Iraanse beschaving en Iraanse bevolking finaal van de kaart vegen. Of die twee smokkelroutes intact blijven is zeer de vraag, wanneer het Iraanse regime ooit een derde grote aanvalsgolf incasseert. Beide smokkelroutes pompen samen momenteel zo’n 7 miljoen artificiële vaten per dag in het globale systeem.

Afsluitend

Lagere wiskunde leert ons dat 6 + 4 + 7 een totaal van 17mbpd bedraagt. Dit zijn de vaten die momenteel de pijn verlichten en de structurele tekorten in de mondiale oliebevoorrading opvangen en camoufleren. Desondanks lopen de voorraden op het Europese vasteland dramatisch terug.

Indien (a.) de Verenigde Staten niet langer grote oliehoeveelheden op de wereldmarkt brengen, indien (b.) China op een gegeven ogenblik beslist opnieuw grote hoeveelheden olie te importeren en (c.) indien één van die voorgenoemde smokkelroutes onklaar wordt gemaakt, dan mag het duidelijk zijn dat de gevolgen van die structurele tekorten voor iedere burger en economie snel voelbaar worden. Wie wordt dan het hardst getroffen?

Welke zijn die zwakste en meest blootgestelde economieën? Denk enerzijds aan kleinere groeilanden in Oost-Azië zoals Vietnam, Laos, Thailand, Bangladesh of de Filippijnen die voor 95% van hun energieverbruik zijn aangewezen op import. Denk anderzijds aan dat andere kneusje, Europa, dat voor 88% tot 90% is aangewezen op import van fossiele brandstoffen.

Het is twijfelachtig of de Straat van Hormuz ooit weer de vrije waterweg wordt, die het tot 28 februari 2026 altijd is geweest. Iran verdient ongewild fortuinen aan deze situatie. Een situatie waarvoor Netanyahu en Trump de zaadjes plantten en Teheran nu de vruchten plukt. Als het aan Tel Aviv ligt, komt er geen vrede met Iran.

En president Trump? Wanneer hem werd gevraagd of Hormuz weldra open gaat en hoe de vrije doorgang zal worden verzekerd, antwoordde hij het volgende,

Wanneer Amos Yadlin - voormalig hoofd van de Israëlische veiligheidsdiensten - verklaart dat Israel onmogelijk twee oorlogen tegelijk kan voeren, dan vergeet hij het Israëlische offensief in Libanon. Hij zegt daarmee niet dat Libanon niet moet worden beschoten. Hij zegt niet dat Iran niet moet worden vernietigd. En hij zegt evenmin dat de Gazaanse bevolking niet moet worden bestookt. Hij merkt op dat Israel niet in staat is al die noodzakelijke oorlogen gelijktijdig te voeren. Hij roept daarmee op tot gezond verstand.

En terwijl de Israëlische natie in drie gewapende conflicten is verwikkeld, terwijl Washington en Tel Aviv er niet slagen om hun uitgeputte munitievoorraden aan te vullen, terwijl Europese bedrijven er niet in slagen de gestegen kosten door te rekenen aan de eindgebruiker, gaan er in Tel Aviv steeds luidere stemmen op voor de voorbereiding van nieuwe offensieven, ditmaal tegen Egypte en Turkije.

Laat u niet in de luren leggen door de schijnbaar lage brandstofprijzen aan de pomp of door de bizar lage olieprijzen op de spot- en futures-markt. Die mag momenteel dan wel $91,12- (WTI) of 87,36- (Brent) bedragen… in Singapore wordt een vat kerosine verhandeld aan $199,26- In het Midden-Oosten betaalt men $1555,50- voor een ton scheepsbrandstof. En in Teheran betaalt de Iraniër aan de pomp omgerekend €0,025 voor een liter benzine.

Leave a comment

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Subscribe now

Van Sumerië naar Silicon Valley

De ongeziene rekenkracht van datacenters, applicaties op onze smartphones, het internet of things, onze online verrichtingen en data in de cloud hebben het aantal afgedrukte documenten tot een fractie herleid.

In 2006 bedroeg het totale A4-verbruik in de EU nog zo’n 20 miljoen ton per jaar. Informatie die moest worden bewaard voor het nageslacht, voor de politierechtbank of fiscus, die werd reflexmatig afgedrukt, geperforeerd en in ringmappen gearchiveerd. De voorbije 20 jaar is de verkoop van A4-papier (inclusief ringmappen, nietjes, schutbladen en perforatoren) gekelderd naar 10 miljoen ton vandaag. Hetzelfde geldt voor printers, scanners, faxmachines, enveloppes en postzegels.

Tegelijk genereert iedere burger, ieder bedrijf, ziekenhuispatiënt, belastingbetaler, digitale meter of gechipte raskat meer data dan ooit tevoren. Zowat al onze data wordt bewaard, gelogd en gemijnd. Iedere autorit, iedere tweet, ieder doktersvoorschrift, blogpost, transactie of zoekterm wordt gecapteerd en bewaard op servers waarvan we de veiligheidsprotocollen of eigenaars niet kennen.

Zowel processoren als harde schijven zijn goedkoper dan ooit tevoren en de kostprijs van storage en rekenkracht blijft dalen. Particulieren, bedrijven en overheden beschikken vandaag over 30x meer hardeschijf-capaciteit dan 20 jaar geleden. De storage in datacenters bedraagt inmiddels naar schatting een 300-voud van weleer.

Wie zich in 1992 een computer met 64MB aan RAM-geheugen en een Intel 486 DX2/66 processor kon veroorloven, die had een pittig rekentuig in huis. Die stoere DX2/66 van weleer was in staat tot wel 5 miljoen FLOPS. (Floating Point Operations Per Second). Die rekenkracht verbleekt bij de processor die we sinds 2022 in een Iphone14 aantreffen. Die Iphone14 klokt zo maar even 2 TFLOPS ofwel 2.000.000 MFLOPS en is daarmee 400.000x krachtiger dan de DX2/66 van weleer.

In dit hoog-gedigitaliseerde tijdperk drukken we nog nauwelijks iets op papier. We duwen niet langer spijkervormige patronen in kleitabletten. We stapelen geen zandstenen blokken tot een piramide en rotsschilderingen van jachttaferelen maken we al helemaal niet meer. Googlen doen we ook nog nauwelijks. Sinds kort stellen we onze meest intieme vragen aan een antropomorf chattende AI.

De Pioneer Plaque en de piramide van Gizeh

In 1972 werd de draagraket Pioneer 10 de ruimte ingestuurd richting Jupiter. De lancering is om twee redenen betekenisvol. Pioneer 10 was het eerste object dat een dusdanige ontsnappingssnelheid bereikte - door haar katapult-traject langs Jupiter - waarmee het aan de aantrekkingskracht van ons zonnestelsel wist te ontsnappen. In 1998 verliet Pioneer 10 finaal onze heliosfeer, daar waar de zonnewind ophoudt en de interstellaire ruimte begint. De capsule is nu 54 jaar onderweg. Aan boord bevindt zich de ‘Pioneer Plaque’. Een vergulde plaat met daarop een afbeelding van een man en vrouw, de schematische voorstelling van de sonde, de positie van de aarde, de kaart van ons zonnestelsel en wetenschappelijke symbolen als universele ‘taal’. Als een verre, verre beschaving de sonde ooit oppikt, wanneer die fles met dat briefje ooit aanspoelt in de bewoonde wereld, mogen we misschien ooit bezoek verwachten van de eerlijke vinder.

Wanneer en door wie de piramiden van Gizeh werden gebouwd, weten we niet. Temeer omdat ze geen enkele inscriptie, aantekening, verwijzing of geschreven taal bevatten. Pas recent komen we erachter dat de piramide zélf, haar precieze verhoudingen en geolocatie, dé boodschap is die de bouwers ons wilden nalaten. Wie de piramide van Gizeh heeft gebouwd, wilde daarmee duizenden of tienduizenden jaren na datum, het bewijs leveren van een diepe kennis. In de piramide vinden we de wetenschappelijke kennis terug die wij als mens en beschaving de voorbije 200 jaar hebben herontdekt. De meter, de seconde, de omtrek van de aarde, wiskundige constanten zoals π (pi) en φ (phi), de snelheid van het licht in een vacuüm en onze hedendaagse geolocatie op basis van het 360°-stelsel met minuten en seconden.

Sedert de mens zich voortplant, streeft die ernaar de eigen verwezenlijkingen te bewaren en te documenteren voor het nageslacht. In tegenstelling tot de Pioneer Plaque heeft de piramide van Gizeh niet tot doel om die kennis over grote afstanden te verspreiden, maar wel om kennis diep in de tijd te laten reizen.

Courrier New en alcoholstiften

Sumerische kleitabletten vertellen ons we hoeveel graan een boer 3300 jaar geleden heeft verhandeld. Of hoeveel bier hij brouwde. Hoe groot zijn schapenkudde was. Daarmee ligt het gebied dat wij sinds de 3e eeuw Iran zijn gaan noemen, aan de wieg van onze beschaving en geschiedenis.

Er bestaat geen twijfel over wie de samenzweerders waren die zich in 44 v. Chr. tegen Julius Caesar keerden en met 23 messteken de macht grepen. Suetonius, Plutarchus, Cassius Dio en later ook Cicero - die enkele samenzweerders persoonlijk kende - schreven lijvige biografieën met daarin de voorbereidingen voor de moordaanslag, de motieven van de daders, de rol die de senatoren speelden en de weerslag op het politieke landschap.

Bijna tweeduizend jaar na de moord op Julius Caesar zijn we ook vandaag nog steeds in staat de moord op J.F. Kennedy in 1963 grotendeels te reconstrueren. Onderzoekers zoals David Talbot, Douglas Horne, John Armstrong of Vince Palamara, deden dat aan de hand van zo’n 5 à 6 miljoen pagina’s aan officiële documenten. Die documenten zijn rapporten, loonlijsten, adresboeken, telexberichten, vluchtschema’s, oorlogsplannen, bankafschriften, veiligheidsmemoranda en brieven die stammen uit een tijd toen de FBI, de CIA, het Witte Huis, het Pentagon, de Secret Service nog bataljons aan typisten aan het werk zetten die aan topsnelheid alles, alles, alles op papier tikten, alles in drievoud klasseerden en waarbij officiële rapporten fysiek werden verdeeld onder de betrokkenen. Tot op vandaag puilen de archiefkasten uit omdat in die tijd - net zoals in het Derde Rijk, zowat alles op papier werd gezet, alles werd bewaard en fysiek gearchiveerd. Van die 6-tal miljoen pagina’s in het JFK-moorddossier kunnen zo’n 5 miljoen pagina’s worden gecatalogeerd als ‘contextueel materiaal’, waardoor slechts 1 miljoen pagina’s écht relevant zijn voor de waarheidsgetrouwe reconstructie. Van die 1 miljoen relevante pagina’s werden om veiligheidsredenen ruim 100.000 pagina’s ontsierd door zwarte balken om de waarheid te verdoezelen. Nog een groter deel werd inhoudelijk bewerkt om de waarheid te herschrijven. En dan zijn er nog de geheime documenten. Naar schatting zo’n 1000-tal dossierstukken die zo gevoelig zijn de NSA die tot op vandaag niet vrijgeeft. Alle censuur en schriftvervalsing ten spijt, zijn onderzoekers erin geslaagd een akelig scherp en betrouwbaar beeld te construeren van de motieven, voorbereidingen, betrokkenen, patsies, medeplichtigen en de cover-up van de moord op president Kennedy, inmiddels 63 jaar geleden.

En ook vandaag - anno 2026 - slaagt iemand als dr. Kees van der Pijl er nog steeds in om een haarscherp beeld te schetsen van de ware krachten achter een 25 jaar oude misdaad en samenzwering. De aanslagen van 11 September 2001. Zijn boek Israel and 9/11 belooft een basiswerk te worden en verschijnt zeer weldra. Naast 50 jaren van academisch onderzoek, staaft Kees van der Pijl zijn bevindingen aan de hand van 855 voetnoten, die telkens weer verwijzen naar gedrukte publicaties, officiële archiefstukken, veiligheidsrapporten of berichten uit de printmedia. Al wordt dat steeds moeilijker. Die tendens is zichtbaar. De aanslagen van 11 september 2001 speelden zich af op een technologisch scharniermoment. In de overgangsperiode waarin vele handgeschreven of geprinte bronnen voor het eerst druppelsgewijs werden ingeruild voor vluchtige e-mailberichten en niet-traceerbare digitale transacties waarvan de authenticiteit steeds moeilijker te achterhalen is. Zijn de aanslagen van september 2001 het laatste gedocumenteerde catastrophic and catalyzing event - like a new Pearl Harbor van onze geschreven geschiedenis?

Het einde van de Geschiedenis en de laatste man

Door het gebruik van digitale middelen - e-mails, apps, plugins, datacenters, crypto, chatcontrol, digitale identiteiten en toepassingen zoals Itsme - verdwijnt stilaan de fysieke nalatenschap van onze identiteit en van onze aardse verwezenlijkingen.

Wij komen uit een beschaving van tastbare bronnen: kleitabletten, perkament, papyrus en gedrukte archieven. Vanaf de jaren zestig verscheen de pikzwarte viltstift waarmee inlichtingendiensten historische documenten onleesbaar maakten voor toekomstige historiografen. Vandaag zijn we een stap verder gegaan: ons dagelijkse leven, onze communicatie en zelfs onze herinneringen bestaan haast uitsluitend nog digitaal - vluchtig, ontastbaar en ijl, ergens in de nevel van een serverpark.

Met de intrede van Artificiële Intelligentie dreigt die grijze zone stilaan een zwart gat te worden. Binnen enkele decennia zal het wellicht onmogelijk zijn om nog te achterhalen of een tekstfragment uit 2026 geschreven werd door een kabinetsmedewerker, een journalist, een burger, of louter het product was van een hallucinerende AI.

Toekomstige archeologen zullen over duizenden jaren nauwelijks nog tastbare bronnen terugvinden die vertellen hoe wij zongen, vochten, huilden, baden, lachten, werkten en bewonderden. Daarmee staan wij mogelijk aan de vooravond van de donkerste periode sinds het ontstaan van onze beschaving: een tijdperk waarin de mensheid alles registreerde, maar tegelijk niets duurzaam bewaarde. Die schaduwlijn schuift langzaam verder op. Wat overblijft, zal geen ruïne zijn, geen verkoold manuscript, geen verweerde kathedraalsteen, maar een gapende afwezigheid, een koude archeologische leegte.

Hoe digitaler het medium waarop wij onze weldaden en wandaden bewaren, hoe fragieler en onbetrouwbaarder het archiefstuk wordt voor toekomstige generaties. Francis Fukuyama zag in The End of History and the Last Man het mogelijke eindpunt van de grote ideologische strijd, een wereld waarin de liberale democratie als finale maatschappelijke ordening zou overblijven. Maar misschien dient zich vandaag een heel ander einde van de geschiedenis aan - niet het einde van politieke conflicten of ideeën, maar het verdwijnen van de tastbare herinnering zelf. Niet de voltooiing van de geschiedenis, maar de verdamping ervan. Een tijdperk waarin de mensheid meer data produceert dan ooit tevoren, maar er niet in slaagt die tijdbestendig doorheen de eeuwigheid te laten reizen.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

De headline of teaser, “Dit ga je nog jaren voelen”, is goed gekozen en een correcte samenvatting van de ondertoon in dit gesprek.

Filip’s joviale stijl leidde alweer tot een ongeremd prettig en onderhoudend gesprek.

Tot slot wil ik Filip Van Houte feliciteren voor zijn inzet. Hij is en blijft zowat de enige Vlaamse podcaster die een podium biedt aan een breed spectrum aan ongepolijste stemmen en uiteenlopende onderwerpen. Hete Hangijzers is een initiatief dat alle onze waardering verdient.

Het Hete Hangijzers YouTube kanaal :
https://www.youtube.com/@HeteHangijzers

‘Hete Hangrijzers’ als podcast :
Spotify: https://hetehangijzers.com/spotify
Apple Podcasts: https://hetehangijzers.com/apple
Google Podcasts: https://hetehangijzers.com/google

Subscribe now

Vindt u dit interview en dit substack-kanaal de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

Sinds 3 januari 2026 is het duidelijk dat aardolie ook in een snel elektrificerende wereld een sleutelpositie blijft innemen. Dat mag ook niet verbazen omdat de handel in olie en gas jaarlijks zo’n 6.000 miljard dollar injecteert in het mondiale GDP en omdat petroleum goed is voor ruim 95% van al het gemotoriseerd transport.

Met de ontvoering van de Venezolaanse president Maduro kwam op 3 januari in één klap de grootste olievoorraad ter wereld in Amerikaanse handen. De Venezolaanse olie-industrie produceert ondanks jaren van sancties en sabotage, nog steeds 1 miljoen vaten per dag. Vaten die nu onder Amerikaanse controle vallen.

De Verenigde Staten mag vandaag (met ruim 15 miljoen vaten per dag) dan wel opnieuw de grootste olieproducent ter wereld zijn geworden, het produceert uit eigen bodem louter dunne en lichte ruwe olie. Het spul waarvan men polyethyleen, kerosine of benzine brouwt. Geen diesel. Venezolaanse olie is daarentegen smerig, dik, zuur en stroperig. Dat is de ruwe olie die zich handig tot diesel laat raffineren.

Sinds de ‘shale fracking boom’ van 2014 zijn de Verenigde Staten weer zelfvoorzienend en energie-onafhankelijk. De zware olie die het ontbreekt, importeert het uit Canada of steelt die uit Venezuela, terwijl het de eigen overschotten aan lichte olie, gas, NGL en LNG exporteert aan exorbitante prijzen.

Al Capone, Frank, Bill Gates en J.D.Rockefeller leerden ons dat competitie een hoofdzone is. Het houdt de prijzen onnodig laag. De oplossing? Kill the opposition, kill the competition. En dat is exact wat president Trump - en Biden voor hem, hebben gedaan.

Drooglegging

Goedkoop Russisch aardgas hield jarenlang het dure Amerikaanse gas uit de wereldmarkt. Met het opblazen van de Nordstream pijplijn en aanhoudende sancties op Russische olie en gas werd dat probleem in één klap opgelost. Sindsdien kopen de Europese Unie en Duitsland peperduur LNG in Amerika en betalen in dollars.

Sinds de oorlog in Oekraïne is de Amerikaanse energie-export naar Europa dramatisch toegenomen. Tot voor kort nog goed voor amper 10%, zijn de Verenigde Staten nu Europa’s voornaamste energieleverancier. Niet alleen voor aardgas of LNG, ook voor steenkool, ruwe olie, polyolefines, nafta en afgewerkte brandstoffen.

Tegelijkertijd heeft Washington het Qatarese LNG uit de Europese markt geduwd. Tot een maand geleden was Qatar nog ‘s werelds grootste LNG-producent en exporteur, maar onder Amerikaanse dwang werden LNG exporten naar de EU27 het afgelopen jaar gaandeweg gehalveerd. En met de recente raket-aanvallen in de Perzische Golf, zag ‘Qatar Energy’ zich verplicht tot het stil leggen van de productie en export. Zowel Azië als Europa kijken nu ‘noodgedwongen’ naar Washington als enige noodleverancier voor gas en LNG waarmee de Russische en Qatarese gaten worden gedicht. En al dat Amerikaanse gas wordt op de spotmarkt verhandeld aan woekerprijzen en wordt betaald in dollars.

Killing the Competition

Zoals de oorlog in Oekraïne een voorwendsel was om Russische gas-exporten stop te zetten, zo bleek de oorlog met Iran een vrijgeleide om Qatar finaal uit de wereldmarkt te duwen. Maar het ultieme doelwit is evident niet Rusland, niet Iran, niet Syrië en evenmin Venezuela. Washington heeft maar één objectieve tegenstander : China.

Tot voor kort ontving China nog tot 35% van al haar liquid fuels en ruwe olie uit Venezuela, Iran en Rusland. China importeert niet langer olie en gas uit Venezuela en Iran. Beide landen waren voor China niet louter leveranciers, maar eerder strategische partners. Wil China haar economie laten draaien, dan ziet het zich nu verplicht Amerikaanse olie en gas aan te kopen, op de spotmarkt, in dollars.

En nu ‘Oekraïense’ drones de Ural-terminals in de Baltische Zee hebben stil gelegd, wordt ook vanuit Rusland beduidend minder heavy crude naar China verscheept. Dat is de zware ruwe olie die China (net zoals de Venezolaanse heavy crude) vereist om diesel te produceren.

Tegelijk jaagt de Amerikaanse oorlogsvloot op iedere Russische tanker onderweg naar China. Tal van tankers worden geënterd, opgeblazen of geconfisqueerd, overal tegelijk en overal ter wereld… in de Atlantische Oceaan, in de Zwarte Zee, de Middellandse Zee, voor de kust van Senegal, in Cubaanse wateren en in de Indische Oceaan. Als onderdeel van eenzelfde plan werden de drie voornaamste Russische export-terminals door ‘Oekraïense’ drones onder vuur genomen en lam gelegd : Ust-Luga, Novorossisk en Primorsk. Daarmee werd naar schatting 40% van de Russische exportcapaciteit voor enige tijd uit de wereldmarkt gehaald.

Brandstofprijzen in de VS zijn gevoelig gestegen. Met wel 10% voorwaar. Maar dat is klein bier in vergelijking met de prijzen aan Europese (+20%) en Aziatische (+30%) tankstations. Deze prijsstijgingen komen voornamelijk Amerikaanse oliebedrijven ten goede die afstevenen op nooit geziene kwartaalwinsten.

Toeval bestaat niet

Toeval bestaat niet. In éénzelfde week werd in Gaza een staakt-het-vuren afgekondigd, werd met ‘The Board of Peace’ een nieuw orgaan in het leven geroepen en tekende Chevron een megadeal voor de ontwikkeling van de ‘Leviathan’ gasvelden voor de Palestijnse en Syrische kust. Wanneer Rusland en de Perzische Golf worden afgesneden, kunnen Israëlische en Amerikaanse oliebedrijven weldra olie en gas leveren uit de Middellandse Zee, aan het noodlijdende Europa, aan een vriendenprijsje, in dollars.

Toeval bestaat niet. In éénzelfde week werd Australië getroffen door een uitzonderlijke typhoon die de helft van de Australische LNG-export lam legde. In diezelfde week werd Qatar Energy onder vuur genomen. (Qatar en Australië vertegenwoordigen samen zo’n 40% van de mondiale LNG export). In diezelfde week kondigde Ursula von der Leyen een strikt importverbod aan op Russische olie en gas.

Van Bretton Woods naar petrodollar naar Donroe Doctrine

Onder Bretton Woods werd in 1944 de dollar aan goud gekoppeld. Aan de vaste koers van $35 per ounce. Wie dollars aankocht of aanhield wist dat die dollar gedekt was en inruilbaar voor fysiek goud. Die gouddekking maakte de dollar decennialang tot de onbetwiste wereldreservemunt en meest betrouwbare handelsmunt.

In 1971 beëindigde Richard Nixon deze goudkoppeling. Die ‘Nixon shock’ herleidde de dollar plots tot een ordinaire fiat-munt. De dollar werd niet langer gedekt door goud, maar wel door geloof, vertrouwen en kredietwaardigheid. Het stelde Washington in staat enorme schulden op te stapelen door de ongebreidelde uitgifte van quasi ongedekt schuldpapier en obligaties. De schuldenspiraal waarin de Amerikaanse overheid sindsdien is terecht gekomen, dankt het aan de loskoppeling van goud omdat Washington sindsdien ongelimiteerde volumes aan kredieten creëert en de wereld overspoelt met vers ‘geprinte’ dollars. Dat systeem of piramidespel werkt alleen wanneer grote spelers onophoudelijk Amerikaans schuldpapier blijven opkopen. Uitgerekend daarom ontstond sinds 1971 de petro-dollar cycle : olie-exporterende landen werden verplicht olie exclusief te verhandelen in dollar. Dollars die in ruil werden geïnvesteerd in Amerikaans wapentuig en Amerikaans schuldpapier. Tot wanneer (zo’n 10 jaar geleden) de BRICS ten tonele verschenen en China de golfstaten ertoe verleidden om olie niet langer in dollars, maar in Chinese Yuan te verhandelen.

Het theater, het getier, de chaos, de blokkades, de onzekerheid, de raketinslagen en de geveinsde onderhandelingen in Pakistan zijn onderdelen van Trump’s masterplan om a.) de wereldwijde oliehandel onder Amerikaanse controle te brengen, b.) de Yuan voor geruime tijd uit de geldmarkten te duwen en c.) de petro-dollar golfstroom weer op gang te trekken waarmee d.) een onhoudbare Amerikaanse staatsschuld wordt gestut en e.) de dollar nog voor enige tijd de wereldreservemunt blijft.

Afsluitend

Ruim 120 lege olietankers die wachtend voor anker lagen voor de versperde Straat van Hormuz, hebben de voorbije dagen koers gezet naar de Verenigde Staten. Daar kunnen zij met olie en gas worden geladen. En in een wereld die al meerdere weken verstoken blijft van brandstoffen en energie, zullen deze schepen hun LNG en aardolie verkopen aan de hoogstbiedende. Het is de definitie van ‘slapend rijk worden’.

Washington en de Trump-administratie hebben wereldwijd en op ieder continent de controle verworven over de energiestromen : ofwel door chantage, ofwel door sabotage, ofwel door blokkades, ofwel door luchtaanvallen, ofwel door piraterij op zee, ofwel door invoerheffingen, ofwel door gunboat policy, ofwel door diefstal.

Iedere competitie werd lam gelegd of vernield. Olievelden, gasvelden, pijplijnen, raffinaderijen en terminals werden bestookt. Wat niet kon worden bestookt, werd gewapenderhand ingenomen. Wat niet kon worden ingenomen wordt nu geblokkeerd door patrouillerende vliegdekschepen in de Atlantische en Indische oceaan.

Europa wordt verplicht nagenoeg al haar olie en gas voortaan in de Verenigde Staten aan te kopen. Aan woekerprijzen. In dollars.

China wordt op droog zaad gezet. De toevoer van olie en gas uit Qatar, Koeweit, Irak, de Verenigde Arabische Emiraten, Iran of Venezuela stokt en hapert. Heel Azië wordt getroffen door een energiecrisis. Meer nog… Peking wordt nu verplicht dollars aan te kopen om olie en gas aan te kopen. China spekt daarmee de oorlogseconomie waarmee president Trump en premier Netanyahu de wereld in brand zetten. China ondersteunt daarmee de dollar dat als een monetair wapen aan vuurkracht wint en tegen China wordt gebruikt.

Tegelijk de-industrialiseert Europa sneller dan ooit tevoren. Europese energie-intensieve bedrijven en de kroonjuwelen van de Europese industrie zien zich genoodzaakt te verhuizen naar de Verenigde Staten waar voldoende goedkope energie en brandstoffen voor handen zijn. Het is een kapitaalvlucht die haast onomkeerbaar lijkt. Europese gezinnen betalen zich de komende maanden en jaren blauw aan energie… energie en brandstoffen die steeds vaker uit of via Amerika komen.

Wat we vandaag meemaken is de roof van de eeuw in typische Wild West stijl. Een hold-up, een diefstal op wereldwijde schaal, met monsterlijke proporties en met een impact waarvan de naweeën voor geruime tijd voelbaar blijven.

Het lijkt erop dat Trump met zijn schijnbaar knettergekke escapades en botheid de palliatieve dollar voor onbepaalde tijd aan een beademingsmachine heeft gelegd.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

Dit verhaal gaat over een wereldmacht die haar hele aanzien verliest wanneer het ten strijde trekt tegen een kleine Arabische natie die bitsig en creatief van zich afbijt en daarbij ‘s wereld belangrijkste vaarroute blokkeert. Over hoe een Engelse premier kapitale inschattingsfouten maakt, denkt een kleine natie op de knieën te krijgen maar als grote verliezer achterblijft waarbij Groot-Brittannië voorgoed wordt veroordeeld tot een tweederangsrol. Dit is het verhaal van de Suezcrisis van 1956.

Minder dan 2 jaar nadat Gamal Abdel Nasser en zijn revolutionaire beweging de corrupte koning Faroek had onttroont, verdrijft hij gewapenderhand de 88.000 Britse soldaten die het Suez-kanaal en de oevers van de Rode Zee bezetten. Hoewel onafhankelijk in 1922, is Egypte nu pas finaal bevrijd van koloniale overheersing.

Nog eens 2 jaar later - in 1956, wordt Nasser verkozen tot president. Een man met charisma, intellect, integriteit en staatsmanschap. Erger nog, een man met grootse plannen voor zijn land en haar burgers. Hij wil ‘s wereld grootste stuwdam bouwen op de Nijl waarmee hij ieder Egyptisch gezin van elektriciteit en drinkwater wil voorzien en gaandeweg het land wil industrialiseren. Maar de kostprijs van het project is enorm... $400 miljoen.

Hoewel onder voogdij van Washington en Londen, stemt de Wereldbank in met de lening. Het bouwproject gaat van start, tegen de zin van Israel, dat sinds 1948 een open staatsguerrilla oorlog voert aan al haar grenzen. Ook in Egypte is men de militaire nederlaag van 1948 en het verlies van de Sinaï niet vergeten. Israel maakt zich zorgen om Gamal Abdel Nasser, die de flair en bravoure heeft om heel de Arabische wereld te verenigen, tegen Israel als het kan, tegen Israel als het moet.

Eind jaren ‘50 tekenen Israel en Frankrijk verregaande bewapeningscontracten. Schaduwdiplomaat en later Israelisch president Shimon Peres heeft zijn kantoor naast en in het Elysée. Parijs levert haar meest geavanceerde gevechtsvliegtuigen terwijl buiten het gezichtsveld van president Charles De Gaulle de Franse plannen voor de Mirage jets, kernreactoren en kernwapens worden ontfutseld.

Nasser voelt de bui al hangen. Hoe zijn land en grenzen verdedigen tegen een fors bewapende, expansieve en oorlogszuchtige buur die onophoudelijk op zoek is naar levensruimte voor een steeds Grootser Israel? Waarom niet beroep doen op de hulp van medestanders? Amerika en Groot-Brittannië. Tot Nasser’s ietwat naïve verbazing is geen van beide bereid Egypte te bewapenen. Noodgedwongen wendt Nasser zich tot de enige overgebleven wapenleverancier : Nikita Khrushchev en de Sovjetunie.

De Sovjet-unie levert wat graag wapentuig in ruil voor geopolitieke invloed, cash en militaire machtsbasis, pal aan de oevers van ’s werelds belangrijkste maritieme handelsroute. Een dag eerder genoot de democratisch verkozen Nasser nog het voordeel van de twijfel, één dag later is hij een communistische dictator.

De Franse premier en Britse buitenlandminister vinden het nu welletjes. Zij gebruiken hun macht. En die essentiële lening van de Wereldbank voor de bouw van Aswan-dam? Die gaat plots niet langer door. President Nasser zelf wordt niet op de hoogte gebracht. Hij moet het nieuws via de BBC en Britse kranten vernemen.

Hoe en waar plots 400 miljoen vinden? Wat volgt is lagere wiskunde. Die miljoenen liggen namelijk gewoon voor het grijpen. Het zijn Britse loodsen die olietankers en zeeschepen doorheen het Suezkanaal loodsen en het zijn de Britten die daarvoor alle opbrengsten opstrijken. Egypte verdient helemaal niets aan dat Suezkanaal, terwijl het Britse ‘The Suez Canal Company’ jaarlijks zo’n £90 à £100 miljoen verdient aan het beheer en de uitbating van de kanaal- en havendiensten.

“Dat kan anders”, denkt Nasser, en besluit tot een militaire operatie waarbij Egyptische troepen de Britse havenloodsen, havenadministratie en kantoren bezetten, het Suezkanaal overnemen en voortaan zelf de inkomsten innen. Met die vaste stroom aan inkomsten hoeft Egypte niet langer te bedelen bij de Wereldbank.

In alle stilte wordt de geheime operatie voorbereid. Egyptische soldaten worden in paraatheid gebracht en krijgen pas groen licht wanneer het geheime wachtwoord hen bereikt. Hoe? Door president Nasser zelf. In hoogst eigen persoon, tijdens zijn langverwachte en aangekondigde toespraak waarin hij de Egyptische bevolking zal toespreken over de impasse waarin het land lijkt te zijn terecht gekomen nu die lening en de bouw van de Aswan-dam niet doorgaan.

Op de avond van 26 juli 1956 verzamelen ruim 200.000 toeschouwers in hartje Alexandrië en heel Egypte volgt de toespraak via de radio. Ze horen hoe president Nasser twee uur lang ingetogen maar strijdvaardig verwijst naar het koloniale verleden van Egypte, naar de eeuwen van vreemde overheersing… tot wanneer Nasser verwijst naar Ferdinand de Lesseps, de ingenieur die het kanaal bouwde in 1898. Dat woord, ‘de Lesseps’, is het geheime codewoord waarop alle militairen - gekluisterd aan de radio - zaten te wachten. Wanneer Nasser’s toespraak ten einde loopt blijft hij nog enkele minuten doorbomen over Ferdinand de Lesseps. Om helemaal zeker te zijn, vermeldt hij de naam 14 keer.

De Lesseps… het woord is eruit, waarop Egyptische special forces tegelijkertijd alle Britse loodsen, dokken, kades en kantoren over de heel lengte van het Suezkanaal bestormen. Totaal verrast en overmeesterd gaan alle Britse handen in de lucht. Egypte heeft het Suezkanaal in handen. Egypte juicht. En met haar heel de Arabische wereld.

Maar wat nu? Nu de Britse zeeloodsen zijn verdreven. Wie zal nu die grote zeeschepen door het kanaal leiden? Die enkele Egyptische stagiairs in opleiding?

De Britse premier geeft zich niet gewonnen. Waarom zou hij ook? Groot-Brittanië is per slot van rekening dé wereldmacht, de Pound Sterling is zowel de mondiale reservemunt als handelsmunt en Egypte is een onbeduidend landje zonder loodswezen of maritieme knowhow. Tot ieder’s verbazing slagen Egyptische loodsen erin om grote koopvaardijschepen doorheen het Suezkanaal te leiden. Egypte juicht eens temeer maar premier Antony Eden noemt het beginnersgeluk. Hij drijft de druk op en stuurt nu een overvloed aan Suez-max tankers de Rode Zee in. En ook nu leiden die onervaren Egyptische loodsen alles in goede banen. Alweer tot ieders verbazing.

Egypte juicht alweer en Antony Eden geraakt steeds meer gefrustreerd. Het kanaal is nu al 3 maanden in Egyptische handen, de sluizen openen en sluiten zonder incidenten. Erger nog… er is hoegenaamd geen reden tot militaire interventie. Maar geen nood, voor iedere oplossing bestaat een probleem.

Op 14 oktober 1956 reizen twee Franse gezanten (Gen. Maurice Shalle en Albert Gazier) af naar de Britse premier in zijn buitenhuis. Hun voorstel en plan is eenvoudig. Indien Israëlische troepen een verrassingsoffensief zouden openen op de Egyptische oostgrens en daarmee het Suez-kanaal bedreigen, dan worden Frankrijk en Groot-Brittannië verplicht tot een militaire interventie om het kanaal te ontzetten en de wereldhandel te vrijwaren. Niet alleen komt daarmee het kanaal weer in Brits-Franse handen… als het even meezit, wordt in één beweging ook Gamal Abdel Nasser van de macht verdreven.

Het snode plan werd uitgetypt en de details ervan kan u hier zelf zwart op wit nalezen. Het Sèvres Protocol van 24 oktober 1956 is een geheim akkoord tussen Frankrijk, Groot-Brittanië en Israel. Israel zou op 29 oktober 1956 Egypte aanvallen doorheen de Sinaï-woesten en oprukken richting het Suez-kanaal. Frankrijk en Groot-Brittannië zouden vervolgens beide partijen voor een ultimatum stellen waarbij zowel Egyptische als Israëlische troepen 10 mijl afstand moesten houden van het Suez-kanaal. Indien Egypte (zoals verwacht) zou weigeren, dan zouden Anglo-Franse troepen militair tussen komen en het kanaal bezetten. De drie landen (Israel, Frankrijk en Groot-Brittannië) verbonden zich tot een strikte geheimhouding over hun onderlinge afspraak. Wanneer het protocol ter ondertekening wordt voorgelegd, huivert en aarzelt Antony Eden. Samenzwering en bedrog… tot daar aan toe, maar toch niet op papier. Ja, toch wel. Ruim 40 jaar later komt de wereld te weten (dank zij deze documenten) hoe een Britse premier op basis van misleidende voorwendsels de Verenigde Naties en de wereld had bedrogen om een oorlog te ontketenen in het Midden-Oosten.

En zo geschiedt. Israëlische troepen trekken de Egyptisch grens over. Nasser kan zoals verhoopt het ultimatum onmogelijk aanvaarden waarop Britse troepen landen in de zuidelijk havenstad Port Said. Britse gevechtsvliegtuigen bestoken de stad. Alles lijkt volgens plan te verlopen.

Tot wanneer Egyptische burgermilities de wapens opnemen en zich verzetten tegen de Britse indringers… met wapens geleverd door Nasser en het Egyptische leger. Londen, Parijs en TelAviv hadden verwacht dat het volk zich tegen Nasser zou keren. Het tegendeel gebeurt. De dreiging van een invasieve buitenlandse vijand drijft de gehele Egyptische bevolking samen rond één politieke leider : Gamal Abdel Nasser.

En de Egyptenaren spelen het hard. Ze kelderen meerdere schepen in de Rode Zee waardoor de doorgang naar het Suez-kanaal wordt versperd. Het Suez-kanaal gaat op slot.

Premier Antony Eden heeft zijn tegenstander onderschat en boekt het exacte tegendeel van wat hij altijd had beoogd. Hij wilde het kanaal onder controle krijgen en open houden? Door zijn ondoordachte acties is het kanaal versperd en meer nog… verliest London definitief de controle over deze strategische waterweg. En dan escaleert de situatie helemaal. De Sovjetunie ziet zich bedreigd op twee fronten. In Europa woedt een volksopstand in Hongarije met in het Midden-Oosten een aanval op zijn bondgenoot Nasser. Nikita Khrushchev grijpt kordaat in. De Hongaarse opstand wordt koelbloedig neergeslagen en wat het Suez-crisis betreft : Moskou dreigt met nucleaire vergelding indien London en Parijs niet onmiddellijk de aftocht blazen. Voor het eerst dreigt de Sovjet-unie met kernwapens en voor het eerst in het prille nucleaire tijdperk houdt de wereld zijn adem in.

De Verenigde Staten is in heel deze Suez-affaire een opvallende afwezige gebleven, maar nu de USSR haar kernarsenaal in de strijd gooit, wordt het Washington menens.

President Eisenhower moet naar verluidt oprecht furieus zijn geweest over de onbesuisde en eigengereide Britse acties die nu ook Moskou in het spel hadden gebracht.

Eisenhower neemt openlijk en formeel afstand van de Brits-Franse fratsen en in een vergadering van de VN veroordeelt zijn buitenlandminister John Forster Dulles publiekelijk de Britse acties in het Midden-Oosten. Nooit eerder had Washington haar meest getrouwe en historische bondgenoot zo openlijk in de wind gezet.

De Britse troepen aan de monding van het Suez-kanaal komen geen meter verder en worden staande gehouden door Egyptische milities in Port Said, een stad die haast totaal werd verwoest. Beelden over de gruwelen van de oorlog gaan de wereld rond en internationaal verliest Groot-Brittannië alle steun.

En dan gaat het plotseling erg snel. Door de blokkade van het Suez-kanaal komt Groot-Brittannië in een oliecrisis terecht en olieprijzen schieten de lucht in. Groot-Brittannië blijkt niet langer die militaire supermacht van weleer te zijn, de markten reageren verschrikt en Britse staatsobligaties kelderen in waarde. Eden wordt door Washington gedwongen tot een staakt-het-vuren waarbij de Verenigde Naties het commando overnemen in Egypte, Port Said en het Suez-kanaal.

Antony Eden heeft hoog spel gespeeld, heeft verloren en moet op ieder front zijn verlies toegeven. Hij verdwijnt van het internationale toneel, neemt ontslag en zijn fysieke en mentale gezondheid gaan daarop pijlsnel achteruit.

Met deze Suez-crisis en na november 1956 verloor Groot-Brittannië voorgoed de controle over het Suez-kanaal, verloor haar positie als onbetwiste wereldmacht, kelderde de waarde van Britse staatsobligaties, was de Pound Sterling niet langer de wereld reservemunt en meer nog… weerbarstig leiderschap in het Midden-Oosten had aangetoond het hoofd te kunnen bieden aan het koloniale machtsmisbruik van een uitgehoonde hegemoon die haar hand op zovele domeinen had overspeeld. De Suez-crisis van 1956 betekende het definitieve einde van wat was overgebleven van het ooit oppermachtige British Empire.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Reageren of ideeën delen kan in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

Nu al onze journalisten die ‘Straat van Hormuz’ weten aan te duiden op een blinde kaart, worden ze alweer in snelheid gepakt. Onze media hebben het nog niet helemaal begrepen, maar we zijn inmiddels aanbeland in een nieuwe realiteit en logica.

De Iraanse controle over de uitstroom van ruwe olie en brandstoffen is niet langer hét pijnpunt. De economische outlook wordt nu volledig bepaald - niet door het al dan niet openen van de Straat van Hormuz, maar door de ‘upstream’ productiecapaciteit die voor geruime tijd vernietigd werd.

Hieronder een open source overzicht van de schade aan de productie- en aanbodzijde in de Perzische Golf.

Irak

• De zuidelijke olievelden (Rumaila, West Qurna, Majnoon e.a.) zijn noodgedwongen stil gelegd door gebrek aan opslagcapaciteit. De dagproductie van 3.000.000 vaten per dag werd tot ~20 % terug gebracht.

• Al Basra Oil exportterminal en laadfaciliteiten zijn stilgelegd na tanker-aanvallen met volledige stopzetting van ~3.000.000 vaten per dag tot gevolg.

• Majnoon oil field stil gelegd door directe raketaanvallen.

• Lanaz refinery Erbil raffinaderij volledig stil gelegd na branden door drone-strike.

Koeweit

• Mina al-Ahmadi Refinery (grootste raffinaderij van het land) goed voor ~ 570.000 vaten per dag offline door drone-aanvallen en branden.

Saudi Arabië

• Yanbu Raffinaderij tijdelijk en gedeeltelijk stil gelegd door drone-annvallen. Capaciteit: ~ 400.000 vaten/dag.

• Ras Tanura raffinaderij is tijdelijk stilgelegd, capaciteit ~550.000 vaten per dag.

Verenigde Arabische Emiraten

• Ruwais raffinaderij, de grootste raffinaderij ter wereld vernield door drone-strikes en branden, grotendeels stil gelegd goed voor een verlies van ~1.000.000 vaten per dag.

• Door raketaanvallen op het Habshan gas complex en Shah gasveld is de productie opgeschort. Habshan was goed voor ~173 miljoen m³ gas per dag, Shah was goed voor ~40 miljoen m³ per dag

Bahrein

• Bapco Energies raffinaderij werd beschadigd door raketinslagen waarmee voor geruime tijd 400.000 vaten per dag uit het aanbod zijn gehaald.

Iran

• De raket-inslagen op de raffinaderijen en oliedepots van Aghdasieh, Shahran en Karaj hebben grote voorraden vernield maar hebben niet geleid tot permanente schade of productiekrimp.

• Amerikaanse luchtbombardementen op de terminals van Kharg Island hebben militaire basissen vernield maar spaarden de olie-opslag, terminals en laadfaciliteiten.

• gasexport : Het offshore South Pars gas field en de aangrenzende Asaluyeh verwerkingsstation werd door Israëlische aanvallers vernield. Een capaciteit van ~100 miljoen m³/dag werd tijdelijk en gedeeltelijk offline gehaald.

Qatar

• Raketaanvallen op de LNG-faciliteiten van Ras Laffan Industrial City hebben tot branden en schade geleid. Daarmee is de productie en export van ~12,8 miljoen ton per jaar voor de komende 3 tot 5 jaar offline gehaald. Ofwel 20% van de wereldwijde LNG exportcapaciteit.

Afsluitend

De Iraanse controle over de Straat van Hormuz is niet langer het Alfa en Omega van deze olieschok. Onze conjunctuur-barometer wordt nu volledig bepaald door het schaderapport, ofwel de vraag,

De meest recente schattingen op basis van ‘open source data’ ronden het verlies aan exportcapaciteit af op zo’n 7 miljoen vaten per dag. Onze wereldeconomie verbruikt grofweg 105 miljoen vaten per dag. Het structurele tekort voor de komende weken en maanden bedraagt naar schatting dus zo’n 7% à 8%. Voor LNG lijkt de aanbodkrimp van 20% eerder semi-permanent te zullen worden.

Van fysieke tekorten of lange wachtrijen aan tankstations is voorlopig geen sprake. We kunnen onze diesel- en benzinewagens nog steeds voltanken. Al duwt de onzekerheid op de markten de prijs van brandstoffen nu al de lucht in.

Transportbedrijven en producenten van kunststoffen hebben met onmiddellijke ingang hun prijzen verhoogd met 11% tot 15%. Voor kunstmest of dakisolatie is de prijsverhoging nog heviger.

Bij ‘aardolie’ denken we reflexmatig aan onze wagen. Evident is petroleum veel meer dan alleen benzine of diesel. Het is de grondstof voor coatings, verven, cosmetica, plastics, asfalt, lijmen, textiel, rubbers, pesticiden, geneesmiddelen, etc…

Brandstoffen zoals benzine en diesel zijn de meest doorslaggevende componenten in onze inflatiekorf. Daarnaast is diezelfde brandstof de meest doorslaggevende prijscomponent voor alle andere producten in diezelfde inflatiekorf. Wordt diesel duurder in het huishoudbudget, dan worden ook alle andere eindproducten duurder.

Op sociale media verschijnen kaarten die correct weergeven hoeveel olietankers voor onze kusten liggen te wachten op hogere olieprijzen. Speculanten en traders hebben liquiditeiten en geduld. Zo stuwen zij de olieprijs nu al voelbaar omhoog. Al te vaak wordt het winstbejag van enkele speculanten verward met de reële economische outlook op langere termijn.

Inmiddels is een wedloop ingezet op alle beschikbare vaten en partities. De toekomst zal uitwijzen welke landen en economieën aan het kortste eind trekken en slechts minimaal of nauwelijks beleverd zullen worden met olieproducten. Maar ook landen, economieën, industrieën, bedrijven en gezinnen die toegang tot liquid fuels behouden, weten dat de kosten weldra flink zullen oplopen.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Abonnees kunnen reageren in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

Met wie Trump onderhandelt komen we niet te weten. Omdat Iraanse onderhandelaars de onhebbelijke eigenschap hebben om te komen bij doelgerichte bombardementen, houdt President Trump de namen van de Iraanse officials waarmee hij gesprekken voert, liever geheim. Doet hij dat niet, dan valt er straks met helemaal niemand meer te onderhandelen. En laat ‘onderhandelen’ nu net Trump’s grootste troefkaart zijn.

HET MAG IEDEREEN zijn opgevallen dat wanneer president Trump een staakt-het- vuren, vredesvoorstellen of onderhandelingen aankondigt, dat de militaire top in Tel Aviv daarop meteen tientallen kruisraketten op Teheran afvuurt en daarmee iedere poging tot bedaren en deëscalatie ondermijnt.

HET MAG IEDEREEN zijn ontgaan dat het Kiev-regime al haar ballistische capaciteiten nu aanwendt voor het bestoken van Russische olietankers. Niet alleen in de Perzische Golf wordt dagelijks exportcapaciteit bedreigd of vernield.

Aan de arctische noordgrens van Rusland (in Primorsk en Ust-Luga) worden Russische terminals en olietankers onder vuur genomen door Oekraïense drones.

Aan de Russische zuidgrens, in de Zwarte Zee, hebben Oekraïense drones de Turkse olietanker Kairos bestookt. Een schip dat de Russische havenstad Novorossisk had verlaten met 1 miljoen vaten aan boord.

HET IS WESTERSE REDERIJEN NIET ONTGAAN dat olietankers op weg naar oorlogsgebied niet langer verzekerbaar zijn. In vredestijd bedraagt de verzekerings-premie zo’n 0,02% tot 0,05% van de totale scheepswaarde. In oorlogstijd loopt die op tot 5%. Een premie die een maand geleden nog $40.000 kostte, is inmiddels opgelopen tot $5.000.000 voor een enkele tocht. Anders gesteld… charterkosten die een maand geleden $200.000 per dag bedroegen, zijn gestegen naar $800.000 per dag. En ja, dat verschil wordt doorgerekend aan de eindklant : de kraker in Zeebrugge, de producent van vershoudfolieën of de automobilist aan de pomp.

Lloyds of London - de verzekeringsmakelaar die een maand geleden met enkele andere P&I spelers nog grofweg 90% van alle zeevaartbewegingen verzekerde, die krijgt nu plots concurrentie. U raadt het nooit. Jawel, uit China.

Teheran biedt Chinese rederijen en Chinese schepen op weg naar Azië nu vrije doorgang door de Straat van Hormuz. Makelaars in Hong Kong nemen de marktpositie van aloude institutionele spelers over. Monumenten zoals Gard AS, NorthStandard Ltd., Assuranceforeningen Skuld, The Swedish Club of the London P&I Club zien hoe Chinese verzekeraars zich uit het niets in deze hermetisch afgeschermde P&I-markt (Protection and Indemnity) wringen. Eens temeer een domein waar westerse mastodonten in geen tijd een onmogelijke concurrentiestrijd dreigen te verliezen met China en nieuwe financiële centra in het Verre Oosten.

NIEMAND IS DE ‘MEME ONTGAAN die de voorbije week miljoenen keren werd gedeeld op sociale media. Een kaartje met daarop de Oost-west pijplijn die het Saudische Ghawar-veld in Jubail verbindt met de havenstad Yanbu aan de Red Zee. Op social media wordt beweerd dat deze pijplijn een dagcapaciteit van 7 miljoen vaten per dag vertegenwoordigt. Daarmee wordt de blokkade van de Straat van Hormuz herleid tot een ‘non-issue’, een fictief probleem.

De realiteit anders. De capaciteit van deze oost-west verbinding bedraagt een half miljoen vaten op goeie dagen, geen 7 miljoen vaten. Het transit-record ligt op 1,3mbpd. De lijn ligt wellicht momenteel nagenoeg stil, omdat de Saudi's willen vermijden dat deze infrastructuur en smokkelroute het doelwit wordt van Iraanse vergeldingsaanvallen. Wanneer de Houti’s deelnemen aan dit conflict wordt ook de toegang tot Rode Zee bedreigd en wordt deze sluiproute afgesneden.

HET IS DE GEMIDDELDE LIBANEES niet ontgaan dat het Israëlische leger zowat alle bruggen over de Litani rivier heeft opgeblazen. De Litani rivier doorkruist Libanon van oost naar west en snijdt het land letterlijk in tweeën.

Verzetsbeweging Hezbollah is daarmee tot achter de rivier terug gedreven. Het IDF bestookt, ontvolkt en controleert nu een gebied van 850km² en beveiligt daarmee heel haar noordgrens. Na de val van de Syrische leider Bashar Al-Asad zijn de bevoorradingslijnen van Iran doorheen Syrië naar Hezbollah doorgesneden.

Terwijl heel de wereld is afgeleid door Iran, Trump en de Straat van Hormuz, trekken Israëlische militairen de Libanese grens over. Na de Palestijnse Gaza strook en Westoever, na de Syrische Golanhoogte en Oost-Jeruzalem, na Capitol Hill, Het Witte Huis en Wall Street lijkt Israel nu ook alles bezuiden de Litani rivier te willen inlijven.

Afsluitend

Het wordt hard gespeeld op de kaart. Overal is de inzet en dodentol hoog. In Myanmar, Soedan en Zuid-Soedan, Gaza, Damascus, Teheran, Tel Aviv, Donetsk en Lugansk,… In Noord-Europa zijn het voorlopig nog begrotingen en banen die sneuvelen. Hoe men het ook bekijkt, overal ter wereld worden grenzen verlegd.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Abonnees kunnen reageren in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment

Ruwe olie en ‘Liquid fuels’ zijn dermate inelastisch dat minimale tekorten aan de aanbodzijde, enorme opwaartse prijsschokken veroorzaken. De actuele tekorten zijn niet minimaal, maar benaderen steeds meer de totale drooglegging die we in 1973 meemaakten en de grootste na-oorlogse oliecrisis en inflatiepiek tot gevolg had.

We meten de schade op

Nu Teheran de Straat van Hormuz controleert en olieproductie in de Perzische Golf om veiligheidsredenen wordt terug geschroefd, moet onze wereldeconomie het met beduidend minder olie en gas stellen. En dat laat zich nu al voelen, vooral in Azië. De Perzische Golf is goed voor de export van 20 miljoen vaten aardolie per dag en de export van 360 miljoen m³ aardgas en LNG per dag. Gaat de Perzische Golf op slot, dan moet de wereld het tijdelijk met 20% minder olie stellen. En 20% minder gas.

noot : Teheran heeft de Straat van Hormuz niet afgesloten. Het heeft totale controle verworven over wat of wie door deze zee-engte vaart. Daarmee hebben Tel Aviv en Washington het tegendeel bekomen van wat ze beoogden toen het eerste luchtbombardement - exact 21 dagen geleden - boven Iran werd uitgevoerd.

Tegelijk is het de kunst zich niet te laten verleiden tot ‘worst case scenarios’, ook wanneer die rekenmodellen op dit ogenblik de meeste zekerheden bieden. Niet alle producenten in de Perzische Golf worden even ingrijpend getroffen. Iran exporteert nog steeds petroleum en ook alle andere producenten doen er alles aan om een volledige shut-down af te wenden. De realiteit is evenwel dat de uitstroom van olieproducten uit de Perzische Golf momenteel zowel verstoord als verminderd is.

Snel oplopende olieprijzen en brandstofkosten zijn altijd een voorbode van vuurrode verliescijfers. Verlieslatende bedrijven zetten zowel onze gezinnen als banken onder druk. Geen van beide is vandaag voldoende gekapitaliseerd om grote schokken op te vangen.

De impact op het Midden-Oosten, Israel en Iran

De productie, raffinage en uitvoer van gas en olie is dermate verstoord, dat een normalisering van productie en uitvoer uit de Perzische Golf niet snel te verwachten valt. Alleen enkele schamele tankers die kunnen aantonen geen olie en gas naar het westen te verschepen, worden doorgang verleend door Teheran, dat met hoogwaardig ballistisch wapentuig de Straat van Hormuz hermetisch afsluit voor handelsverkeer.

Israel wordt dagelijks bestookt door Iraanse raket- en droneaanvallen. Het incasseert steeds zwaardere springladingen die hele agglomeraties hebben herschapen tot spooksteden. De ravage is enorm. Tegelijk worden Libanese steden bestookt vanuit Israel en voert het IDF manoeuvres uit op Libanees grondgebied. Ruim 600.000 Libanese burgers zijn op de vlucht. Hezbollah, een slapende maar zwaar bewapende krijgsmacht, heeft zich ingegraven achter Libanese linies, blijft ondergedoken en houdt een geduchte militaire slagkracht achter de hand, pal aan de Israëlische noordgrens.

Met de vernieling van ruim 27 Amerikaanse marine- en luchtmachtbasissen in de Perzische Golf, heeft Washington voor de komende jaren geen bruggenhoofden waarmee het de handelsroutes kan open houden of ‘gunboat policy’ kan beoefenen. Amerikaanse militaire aanwezigheid in de Perzische Golf lijkt steeds meer tot het verleden te behoren, temeer omdat de lokale bevolking van Bahrein, UAE, Saudi Arabië en Qatar niet zal toelaten dat Washington haar vernielde militaire basissen heropbouwt.

Noot : Net voor deze bijdrage werd ingeblikt voor publicatie, lopen de berichten binnen dat Saudische olievelden bijkomend werden geraakt en de voornaamste gasvelden in Iran en Qatar substantiële schade hebben opgelopen door nieuwe raketinslagen. Daar wordt een voelbare productiecapaciteit voor geruime tijd offline gehaald. De exacte schade moet nog worden opgemeten.

De Houti’s voor de kust van Jemen en Oman roeren zich en voelen zich gesterkt. Deze piraterende milities zijn nog steeds heer en meester over de Golf van Aden, waar tankers en containerschepen de Rode Zee invaren richting het Suez-kanaal.

predicament :

• Het Amerikaanse militaire en geostrategische prestige heeft een ongeziene deuk opgelopen. Nu Netanyahu al dagen spoorloos is, stellen insiders zich de vraag of er nog wel iemand de touwtjes in handen heeft in Washington.

• Deze ontwrichting kan weken en maanden aanhouden. Er is geen militaire macht die de Straat van Hormuz kan ontzetten. Het is voorlopig niet duidelijk wanneer deze eerste Iraanse vergeldingsgolf ten einde komt.

• Met iedere dag die verstrijkt, wordt meer en meer olie en gas offline gehaald. Olie- en gasproductie zijn geen lichtschakelaars die men aan of uit zet. Het duurt weken of maanden om afgekoppelde oliebronnen en raffinaderijen weer op te starten.

• De Arabische wereld is zowel verenigd als intern verscheurd op zovele maatschappelijke en politieke niveau’s.

• Wanneer de Houti’s zich mengen in de strijd wordt eens temeer het Suez-kanaal en de Golf van Aden afgesloten voor alle zeevracht. De Houti’s blokkeren daarmee niet alleen de doorgang van brandstoffen maar ook alle andere goederen zoals graan, ijzererts, kolen, ertsen, mineralen, kunstmest, machines, textiel, elektronica of chemicaliën.

• Israëlische en Iraanse grootsteden, militaire installaties, raffinaderijen, gas- en olievelden en nutsvoorzieningen worden dagelijks bestookt met zware munitie. De schade aan beide zijden is enorm.

• Met aanhoudende vergeldingsaanvallen geeft Teheran te kennen voorlopig geen behoefte te hebben aan diplomatie of onderhandelingen.

De impact op China (consumptie ~15 mbpd) en Azië

De grootste verliezers in deze energiecrisis zijn de Aziatische economieën die samen goed zijn voor 70% tot 90% voor alle import uit de Perzische Golf. De oliestroom naar Indië, China, Zuid-Korea en Japan is nagenoeg stil gevallen waardoor grote tekorten ontstaan. Kerosine bereikt in Azië prijzen van $250 per vat. Het businessmodel van vliegtuigmaatschappijen functioneert niet aan die prijzen.

China is de zonnepanelen-fabriek van de wereld en beschikt bijgevolg over een enorm geïnstalleerd fotovoltaïsch vermogen, het bouwde grote waterkracht-projecten en beschikt vandaag over ruim 55 kernreactoren met 25 bijkomende stuks in aanbouw. Daardoor wordt China, veel minder dan andere Aziatische landen getroffen door deze olieschaarste. In vergelijking met China, verbruikt de Amerikaanse economie tweemaal meer diesel en benzine voor transit en transport.

predicament :

• China heeft ‘buying power’. Het hoeft maar met één wenkbrauw te fronsen om duidelijk te maken dat het ruwe olie, brandstoffen en gas geleverd wil krijgen van landen als Brazilië, Rusland, Iran, Nigeria of Angola, BRICS+, SCO, Opec.

• Andere minder ontwikkelde landen zoals Bangladesh, Laos of de Filippijnen zijn voor ruim 90% aangewezen op olie en gas als primaire brandstof en toegang tot energie. Daar vertaalt deze oliecrisis zich nu al in radicale maatregelen waarmee energieverbruik drastisch wordt terug geschroefd.

• de Yuan wint wereldwijd aan spiermassa, nu Washington zichzelf een zoveelste maal in de voet schiet. Washington en de Trump-administratie worden in de Global South als zwak en onbetrouwbaar beschouwd omdat ze zich militair achter de ideologische ambities van Tel Aviv scharen.

De impact op de EU27 (consumptie ~10 mbpd)

De Europese Unie en haar 27 economieën zijn extreem gediversifieerd en mooi gespreid als het gaat om de herkomst van de 10 miljoen vaten ruwe olie die onze economie dagelijks verbruikt. Geen leverancier vertegenwoordigt een groter aandeel dan 15% in onze mix. Dit is positief. Van groot naar klein : Verenigde Staten (15%), Noorwegen (12%), Kazakhstan (11%), Saudi Arabia (9%), Iraq (8%), Nigeria (6%), Libië (5%), Verenigd Koninkrijk (5%), Azerbeidzjan (4%), Angola (2%) en Brazilië (2%).

Rusland was ooit goed voor 30% van alle aardolie die we verbruikten. Dat aandeel is tot nagenoeg nul terug gebracht. Irak en Saudi Arabië waren tot een week geleden nog goed voor 20% van onze olietoevoer.

Voor de 20% uit Irak en Saudi Arabië moeten we nu snel een inschikkelijke leverancier zien te vinden, die lopende contracten verbreekt in ruil voor de premium-prijzen die de EU27 bereid zal moeten zijn te betalen.

De LNG-situatie is al even prangend nu QatarEnergy haar productie heeft stil gelegd. Daarmee wordt 20% van de mondiale LNG-productie geschrapt. De EU27 importeerde tot 15% van al haar LNG uit de Perzische Golf. Dat volume valt nu weg. Welke exporteur nog ‘excess-capacity’ heeft om West-Europa te depanneren, daarover blijkt discussie te bestaan, hoewel de industriedata glashelder is.

predicament :

• de Belgische PM Bart De Wever stelde de enige relevante vraag en wordt daarom nu beladen met alle zonden van Israel. De enige relevante vraag luidt, “Welke partij zal ons die ontbrekende olie en gas kunnen en willen leveren?”

• Die vraag is bijzonder relevant omdat alle andere economieën nu achter dezelfde productieoverschotten aangaan waarmee die ontbrekende 20% moet worden opgevangen. De lijst van exporterende landen is beperkt en zo ontstaat er een prijsopbod voor iedere beetje beschikbare exportcapaciteit.

• Voor LNG is de EU27 nu nog afhankelijker geworden van de Verenigde Staten. Wanneer de EU27 weigert gas te kopen in Rusland, geeft dit Washington een vrijgeleide om de meest schandelijke prijzen op te leggen, vergezeld van kleine lettertjes en randvoorwaarden die zich louter als chantage laten omschrijven.

• Gasprijzen beloven fors op te lopen. En daarmee ook onze elektriciteitskost omdat Europese elektriciteitsprijzen 1-op-1 gekoppeld zijn aan de gasprijs.

• Het Verenigd Koninkrijk stelt 53 miljoen pond (ruim 61 miljoen euro) beschikbaar voor huishoudens om de stijgende kosten van stookolie te compenseren.

De Impact op de Verenigde Staten (consumptie ~20 mbpd)

De Verenigde Staten blijft met een verbruik van 20 miljoen vaten per dag ‘s werelds grootste slokop. Hoewel het zelf nagenoeg ‘self sufficient’ is, importeert de V.S. toch 10% van haar ruwe olie uit de Perzische Golf met als uitschieters Irak (2%) en Saudi Arabië (5%). Voor zowel benzine, diesel, kerosine en gas bedraagt het aandeel uit de Perzische Golf minder dan 3% van haar totale verbruik. Kortom… van alle getroffen economieën lijdt de Verenigde Staten op korte termijn de minste directe schade door leveringstekorten.

predicament :

• Het dure Amerikaans schaliegas, NGL en NLG vergt olieprijzen vanaf $75ppb. Aan $100ppb zijn Amerikaanse schalie-frackers voor het eerst sinds 2014 winstgevend.

• In Californië (en ook in enkele andere staten) heeft een gallon gasoline de kaap van $8 gerond. Een nooit geziene prijs waar Amerikanen van huiveren.

• Hoge officieren verwijten President Trump de grootste militaire blunder te hebben begaan in de Amerikaanse geschiedenis. Economen en analisten zien hoe Amerika steeds meer als een onbetrouwbare speler wordt gezien en hoe negatief dit afstraalt op de dollar. Iedereen stelt zich vragen bij de recente oordeelkunde in Washington.

• het lot van de ‘5th Fleet’ die voor anker ligt in Manama, Bahrein is onzeker.

• Of het Amerikaanse vliegdekschip USS Gerald R. Ford om technische redenen de aftocht blaast, dan wel omdat het door vijandelijk vuur werd beschadigd, daarover voorlopig geen berichten.

• Washington en Tel Aviv hebben geen ‘off-ramp’, ‘exit strategy’ of ‘stopping condition’. Voorlopig is het wachten op het einde van deze eerste vergelding-golf waarmee Teheran sinds 28 februari de Amerikaans-Israelische aanvallen heeft beantwoord.

• president Trump komt ook in eigen land steeds meer geïsoleerd te staan, zowel op Capitol Hill als op het platteland waar de rode MAGA-petjes aan hoog tempo uit het straatbeeld verdwijnen.

De Impact op Rusland

Israël ziet in dit feestgejoel en onder de ‘fog of war’ haar kans schoon om ongestoord Zuid-Libanon van de kaart te vegen, zo ook kan Rusland nu vrijuit zijn grondoffensief in Oekraïne verder zetten. Het profiteert van hogere olieprijzen en begrijpt dat het de enige ‘swingproducer’ is die Europa van een totale energie-blackout kan behoeden.

De luchtafweersystemen die Rusland aan Iran leverde, lijken het erg goed te doen. De data en intelligence die daarmee wordt vergaard, laat Rusland toe de befaamde en beruchte S300, 3400, S500 en S550 luchtafweersystemen alleen maar verder te perfectioneren op basis van levensechte ‘after action reports’ in oorlogssituatie.

Iran is het meest cruciale en strategische buurland in de Russische onderbuik en een gateway naar Georgië, Azerbeidzjan, Armenië en Turkmenistan. Beide landen zijn op elkaar aangewezen om westerse invloedsferen pro-actief te weren uit hun gemeenschappelijke grensgebieden.

De BRICS+, SCO, ASEAN, ja zelfs OPEC komen hier sterker uit. Minder verzwakt. Het westen heeft zichzelf een zoveelste slag toegebracht. Onze industrie, economie, fiat-munten, koopkracht en begrotingen glijden verder weg… terwijl Rusland en China toekijken en tot hun verrassing vaststellen hoe zij zonder kleerscheuren aan dit conflict ontglippen terwijl hun objectieve tegenstanders hier sterk verzwakt beloven uit te komen. Of zoals Napoleon het formuleerde, “n’interrompez jamais votre ennemi lorsqu’il est en train de faire une erreur.”

Het blijft verbazend hoezeer de publieke opinie ook in ons land fulmineert wanneer een premier aanstipt dat het beter is om vrede te sluiten, dan om oorlog te voeren. Dat het beter is om handelsgoederen uit te wisselen dan kruisraketten. We leren daaruit dat het gros van de Belgisch bevolking nog niet begrepen heeft hoe kritisch en heikel de situatie werkelijk is. Die onwetenheid komt op rekening van de VRT en onze kwaliteitskranten. Vele van hen denken nog steeds dat verontwaardigd gemoraliseer een substituut kan zijn voor pragmatisme op basis van dossierkennis en industriedata.

Afsluitend

Dit conflict heeft nog steeds de escalatie-fase niet afgesloten. Het openingsoffensief is nog in volle ontwikkeling. De ballistische uitwisselingen tussen Iran en haar directe tegenstanders zijn onderdeel van een vergeldingsoffensief dat nu reeds 21 dagen aanhoudt en waarvan de intensiteit tot op vandaag verder lijkt toe te nemen.

Naarmate de tijd vordert lijkt dit conflict steeds meer te zullen uitmonden in een mondiale energiecrisis die doet denken aan de Jom Kipoer oorlog van 1973. Toen waren het de Arabische olieproducerende landen die olie als een geopolitiek wapen inzetten. De organisatie van olie-exporterende landen, kondigde een olie-embargo af tegen de United States en andere bondgenoten. Tegelijk werd de productie bewust verlaagd. Met grote tekorten tot gevolg. De olieprijs steeg van ongeveer $3ppb naar $12ppb. De crisis leidde tot stagflatie (hoge inflatie gecombineerd met economische stagnatie), iets wat tot dan toe ongezien was.

De exacte ontwrichting aan de aanbodzijde is nog onzeker, maar de langdurige schade belooft voelbaar te blijven voor maanden, zelfs jaren. Het mondiale energie-systeem dat nog steeds voor 94% afhankelijk is van brandstoffen, wordt radicaal hertekend. Olieprijzen ver boven het record van 11 juli 2008 lijken niet langer hypothetisch. Daarmee komt de wereldeconomie in een impasse terecht. Net zoals onze bedrijven en gezinnen zijn onze grootbanken vandaag onvoldoende gekapitaliseerd om deze energieschok te incasseren.

De metamorfose die president Trump heeft ondergaan is verbijsterend. Tijdens zijn eerste ambstermijn was hij nog de eerste president sinds Calvin Coolidge om geen nieuwe oorlog op te starten. Daarvoor werd hij terecht geprezen.

Diezelfde president, die op weg was naar een Nobelprijs voor de Vrede, zet in zijn tweede ambtstermijn de wereld in brand. Daarvoor zal hij terecht worden verketterd.

Leave a comment

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Abonnees kunnen reageren in de comments.

Share

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Subscribe now

Negen jaar inmiddels

Negen jaar inmiddels. Zo lang reeds liggen Agamemnon’s slagschepen voor anker. Het is daar, waar Homeros zijn epos start. Negen slopende jaren zijn voorbij gegaan in wat een korte en beslissende strijd had moeten zijn. Eén enkele aanvalsgolf moet volstaan om Troje op de knieën te krijgen. Dat bleek een inschattingsfout.

Door de Ilias in het negende oorlogsjaar te laten aanvatten, geeft Homeros de patstelling weer. De sleur die intreedt tijdens een langgerekte uitputtingsstrijd.

President Trump, “The aid-freeze was justified by the need to refocus on American national interests.”

Als het klopt wat Volodymyr Zelensky beweert, dan zijn tijdens de eerste 10 dagen van Iraanse vergeldingsaanvallen meer Patriot- en Thaad-luchtafweerraketten afgevuurd dan in 4 jaren van Oekraïense luchtverdediging. Deze observatie vertelt ons hoezeer de Trump administratie het Oekraïense strijdtoneel naar de achtergrond heeft verplaatst. Daarmee wordt bevestigd wat velen reeds enige tijd geleden in de cijfers konden aflezen… dat Washington doorheen kalenderjaar 2025 haar militaire en financiële steun aan Kiev met 99% had terug geschroefd.

Indien Zelensky had gedacht dat Washington, haar wapenindustrie en de Trump-administratie garen zouden blijven spinnen bij dit Oekraïens-Russisch grensconflict, dan blijkt dat vandaag een inschattingsfout.

President Trump heeft het over een ‘short term excursion’

Hector belooft de Trojanen een snelle overwinning en drijft de Grieken terug tot aan de kustlijn. Maar hij onderschat de veerkracht van de Grieken, die ook zonder de wervende kracht van Achilles in staat blijken tot vernietigend weerwerk.

Achilles keert terug. In een duel werpt hij zijn speer en treft Hector in de keel, de enige onbeschermde plek in de bronzen wapenrusting. Hector sterft. Hector negeerde alle waarschuwingen. Dat bleek een inschattingsfout.

Donald Trump is ‘not happy’ met de keuze voor Mojtaba Khamenei als Iran’s nieuwe opperste leider

Ook wanneer Hector sterft, leidt dit niet tot de instorting van het Trojaanse leger of de ‘regime change’ waarop Agamemnon en de zijnen hadden gehoopt. Virgilius beschrijft in de 1e eeuw v. Chr. hoe in de Trojaanse oorlogen spirituele en religieuze leiders doelgericht werden uitgeschakeld om het moraal van de vijand te breken.

Generaal Dan Caine werd exact een jaar geleden door president Trump aangesteld als Chairman van de ‘Joint Chiefs of Staff’. Caine leidt de groep van hoogste militaire bevelhebbers die de Amerikaanse president en de minister van Defensie adviseren.

Het was Trump’s hoogste militair die 20 dagen geleden een negatief advies gaf voor een Amerikaanse raketten-aanval op Iran. Generaal Caine waarschuwde dat die onbezonnenheid zijn land in een langdurig conflict kan storten. Bovendien - zo waarschuwde Caine - kan één enkele vonk overslaan naar heel de regio. Tot slot waarschuwde generaal Caine ervoor dat niet alleen Iran zou overgaan tot vergeldingsacties, maar dat ook Iraanse proxy’s zich zouden mengen in de strijd.

Toen de pers op 23 februari 2026 lucht kreeg van generaal Caine’s bezwaren, noemde president Trump het, “fake news”. Op 28 februari geeft Trump het bevel Iraanse doelwitten te bestoken waarmee een geweldspiraal in gang is gezet die voorlopig niet te stoppen lijkt en verstrekkende gevolgen heeft voor de wereldeconomie.

In Virgilius’ Aeneis (1e eeuw v. Chr.) lezen we hoe de hogepriester Laocoön en zijn zoons door de goden om het leven worden gebracht om daarmee het moreel van de Trojanen te breken. Laocoön wordt niet met een hypersonische raket of Tomahawk om het leven gebracht, maar wel door twee reusachtige zeeslangen. Het is uitgerekend deze Laocoön die het Trojaanse opperbevel had gewaarschuwd voor het Griekse plan om een houten paard binnen de Trojaanse muren te smokkelen.

De epikuroi ~ἐπίκουροι, de golfstaten en locale bondgenoten betalen de zwaarste prijs

Homeros beschrijft hoe tal van kleine aangrenzende stadstaten zich inschakelen in de Trojaanse oorlog en als epikouroi meevochten aan Trojaanse zijde. Hun loyaliteit was voorwaardelijk, pragmatisch en al te vaak opportunistisch. Maar wat opvalt is hoe deze kleine proxy’s in een bijrol worden opgeofferd tijdens de meest bloederige gevechten. Wat vandaag geldt voor de Noord-Koreanen en Tsjetsjenen die meevechten aan Russische zijde in Oekraïne, gold evenzeer voor de Tryciërs, Dardariërs en Thraciërs die zich onder Trojaans opperbevel schaarden.

Vandaag zijn het de Arabische golfstaten die zich in deze weinig benijdenswaardige opofferingsrol hebben gewerkt. De heersende koningen in Saoedi-Arabië, Koeweit, Bahrein, Qatar, Verenigde Arabische Emiraten, en Oman stammen af van Bedoeïenen en andere nomadische stammen. Het was pas wanneer aardolie werd ontdekt in de Perzische golf, dat deze krijgsheren op het Saudische schiereiland hun kamelen, karavanen, scimitars en woestijnoases inruilden voor permanente nederzettingen nabij hun hoogstpersoonlijke olieterminals, raffinaderijen en wolkenkrabbers.

Hun loyaliteit werd al die tijd beloond. Aardolie uit de Perzische Golf werd exclusief in dollars verhandeld en in ruil kneep het westen een oogje dicht wanneer vrouwenrechten worden geschonden of volksopstanden bloedig werden neergeslagen. Oliesjeiks werden verplicht tot de aankoop van Amerikaans wapentuig en Amerikaans schuldpapier. Tegelijk bouwde Washington tientallen militaire basissen op heilige Arabische grond en plaatste het luchtafweer-batterijen waarmee de veiligheid van oliebronnen en raffinaderijen werd verzekerd.

Het zijn uitgerekend deze Arabische ‘epikouroi’ in Qatar, Oman, Bahrein en Doha die vandaag de volle laag krijgen en als eersten de Iraanse vergeldingsaanvallen incasseren. De oliesjeiks en hun mini-koninkrijkjes moeten het ontgelden nu Teheran hen als verraders beschouwt. Teheran ziet hoe Amerikaanse raketsystemen vanop ‘Arabisch’ grondgebied Iraanse aanvalsgolven op weg naar Israël onderscheppen.

De kleine golfstaten en hun koningshuizen zitten tussen hamer en aambeeld. Een kleine koninklijke elite schaart zich achter de Israelisch-Amerikaanse belangen, terwijl 99% van de bevolking sympathiseert met de overlevingsstrijd die Iran voert.

Iran neemt de golfstaten in het vizier. Paleizen, oliebronnen, raffinaderijen, Amerikaanse basissen en olieterminals worden vernield terwijl het Amerikaanse luchtafweergeschut uitgeput raakt. Herbevoorrading is onmogelijk omdat geen enkel Amerikaans oorlogsschip zich door de Straat van Hormuz waagt. Tot overmaat van ramp heeft een strikt Chinees uitvoerverbod op thallium, neodymium, dysprosium, terbium, yttrium en samarium de westerse productie van hoogtechnologisch wapentuig tot een fractie herleid. Militaire analisten berekenden dat de Amerikaanse strijdkrachten de voorbije dagen grofweg 6 tot 8 jaren aan raket-productie erdoor hebben gejaagd. Munitievoorraden die niet kunnen worden aangevuld bij gebrek aan grondstoffen.

Water, de bron van alle leven

Wanneer Teheran beslist de ontziltingsinstallaties uit te schakelen, dan worden de hypermoderne woestijnsteden in de Golfstaten onbewoonbaar. Want zonder drinkwater… geen leven. Zonder aanmerende zeeschepen… geen fruit, geen groenten, geen geneesmiddelen, geen conserven, proviand of wisselstukken voor de naar schatting 60 miljoen inwoners in de Perzische Golf.

Wanneer dat gebeurt, wanneer de golfstaten volledig moeten worden geëvacueerd en ontvolkt, dan staat er geen tijdslijn op de heropstart van de stilgevallen olie- en gasproductie in de Perzische Golf. Dan worden die 20 miljoen vaten per dag niet tijdelijk maar wel quasi-permanent uit de wereldeconomie gehaald.

There was no victory. But I said, “take the oil”.

Of het nu gaat over Syrië, Venezuela, Iraakse olie, Groenland of Iran… de voorbeelden zijn talrijk. Voorbeelden waar president Trump eigengereid steelt, neemt of pikt wat hij onbestraft denkt te kunnen grijpen.

In volle kiescampagne - 10 jaar geleden inmiddels - laat Trump zijn kiezers verstaan uit welk hout hij gesneden is, welke moraal hij erop nahoudt.

In 2019 in de New York Times verklaart president Trump, ”We have taken it and secured it.”, wanneer hij naar de Syrische olievelden verwijst.

In 2023 staat Trump aan de zijlijn en betreurt hij de gemiste kans in Venezuela en de manier waarop de Biden-administratie de buit laat schieten die voor het grijpen lag, “Venezuela was ready to collapse. We would have taken it over. We would have gotten all that oil.”

Afgelopen jaar nog, bracht Trump heel Denemarken aan het hyperventileren toen hij onverbloemd opmerkte dat Groenland deel wordt van de Verenigde Staten, “But one way or the other, we’re going to have Greenland.” Ja, president Trump gaat vaak impulsief tewerk. Hij pikt en grist zonder oog te hebben voor directe of indirecte gevolgen.

Chryseïs, de dochter van de hogepriester, moet worden teruggegeven om de goden te sussen. Opperbevelhebber Agamemnon weigert en eist in ruil Briseïs op als oorlogsschat. Briseïs, de hoogstpersoonlijke lievelingsslavin en minnares van Achilles. Agamemnon heeft geen idee welke kracht en onheil hij ontketent wanneer hij beslist,

alsof het over een transactionele zakendeal gaat. Hij vernedert daarmee Achilles die daarop besluit de strijd te staken en zijn manschappen terug te trekken uit Agamemnon’s legers.

Wat voor Agamemnon een onbeduidende administratieve regeling leek te zijn, leidt regelrecht naar een ontsporende en ongecontroleerde situatie waarbij de Grieken niet langer op Achilles’ elitetroepen kunnen rekenen, grote verliezen lijden, Patrocles om het leven komt, normvervaging zich meester maakt over het leiderschap, Hector wordt gedood en diens lijk in strijd met iedere geplogenheid wordt onteerd.

De ogenschijnlijk onbeduidende beslissing van Agamemnon om Briseïs te nemen, zet een domino-effect in gang waarmee de Trojaanse oorlog ontspoort en de overwinning steeds verder weg blijkt.

Nietzsche benadrukt dat in de Homerische ethiek vijanden (Trojanen en Grieken) moreel gelijkwaardig zijn – goed zolang ze nobel vechten, niet slecht omdat ze vijanden zijn.

Afsluitend

Net zoals Agamemnon’s schepen 9 lange jaren roerloos en oeverloos voor de Trojaanse kust geankerd lagen, op zoek naar een korte en snelle overwinning… zo liggen Amerikaanse vliegdekschepen en olietankers voor anker aan de Straat van Hormuz, wachtend op een wind die Trump’s oorlogsvloot weer naar haar thuisland blaast. Welke van zijn drie dochters moet Trump offeren om de goden gunstig te stemmen, verblind door macht, vertwijfeld door onmacht?

Onmacht over de catastrofale beslissing waartoe hij zich liet overhalen en afpersen, onder Israëlische druk, afgedreigd met Epstein-video’s, ongrondwettelijke ‘executive orders’ en machtsmisbruik dat iedere andere president tot aftreden had gedwongen.

Onmacht over een duikelend en catastrofaal tariff-beleid, over exploderende benzineprijzen aan de pomp nu de ‘driving season’ en midterms' eraan komen. Onmacht over de 20 miljoen vaten aardolie die onze wereldeconomie nu dagelijks niet langer omzet in arbeid en ons zo in een nooit geziene recessie dreigt te duwen, en dit in een tijd waarin nooit eerder zoveel ongedekte kredieten en derivaten rondwaarden in ons ontspoord financieel systeem.

Dichter bij huis hebben wij Europeanen onszelf hysterisch vastgereden in een triviaal grensconflict, verliest onze industrie iedere dag terrein en hebben we op de meest kapitaalvernietigende wijze ons energiebeleid mismeesterd. Gecorrumpeerde politieke leiders hebben Europese overheden in een schulden-spiraal geduwd waaruit men niet ongeschonden ontsnapt.

Meer dan ooit zijn wij Europeanen, onze bedrijven en onze gezinnen overgeleverd aan een elektriciteitsprijs die één-op-één gekoppeld is aan de gasprijs. De leverancier waarop we rekenden toen we het Russisch aardgas afkoppelden… die noodleverancier (~QatarEnergy) heeft beslist haar LNG-productie voor onbepaalde tijd stil te leggen. Saudi Arabië, Irak en Koeweit hebben inmiddels hun olieproductie nagenoeg volledig opgeschort. En evident exporteert ook Iran geen druppel aardolie meer.

Onze economie draait alleen bij gratie van overvloedige en goedkope energie. Op 11 juli 2008 hebben we gezien wat er gebeurt wanneer olie naar $147 per vat spurt. Niet toevallig ging eerst Bear Stearns failliet, twee maanden later Lehman Brothers, gevolgd door Fortis. Dexia werd ontmanteld, UBS kreeg monsterlijke staatsgaranties, Royal Bank of Scotland moest worden gered, gevolgd door jaren van QE. De burger heeft het cash betaald door de vernieling van onze koopkracht, door deficit spending en door de accumulatie van enorme staatsschulden waarop we jaarlijks miljarden aan intresten betalen.

Toegegeven… in de tijd van de Trojaanse oorlogen voeren nog geen Myceense olietankers door het Suez-kanaal, en hoewel Ramses II, net zoals Trump vandaag, een voorliefde had voor monumentaal vastgoed, vuurde die nog geen kruisraketten af op Babylonische radarinstallaties. De militaire spitstechnologie in die tijd was brons, een legering van koper en tin, gesmolten in veldoventjes die werden aangevuurd met grote hoeveelheden brandhout. Maar zelfs dat bronzen harnas kon niet vermijden dat Hector een tragische inschattingsfout maakte en dodelijk werd getroffen.

Leave a comment

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Abonnees kunnen reageren in de comments.

Subscribe now

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Share

Het jaar 1986…. er verscheen een mysterieuze seksueel overdraagbare zieke, Microsoft ging naar de beurs, Mike Tyson werd de jongste wereldkampioen en Top Gun beloofde een kaskraker te worden. Tsjernobyl was nog niet gesmolten, de Challenger was nog niet ontploft en heel Vlaanderen en Nederland volgden op televisie de beslommeringen van een steenrijk doorsnee-gezin uit Dallas.

Het was een tijd waarin Oorlogen nog koud waren, Israel nog onder vuur lag voor geweld op Palestijnse burgers, het Zuid-Afrikaanse apartheidsregime met embargo’s werd klem gereden en Russische onderzeeërs opdoken voor de Zweedse kust.

“That Swedish asshole”

Olof Palme was de voorman van de linkse sociaal-democraten en jarenlang een politiek zwaargewicht binnen de Zweedse socialistische partij. Hij had het hart op de goede plek, maar tegelijk de nare neiging anderen de les te spellen over moraliteit en rechtvaardigheid.

In 1968 betoogt hij schouder aan schouder met de Noord-Vietnamese ambassadeur Nguyen Tho Chan in de straten van Stockholm. James Jezus Angleton - CIA-hoofd voor contraspionage, noemt Palme een KGB-agent.

Niet tegenstaande werd Olof Palme in 1969 naar voor geschoven als premier en aanvaardde het ambt. Vanaf eind jaren ‘60 groeide hij uit tot Europa’s meest openlijke en meest luide politieke stem tegen de Amerikaanse oorlog in Vietnam, Laos en Cambodja. Onder zijn premierschap was Zweden het eerste Europese land om Noord-Vietnam te erkennen. In een radioboodschap van 23 december 1972 veroordeelt Palme de Amerikaanse bombardementen op Hanoi en vergelijkt die bombardementen met beruchte historische wreedheden zoals Guernica en Oradour. Daarop roept Washington uit protest haar ambassadeur terug uit Stockholm. Richard M. Nixon noemt Palme ‘die Zweedse Klootzak’.

In 1975 legde Olof Palme als Zweeds premier een staatsbezoek af in Cuba en deelde samen met Fidel Castro zijn voorliefde voor tabak. Met dit bezoek legitimeerde Palme het Castro-regime als onderdeel van een breder beleid waarin de Zweedse regering iedere anti-koloniale beweging principieel steunde en ieder repressief of autocratisch regime openlijk werd verguisd en bekritiseerd. Dat gold eveneens voor het Pinochet-regime dat in 1973 met steun van London en Washington was geïnstalleerd.

Onder Olof Palme knoopte Zweden diplomatieke betrekkingen aan met de DDR, met Peking en steunde het de eerste democratische regering in Portugal na 36 jaren van Salazar-dictatuur.

Ook in 1975 bepleitte Olof Palme openlijk en luid de “legitieme rechten van het Palestijnse volk”. Hij stelde dat vrede in het Midden-Oosten niet mogelijk was zonder Palestijnse zelfbeschikking. En dit in een periode waarin alle andere Westerse landen de formele politieke rol van de PLO weigerden te erkennen.

Nog later, tijdens de Iran-Irak oorlog, werpt Olof Palme zich op als onderhandelaar tussen Baghdad en Teheran. CIA-baas Bill Casey en president Ronald Reagan beschouwen Palme als een intrigant en verrader. De hoogste officieren binnen het Zweedse leger zijn het daar volmondig mee eens.

Heel wat westerse leiders moeten wat blij geweest zijn toen de Zweedse sociaal-democraten in 1976 de verkiezingen verloren en daarmee Olof Palme van het toneel verdween. De blijdschap van weleer sloeg om in desillusie, woede en frustratie toen die ‘Zweedse Klootzak’ in 1982 weer aantrad voor een tweede ambtstermijn.

Whiskey on the Rocks

Op 28 oktober 1981 wordt Zweden opgeschud door het bericht dat een Russische duikboot op de rotsen is gelopen… op periscoop-afstand van de Zweedse marinebasis in Karlskrona. Een regelrechte blamage voor Moskou dat nu niet langer kan ontkennen te spioneren en kapiteins aan het roer zet van de gevreesde Whiskey-class onderzeeërs die de meest elementaire navigatie-flaters begaan. En tegelijk is dit ook een regelrechte blamage voor het Zweedse leger dat blijkbaar niet in staat is Russische duikboten te detecteren wanneer die pal voor Zweedse marinebasissen de wacht houden. Het incident zorgt voor consternatie in Europa en zet de oost-west verhoudingen op scherp. Onderzoek doet vragen rijzen over de oorzaken van dit incident. Schortte er wat aan de oordeelkunde van de Russische kapitein, stuurman en navigator? Of voeren zij met opzet de onderzeeër op de klippen? Na dit incident keerde de rust terug in de Russisch-Zweedse Oostzee.

Tot wanneer Olof Palme premier wordt in 1982. Hij ambieert de strikte neutraliteit van Zweden, wil het defensiebudget afbouwen en bepleit een meer open relatie met het vijandige Sovjet-blok en Moskou. Daarop verschijnen plots weer Russische onderzeeërs in Zweedse wateren. In de daaropvolgende jaren worden meer dan 300 verschillende incidenten gerapporteerd. Meer dan 4000 officiële meldingen maken gewag van radarcontacten, sonarindicaties, periscopen en schuimsporen die worden toegeschreven aan Russische duikboten in Zweedse wateren.

Jaren later analyseerden de ‘Ubåtskommissionen’ in 1995 en de ‘Ekéus-kommissionen’ in 2001 het bewijsmateriaal van destijds en besloten dat van die duizenden meldingen hooguit 30 tot 50 incidenten met 'enige waarschijnlijkheid’ konden worden toegeschreven aan buitenlandse onderzeeboot-activiteiten. Welk percentage van die ‘buitenlandse’ activiteiten daadwerkelijk Sovjet-duikboten zijn geweest, daarover konden geen van beide commissies uitsluitsel bieden.

Toenadering tot Moskou

Lang voor de Perestrojka en glasnost van Michael Gorbatchov pleitte Olof Palme reeds voor openheid en samenwerking met het nare Sovjet-regime. Maar dat was zonder NAVO, Londen, Frankfurt, Washington… en Stockholm gerekend. Alleen de Oostzee scheidde het destijds neutrale Zweden van de Sovjet-unie, waardoor Zweden een bijzonder strategische positie innam wanneer het tot een gewapend treffen zou komen tussen oost en west. Bij de voorbereidingen van ieder mogelijk gevechtsscenario rekenden NAVO, Londen en Washington op de nabijgelegen Zweedse luchtmachtbasissen van waaruit Amerikaanse luchtaanvallen op Moskou kunnen worden uitgevoerd. En dan, op 10 maart 1985, sterft Konstantin Chernenko.

Met het aantreden van Michael Gorbachov woei wel degelijk een frisse wind door de Sovjet-unie. Als was het maar omdat Gorbachov - in tegenstelling tot Andropov en Chernenko, niet terminaal en palliatief was toen hem de leiding over het sovjet-blok werd toegewezen. Olof Palme bespeurde in Michael Gorbachov een redelijkheid, een nuchterheid, een gesprekspartner. Hij bespeurde alles waaraan het sinds 1971 had ontbroken. Met iemand als Michael Gorbachov verschenen in 1985 de voorwaarden tot een gestage pacificatie, ontwapening en detente. Althans, dat dacht Olof Palme. Het Zweedse officierenkorps, staatsveiligheid, de industriële zwaargewichten en de aristocratische elite in Zweden dachten daar heel anders over.

Slegs vir blankes

Maar lang voor de aanvaringen met Bill Casey, Ronald Reagan, de Zweedse aristocratie en legertop, Yitzhak Rabin, Menachem Begin en Joseph Luns… had Olof Palme zijn meest moralistische gifpijlen op Zuid-Afrika gericht. Tijdens zijn eerste ambtstermijn had Palme als eerste Westerse land openlijk financiële steun verleend aan het African National Congress (ANC) en het Zuid-Afrikaanse apartheidsregime een schandvlek genoemd. En ook tijdens zijn tweede ambtstermijn moest Pretoria het ontgelden. Maar meer nog dan de embargo’s, sancties en de schutkring die Zweden onder Premier Palme had opgetrokken rond het apartheidsregime van Zuid-Afrika, maakte de ontmoeting met ANC-leider Oliver Tambo de meeste vijandelijke gevoelens los. Vooral bij een radicaal rechtse kern van militaristische conservatieven binnen de Zweedse staatsveiligheid, politie en leger.

Sveavägen Stockholm, 28 februari 1986, 23u21

“1 maart 1986, Premier Olof Palme is dood. Hij is vannacht neergeschoten op de Sveavägen in het centrum van Stockholm.”, zo luidde het eerste nachtelijke nieuwsbulletin waarin de moord werd gemeld. Vier uur in de ochtend. Zweden slaapt nog.

Op de avond van 28 februari 1986 gaan Olof Palme en zijn vrouw naar de bioscoop. Zonder lijfwachten ditmaal. Gezellig onder hun tweetjes. Ze nemen de metro en wandelen het laatste stukje door smalle straten en een brede avenue tot aan de bioscoop. Later verklaren tientallen getuigen hoe in de metro-coupé en over heel het wandeltraject, mannen met walkie talkies opgesteld stonden in zijstraten, steegjes en deurportieken. De Palmes worden geschaduwd, van aan de voordeur van de ambtswoning tot aan de kassa van de bioscoop. En dit terwijl geen enkele lijfwacht of veiligheidsdienst die avond dienst had.

Na de bioscoopvoorstelling wandelen de Olof Palme en Lisbeth weer richting metro. Aangekomen aan het metrostation stapt een man uit de schaduw van een deurportiek, loopt achter het koppel door, grijpt de schouder van de premier en vuurt een kogel in de hals. Een tweede schot weerklinkt maar doorboort alleen de winterjas van Lisbeth. De premier zakt in elkaar en is op slag dood. Getuigen zien aan de overkant van de straat twee mannen met walkie talkies die de moord vanop afstand gadeslaan. In totaal 12 getuigen zouden in de dagen na de aanslag verklaren mannen met walkie talkies te hebben gezien die de Palmes om beurt schaduwden en op ruime afstand volgden.

Het is dan ook opmerkelijk dat deze politieke moord jarenlang en tot vandaag wordt beschouwd als het werk van één verwarde dader die op eigen houtje zou hebben gehandeld. Van een samenzwering kan geen sprake zijn. Daarom leidde iedere nieuwe onderzoekspiste telkens weer naar één man. En wanneer die ‘patsy’ over een sluitend alibi bleek te beschikken, dan richtten de onderzoekers zich op een andere ‘usual suspect’. De lijst van valselijk beschuldigde zonderlingen die elkaar opvolgden, is lang.

Zondebok, na zondebok, na zondebok

Meteen na de moord : Lars J. was de man die op enkele tientallen meters afstand de moord zag gebeuren. Hij droeg die dag een donkere ski-jas en muts waardoor hij meteen voldeed aan het eerste signalement dat werd verspreid : ‘man met ski-jas en muts’. Hoe en waarom de foutieve persoonsbeschrijving van een onschuldige getuige meteen na de moordaanslag de ronde deed als daderprofiel, dat blijft een raadsel.

Eerste helft 1986 : Victor Gunnarson, alias ‘de 33-jarige’, een man met rechtse en anti-Palme opvattingen werd kort aangehouden en snel vrijgelaten bij gebrek aan bewijs. Hij wordt in 1994 vermoord aangetroffen in een bos aan de Amerikaanse oostkust.

Vanaf 1988 : Christer Pettersson, een marginale drugsverslaafde die eerder werd veroordeeld voor een moord in 1970 en jarenlang de hoofdverdachte bleef. Hij werd in 1989 in hoger beroep vrijgesproken voor de moord op Palme door een sluitend alibi en bij gebrek aan bewijs. Pettersson overleed in 2004 in verdachte omstandigheden.

Periode 1990-2000 : Christer A., een wapenverzamelaar die nooit officieel in verdenking werd gesteld, maar desondanks jarenlang als hoofdverdachte werd beschouwd. Hij pleegde zelfmoord in 2008.

2018-2020 : Stig Engström, de ‘Skandia-man’, die in 1986 werd geboekt als getuige en pas later formeel in verdenking werd gesteld. In 2020 wees het Zweedse Openbaar Ministerie hem aan als de waarschijnlijke dader. Engström pleegde zelfmoord in 2000 en kon niet meer worden vervolgd.

Terug naar Zuid-Afrika

Van alle daderprofielen, theorieën, samenzweringen, bekentenissen en aantijgingen die de voorbije 40 jaar in deze zaak naar de oppervlakte zijn opgeborreld, is de Zuid-Afrikaanse piste de meest uitgesproken. Het is een spoor dat leidt naar gewapende milities binnen het Zuid-Afrikaanse apartheidsregime dat nauwe banden onderhield met operatie Gladio, ‘stay-behind milities’ en met de Zweedse veiligheidsdiensten genaamd Säkerhetspolisen ofwel SÄPO.

Carl Colby - zoon van voormalig CIA-baas William Colby, bevestigde in een interview dat de CIA destijds ‘sleeper cells’ of ‘stay-behind’ structuren had opgezet in Zweden.

In Zweden werden (a.) Amerikaans gestuurde ‘stay behind’ splintergroepen bemand door (b.) Zweedse oud-militairen en politieagenten die nauwe banden onderhielden met (c.) extreem-rechtse groeperingen en (d.) met de Zuid-Afrikaanse moordeskaders van ‘C10’ en de staatsveiligheidsdiensten in Pretoria.

Washington had schoon genoeg van Palme’s kritiek op het Amerikaanse buitenlandbeleid. Zuid-Afrika zag hoe Palme haar apartheidsregime onder druk zette terwijl Zweedse militairen vreesden dat Olof Palme tijdens een gepland staatsbezoek aan Michael Gorbachov toenadering zou zoeken met Moskou. In de jaren na de moordaanslag schoof onderzoeksjournalist Stieg Larsson de volgende namen naar voren,

Alf Andersström was een rechtse activist die zijn haat jegens Olof Palme nooit heeft verdoezeld. In de jaren ‘80 haalde hij geld op in militaire en industriële middens waarmee haatcampagnes tegen Palme werden gefinancierd. Een sluitend alibi voor 28 februari 1986 had hij niet. In een interview beweerde hij dat hem een fors bedrag was aangeboden voor de moord op Palme en dat hij die opdracht had geweigerd en dat Palme is omgebracht door een Zweedse politieman en dat hij weet wie achter de moordaanslag zit.

Victor Gunnarsson was een sterkhouder binnen het Zweedse extreem-rechtse milieu. Hij zou worden aangeklaagd voor de moord op Palme, in zijn appartement werd de exacte munitie aangetroffen waarmee Olof Palme werd vermoord, hij werd daags voor zijn in beschuldigingstelling vrijgelaten en vluchtte na de Verenigde Staten, waar hij in 1994 in bizarre omstandigheden werd vermoord. Ivan Von Bichan, voormalig agent van de Joegoslavische staatsveiligheid, beweerde $2 miljoen te hebben geweigerd voor de moordopdracht op Olof Palme en dat Victor Gunnarsson werd vermoord omdat hij de ware identiteit van moordenaar en opdrachtgever zou hebben gekend.

Bertil Wedin was jarenlang een agent binnen de Zweedse geheime dienst die nauwe banden onderhield met extreem rechtse groeperingen, met de Zuid-Afrikaanse staatsveiligheid, met de CIA en MI6. Bertil Wedin was een aanvoerder van één van de Zweedse ‘Stay behind’ groepen. Hij blijft de hoofdverdachte voor de inbraak in de kantoren van de Londonse ‘Pan-Africanist Congress’ in 1982, de bomaanslag op het Londense kantoor van het ANC en van de bomaanslag op de Stockholmse ANC-kantoren in 1986. Wedin heeft zijn betrokkenheid altijd ontkend.

Craig Williamson was de leider van alle Zuid-Afrikaanse ‘black operations’ en brein achter aanslagen tegen anti-apartheidsgroeperingen in Europa. Hij werkte nauw samen met Eugene De Kock, hoofd van C10 en daarmee verantwoordelijk voor tal van folteringen en moorden op ANC-activisten in Zuid-Afrika. Eugene De Kock zou later door de waarheidscommissie worden veroordeeld tot tweemaal levenslang en nog eens tot 212 jaren gevangenisstraf voor 89 aanklachten, gaande van foltering tot moord. Tijdens deze processen verklaarde Eugene De Kock onder eed dat Zuid-Afrika betrokken was bij de moord op Olof Palme met Craig Williamson als sleutelfiguur.

Craig Williamson verbleef in de nacht van 28 februari 1986 in Stockholm.

In vrijgegeven archiefstukken afkomstig uit de voormalige Zuid-Afrikaanse staatsveiligheid staat te lezen hoe de Zuid-Afrikaanse overheid Olof Palme classificeerde als een ‘enemy of the state’ en bij gevolg in aanmerking kwam om te worden opgeruimd.

Mannen met walkie talkies en andere bijzonderheden

Deze substack-publicatie gaat niet in op alle, ontelbare en meest verbazingwekkende dossier-elementen die geen steek houden. Pistes en aanwijzingen die nooit werden onderzocht. Aantoonbare sabotage van onderzoek. Het grote aantal zelfmoorden onder de verdachten en getuigen. De bedenkelijke samenstelling van de onderzoekscommissie. Kroongetuigen die nooit werden verhoord. Dossierstukken die werden vernietigd. Of de meineed die werd gepleegd. Of het onhoudbare idee van ‘een alleen handelende moordenaar’ en hoe dat idee nu 40 jaar overeind wordt gehouden en door onze media kritiekloos wordt herhaald. Hoewel… hieronder een selectieve greep uit de meest opzienbarende anekdotes en feitjes rondom deze moordzaak,

1. Om 23u23 zit Äke Malmström in zijn wagen. Hij is een lokale journalist en scant tal van radiokanalen, ook het politie-kanaal. Als journalist wil hij in geval van woningbrand, overval of auto-ongeval de primeur kunnen scoren. Hij hoort gekwetter op een doorgaans dood kanaal. Een man vraagt, “Hoe is het daarboven?”. “heel koud”, luidt het antwoord. Het blijft enkele ogenblikken stil, waarna de eerste stem zich meldt, “Palme is dood”. En daarna niets meer.

2. Ogenblikken na de moord is meteen een eerste politiewagen ter plaatse. De agenten vertelden dat zij na het horen van de noodoproep meteen koers zetten naar de plek des onheils. En dat is bizar omdat het nog eens 50 minuten zou duren vooraleer de eerste radiomelding over een moordaanslag op de Avenue Sveawegen werd rondgestuurd naar de centrale. Het zou daarna nog eens 2,5 uur duren vooraleer alle politie-eenheden in het Stockholmse district op de hoogte werden gebracht. Waarom uren verloren gingen, hoe de oproep verloren ging in de meldkamer, waarom de aanslag niet meteen werd doorgeseind naar alle patrouillerende eenheden, die vraag werd nooit gesteld, onderzocht of beantwoord.

3. Het autopsierapport is tot vandaag niet officieel vrijgegeven. Het is inmiddels wel gelekt en gepubliceerd in het onderzoekswerk van Ole Dammegârd. Ruim de helft van alle paragrafen in het autopsierapport zijn met zwarte viltstift onleesbaar gemaakt. Waarom? En wat met de lijkschouwer en patholoog Milan Valverius die de autopsie leidde tijdens de vroegste uren van zaterdag 1 maart 1986? Snel na de autopsie wordt prof. emeritus Valverius het leven onmogelijk gemaakt, hij wordt belaagd, beschuldigd, aangeklaagd en geschorst. Zijn autopsierapport vertoont enkele opvallende, intrigerende, dubbelzinnige en onverklaarbare tipfouten.

4. Hans Holmer is een oud-politiecommissaris, hoofd van een gewelddadige divisie binnen de Stockholmse politie en diensthoofd van Zweedse Geheime Dienst (SÄPO). Officieel logeert hij op de avond van 28 februari 1986 in een hotel honderden kilometers verwijderd van Stockholm. Toch zien collega’s hem ogenblikken na de moordaanslag aan een slakkengang voorbij het ‘place delict’ rijden op de achterbank van zijn dienstwagen. Zijn vaste chauffeur zou later verklaren dat hij Hans Holmer wel degelijk die avond naar de plek des onheils had gereden. Zijn chauffeur overlijdt kort daarna in verdachte omstandigheden.

5. Twee jonge dames gaan - net zoals Olof en Lisbeth, die avond naar de bioscoop en ook zij wandelen na afloop richting metrostation. Op de hoek van de straat waar ogenblikken later de premier zal worden vermoord, ziet één van de dames een oude bekende uit de sportclub. Het is Åke Rosén, een Finse ex-militair en voormalig agent van de Finse veiligheidsdienst (Supo). Zij groet hem in het Fins waarop de man opschrikt en verstijft. Wanneer de jonge dame vraagt waarom hij niets zegt, horen de dames een krakende stem vanonder zijn jas. Het zijn stemmen uit een walkie talkie. Åke lijkt in paniek, haalt zijn walkie talkie boven en meldt, “Ik ben herkend. Wat moet ik doen?”, waarop wordt geantwoord met, “De pot op ! Doe wat je moet doen.” Bij het bovenhalen van de Walkie Talkie in de ene hand, zien de dames onder zijn jas een revolver in de andere hand. Ze maken zich snel uit de voeten. Ogenblikken later wanneer ze enkele honderden meters zijn doorgewandeld, horen ze twee schoten.

6. Getuigen zien hoe de dader twee schoten afvuurt en dan wegvlucht. Hij loopt een steeg in die via een brede trap van 89 treden naar een hoger gelegen straat leidt. Lars Jeppsson ziet het allemaal gebeuren en zet meteen de achtervolging in. Hij spurt de dader achterna de trappen op. Eenmaal boven is de dader uit het zicht verdwenen en wordt hij verblind door felle lichten. Het is een politiewagen die hem staande houdt en minutenlang ondervraagt. Toeval of niet… in die straat, op enkele tientallen meters van waar Lars Jeppsson door de politie wordt tegen gehouden, wonen twee zwaargewichten van de Stockholmse politie. Twee extreem-rechtse sympathisanten uit de club van SÄPO-baas en Hans Holmer. Bij één van beide zou later bij een huiszoeking dezelfde exotische munitie worden aangetroffen waarmee Olof Palme werd gedood.

7. Hans Holmer wordt op 1 maart 1986 aangesteld als Hoofd van de speciale onderzoekseenheid naar de moord op de Zweedse premier.

Dit zijn slechts 7 korte observaties en weetjes in het lijvige dossier. De lijst van onverklaarbare toevalligheden lijkt haast eindeloos. Een onuitputtelijk vlechtwerk van connecties, gelijkgezinden, ‘coïncidenties’ en verbijsterende ‘toevalligheden’.

Three tramps in the rail way car

Bijna 10 jaar na de moord op Palme, verklaart Kjell-Olof Feldt (voormalig politiek zwaargewicht en minister van financiën in de eerste regering Palme van 1969-1976) aan enkele journalisten, dat het enige valide spoor recht naar de Stockholmse politie leidt, en dat dit spoor doelbewust nooit werd gevolgd. Meer nog, de piste werd en wordt moedwillig afgeschermd en gesaboteerd. Het interview verscheen op 17 augustus 1995 in het weekblad ‘Expressen’ en in het dagblad ‘Dagens Nyheter’.

In de nacht volgend op de publicatie van deze ophefmakende beweringen, worden 2 gewapende commando’s onderschept op het dak van de ambtswoning van premier Ignvar Carlsson. De twee commando’s worden opgepakt, niet omdat Carlsson’s lijfwachten alert en doortastend handelden. Neen, het zijn omwonenden die de politie opbellen en signaleren dat twee commando’s met klimuitrusting de ambtswoning hadden bestegen en schichtig over de daken lopen. Carlsson’s lijfwachten hadden niets in de gaten. Er bestaat één foto van één van de 2 gearresteerde mannen. Gezicht onherkenbaar gemaakt. Een foto genomen op het ogenblik dat de gehandboeide verdachten in een politiecombi wordt geleid. Van deze twee verdachten werd nooit nog iets gehoord, hun identiteit bleef onbekend, geen politierapport, geen proces verbaal, geen aanklacht, niks openbaar ministerie,... het doet denken aan de ‘3 tramps in the rail way car’ op 22 november 1963.

De volgende dag, op 19 augustus 1995, amper 6 uur na de onderschepping van de twee commando’s op het dak van zijn ambtswoning, houdt minister-president Ingvar Carlsson een onaangekondigde en zeer verwarde persconferentie waarin hij zijn ontslag aankondigt, ‘om persoonlijke redenen’. Hij verlaat onaangekondigd en hals over kop de politiek. Belangrijk detail is dat de persoonlijke lijfwachten van Carlsson onderdeel zijn van de SÄPO, dezelfde cel of branche die een dag eerder door Feldt werd aangeduid als de ‘king pins’ achter de moord op Palme. Dezelfde SÄPO-lijfwachten die een dag eerder niet langer zijn veiligheid konden of wilden garanderen.

Afsluitend

In de schaduwwereld van politieke moorden, zo vertelt L. Fletcher Prouty met de autoriteit van een man die decennia lang de machinerie van de inlichtingendiensten van binnenuit kende, “vormt de cover-up het ware hart van de operatie.” De daad zelf – de kogels, de vlucht, is slechts het begin; “de meesterzet ligt in het systematisch ondermijnen en verlammen van ieder eerlijk onderzoek.” Door bewijzen te manipuleren, getuigen te intimideren en te liquideren, door sporen te wissen en valse narratieven te planten, wordt de waarheid niet alleen verhuld, maar wordt die voorgoed ontmanteld.

De cover-up is geen nasleep, het is een essentiële sluitstuk.

De scherpzinnige waarnemer, zo waarschuwde Prouty, moet zijn blik niet richten op wat er wél gebeurde – de schoten, de chaos, de officiële verslagen, maar juist op wat opvallend niet gebeurde. Dat waaraan men heeft verzaakt.

Subscribe now

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel die dan gerust op social media, op uw favoriete kanalen, re-stack en like. Reageren kan in de comments.

Share

Leave a comment

We zijn inmiddels aan de 20e sanctiegolf aanbeland die de G7/EU27 uitvaardigt tegen Rusland. Het borduurt daarmee verder op voorgaande sancties die technisch goed werden voorbereid, maar voorspelbaar nooit het beoogde resultaat hebben opgeleverd.

Voorgaande sancties tegen Rusland

Tot nog toe is de 6e sanctiegolf van eind 2022 de meest ingrijpende maatregel gebleken. (I.) 6 oktober 2022 : verbod op transport-, financierings- en verzekerings-diensten voor Russische olie-export per schip. (II.) 5 december 2022 : in werking treden van een prijsplafond voor Russische ruwe olie. (III.) 5 februari 2023 : in werking treden van een prijsplafond voor Russische olieproducten zoals afgewerkte diesel en benzine.

Die 6e sanctiegolf is minder effectief gebleken dan verhoopt omdat klanten en leveranciers de sancties omzeilden met 3 eenvoudige trucjes : (1.) Honderden reders boden zich aan om Russische olie buiten het westerse verzekeringssysteem te verschepen. Deze rederijen zijn we de ‘schaduwvloot’ gaan noemen. (2.) Groeilanden uit het globale zuiden en de BRICS hielden zich hoegenaamd niet aan dat ingestelde plafond maar hanteerden de sancties als een welgekomen hefboom om in Moskou forse prijskortingen af te dwingen. (3.) Russische ruwe olie en afgewerkte brandstoffen worden in havens of op volle zee overgepompt of afgemengd met andere partities waardoor ‘het land van oorsprong’ niet langer gedocumenteerd of naspeurbaar is. Zo blijft Russische olie tot op vandaag terecht komen in onze wagens, vrachtwagens, bouwkranen, tractoren en in de petrochemische clusters van Dunkerque, Barcelona, Bilbao, Rotterdam of Antwerpen.

20e Golf van economische sancties

Let wel… traders en rederijen die zich keurig aan de ‘pice cap’ houden, die transporteren vandaag op legale wijze Russische olie naar West-Europa. De mondiale overproductie van aardolie doet de prijzen kelderen tot beneden het ingestelde plafond van $65ppb en daarom heeft die ‘price cap’ op Russische olie geen noemenswaardig effect gehad. Als reactie voegt de EU nog eens 43 bijkomende schepen toe aan de sanctielijst waardoor die ‘Dark Fleet’ nu aangroeit tot 640 tankers. Tegelijk wordt het prijsplafond op diesel en ruwe olie nog verder verlaagd tot 15% beneden Ural-marktprijzen. Tot slot introduceert de EU27 met steun van de G7 een verbod op onderhoud en technische diensten voor Russische LNG-tankers en ijsbrekers, waarmee het rechtstreeks mikt op infrastructuren die cruciaal zijn voor de gasuitvoer van Rusland en haar activiteiten in het Noordpoolgebied. Ondanks die 6e sanctiegolf exporteerde Rusland in januari nog 16% van haar ruwe olie en 35% van haar afgewerkte brandstoffen naar Europa. En ook voor LNG zijn cijfers aanzienlijk.

De import/export van Russisch LNG

Daadwerkelijke sancties op Russische olie zijn moeilijker gebleken dan gedacht. Daarom richten de Europese Unie en de G7 nu hun pijlen op vloeibaar Russisch aardgas (LNG) dat op dagelijkse basis en in grote getalen wordt afgeleverd in onze West-Europese LNG-terminals.

In 2025 importeerde de EU27 voor €7,2 miljard aan Russisch LNG en ontving vorig jaar in haar havens meer dan 200 LNG-leveringen uit Rusland. Volgens een rapport van Kpler kochten Europese eindklanten in januari van dit jaar 92,6% van de gehele Russische Yamal LNG-productie. Dat is een stijging van 8% ten opzichte van januari vorig jaar. Van de 25 schepen die in januari 2026 Yamal LNG-gas transporteerden, leverden 23 schepen hun cargo af in Europese havens. Met Zeebrugge als meest prominente bestemming.

Afsluitend

Het toont aan hoe Europa ondanks sancties en politieke druk afhankelijk is van Russisch gas. En dat is ook begrijpelijk. Rusland is nu eenmaal de mondiale ‘swingproducer’ van aardgas. Anders gezegd… de volumes die Noorwegen, Qatar, de Verenigde Staten en Australië kunnen exporteren, volstaan geenszins om het exportvolume van Russisch aardgas te vervangen.

Op het Schumanplein is men zich ten volle bewust van deze realiteit. Maar dat weerhoudt de Raad van de Europese Unie niet om vanaf 1 januari 2027 de import van Russisch LNG volledig aan banden te leggen.

Share

Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like. Abonnees kunnen reageren in de comments.

Leave a comment

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Subscribe now

De handel in goud en zilver is een zoektocht naar een complex en denkbeeldig evenwicht op een oceaan van kredieten die wordt gestuurd door sentiment, ego’s, statistieken, probabiliteit, winstbejag, twijfel, geopolitiek, toeval en vermeende zekerheden. Maar meer dan een samenloop van vluchtige gebeurtenissen, vlinders en menselijk handelen wordt de beurshandel beladen met technische termen en jargon die het zwaarwichtig en ingewikkeld laten uitschijnen.

Daarom deze publicatie en in chronologische volgorde :
(a.) hoeveel waarde hebben goud en zilver vrijdag 30 januari 2026 verloren?
(b.) technische termen waardoor de beurshandel zo onnodig ingewikkeld lijkt?
(c.) wat is er op vrijdag 30 januari 2026 gebeurd?
(d.) En nu? Waar gaat dit heen?

(a.) hoeveel waarde hebben goud en zilver verloren?

Goud (-8,99%)

Goud verloor op vrijdag 30 januari 2026 op één dag $489,67- per ounce ofwel een val met 8,99%. Gold Futures zakten nog dieper… ruim $150 beneden spot price ofwel een verlies van 11,39%.

Zilver (-27,44%)

Voor zilver was de correctie nog heviger. De spot prijs kelderde met 27,44%. Zilver verloor op één dag $30,52 per ounce. Dat verlies per ounce is groter dan wat één ounce zilver 13 maanden geleden waard was. Want ja, minder dan 13 maanden geleden kostte een ounce zilver nog $30,52. Afgelopen donderdag was die prijs opgelopen tot $118,09/oz. In Shanghai (SHFE) bedroeg de spot prijs zelfs 30.800 RMB/kg, wat neerkwam op ongeveer zo’n $130 per ounce. Met deze hevige correctie werd de winst van de voorbije 3 weken op één beursdag weggevaagd.

(b.) termen waardoor de beurshandel zo onnodig ingewikkeld lijkt

Loskoppeling tussen papierprijs en echte metaalprijs

De goud- en zilvermarkt wordt grotendeels bepaald door ‘papier’ en niet door de handel in fysiek metaal. Op Comex en de LBMA worden dagelijks monsterlijke volumes aan futures, forwards en opties verhandeld. Minder dan 1% van al deze contracten eindigt in de levering van fysiek metaal. In ruil worden die contracten uitbetaald, ontbonden, verlengd of omgeruild.

Door deze handel in contracten (paper gold en paper silver) wordt 500 of 1000 maal meer edelmetaal verhandeld dan wat fysiek op voorraad is of kan worden uitgeleverd. De ongelimiteerde handel in zilvercontracten of goudcontracten bepaalt de dagprijs van goud en zilver, en dit terwijl de fysieke vraag en aanbod (mijnbouw, recyclage, raffinage, omsmelten,…) slechts een fractie bedraagt van wat contractueel wordt verhandeld. Geen probleem… zolang die exuberant hoge handelsvolumes niet fysiek moeten worden uitgeleverd. Maar wanneer verkopers massaal hun ‘stand for delivery’ uitoefenen, tja… dan kan niet iedereen worden bediend.

‘Backwardation’ en ‘Spoofing’

‘Backwardation’ is een essentieel begrip. Het is een situatie waarin de dagprijs of spot prijs hoger noteert dan futures prijzen of waarbij korte termijn contracten hoger geprijsd zijn dan lange termijn contracten. Dat kan het gevolg zijn van (a.) een gebrek aan fysieke voorraden, (b.) ontsporende vraag naar uitleveringen van fysiek edelmetaal of (c.) geopolitieke turbulenties.

Zo’n ‘geopolitieke turbulentie’ kan de aanstelling van een nieuwe topman zijn. Bijvoorbeeld wanneer de Trump-administratie een nieuwe Fed chair aanduidt die een laks monetair beleid belooft of gedwee de grillen van een zittende president inwilligt. Ja, ook zoiets kan tot forse correcties leiden. Zeker wanneer de obligatiemarkten verwachten dat deze nieuwe FED chairman op vraag van D.J. Trump de intrestvoeten verlaagt.

‘Spoofing’ is sinds enkele jaren een malafide praktijk en strafbaar. In de nasleep van de 2008 Great Financial Crisis werd het uitsturen van bewust foute prijssignalen strafbaar gemaakt, wanneer die foute prijssignalen worden uitgestuurd door spelers die geen enkele intentie hebben deel te nemen aan de handel waarop het misleidende prijssignaal van toepassing is.

‘Forwards’, ‘Futures’ en ‘Swaps’

De grote volumes aan papier zilver en goud worden gecreëerd door ‘futures’ op COMEX. Futures zijn een aankoopverplichting in de toekomst aan een vastgelegde prijs. Futures zijn gestandaardiseerd, hebben vaste contractgrootten, vaste vervaldagen en worden dagelijks mark-to-market gesettled. Futures zijn daardoor transparant, verhandelbaar en liquide.

‘Forwards’ zijn contracten die over-the-counter of privé worden afgesloten tussen twee partijen buiten de beurs. Bijvoorbeeld tussen een ertsmijn en een smelter. Ook ‘Swaps’ zijn over-the-counter derivaten tussen twee partijen, waarbij de ene partij een vaste prijs betaalt en de andere partij in ruil de variabele zilverprijs (of lease rate) ontvangt voor een bepaalde periode.

(c.) wat is er op vrijdag 30 januari 2026 gebeurd?

Wat als de nieuwe Fed Chairman helemaal geen lakei van president Trump blijkt, wanneer die een strenger monetair belooft en daarmee de dollar versterkt en de intrestvoeten optrekt... is dat dan geen extra reden om weg te trekken uit te bond markt? Men zou toch denken dat daarmee liquiditeiten en kredieten de bond market ontvluchten richting edelmetaal? In principe klopt deze redenering. Maar niet vandaag. We zien een contradictorische maar verklaarbare tegenreactie die illustreert hoe beroerd het met het vertrouwen en sentiment is gesteld. Een subliminaal en onderhuids wantrouwen door de tarievenoorlog, onzekerheid op de markten en paniekvoetbal in wereldhandel.

Zilver en goud zijn de hedge par excellence tegen inflatie of hyperinflatie ten gevolge van extreem lage intrestvoeten en een snel expanderend kredietvolume. De reactie op de beursvloer van vrijdag is hét signaal waarmee traders en markten tonen hoezeer ze smachten naar zekerheid in de ijdele hoop dat Kevin Warsh stabiliteit brengt in een tijdperk van Trump-chaos. Traders trekken tijdelijk weg uit de enige overgebleven hedge tegen inflatie (goud en zilver) en nemen winst na een rally die nu reeds weken en maanden aanhoudt.

Van sneeuwvlok tot lawine

Eind januari is de afloopdatum voor februari-contracten en daarom moesten de meest speculatieve long-posities snel worden afgebouwd. We zagen enerzijds een winstneming na een maandenlange rally en anderzijds margin calls door brokers die in geval van verlies onderpand opeisen.

Wie ‘short’ was, werd verplicht te kopen terwijl de long-liquidatie de prijs steeds lager duwde. De enorme openstaande vraag naar zilver in de maand maart voorspelt weinig goeds voor wie in maart beleverd wil worden. Velen kozen eieren voor hun geld en namen winst. De mismatch tussen het papieren handelsvolume en de daadwerkelijk zilvervoorraden in de kluizen, heeft enkele spelers tot de verkoop van ‘paper silver’ aangezet waarmee een neerwaartse cascade aan stop-losses werd getriggerd.

(d.) En nu? Waar gaat dit heen?

Ruim 140 jaar aan statistische gegevens leert ons dat aandelen, goud en zilver na een beurscrash zoals afgelopen vrijdag vrijwel altijd gelijkaardig reageren. Sinds 1885 hebben zich 85 beurscrashes voorgedaan met dagverliezen groter dan 5%. En de tendens is statistisch significant : In 2/3 van alle crashes werd bij een volgende beursdag de val gestopt en een koersherstel ingezet waarmee de verliezen in weken of maanden werden goedgemaakt. In 1/3 van de crashes volgende een tweede dip of naschok waarna het herstel werd ingezet.

Aan de fundamenten is ook na vorige vrijdag niets veranderd. Al het goud en zilver in de wereld blijft naar China stromen. De PBoC heeft decennialang (sinds 1983) onder de radar tienduizenden tonnen goud opgekocht en doet nu hetzelfde met zilver. De dollar blijft ontwaarden waardoor prijzen in dollar blijven oplopen. De industriële vraag naar zilver is niet te stillen en is vele malen hoger dan de volumes die kunnen worden gemijnd en geleverd. In tegenstelling tot alle andere asset classes zijn fysiek zilver en goud vrij van counter party risk. De laatste implementatiefase van de Basel III regulering herclassificeerder goud als een Tier-1 asset en diezelfde regulering verplicht banken nu om ‘paper gold’ per direct in te ruilen voor fysieke voorraden. Steeds meer stable coins dekken de munt niet alleen met fysieke goudvoorraden, maar ook steeds vaker met zilver.

Afsluitend

China kende tot 1935 een zilverstandaard en is daardoor historisch en cultureel vertrouwd met de voor- en nadelen van edelmetalen als dekking van de munt. In 2026 beschikt China over de goudvoorraden om op ieder gekozen moment een Chinese variant van Bretton-Woods in te stellen, waarmee ‘fiat’ prompt de meest pejoratieve bijklank krijgt en Beijing een monetaire atoombom legt onder de yen, pound, euro en dollar. Zover komt het niet omdat Beiing niet van plan is om eigenhandig het mondiale fiat-systeem op te blazen. Maar laat er geen twijfel over bestaan… wanneer dit monetaire paradigma ten einde loopt en zichzelf kannibaliserend uitholt, dan beschikt China (en alle andere landen met grote goudvoorraden) over het basismetaal om meteen een reset en oplossing uit te rollen.

Subscribe now

Abonnees kunnen reageren in de comments. Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like.

Leave a comment

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Share

Er heerst lichte paniek op het Europese continent. En dat is opvallend gezien de glasheldere verdragen en overeenkomsten die de voorbije decennia zijn gesloten tussen Denemarken en de Verenigde Staten. Vanwaar al die hysterie, ophef en verontwaardiging? Kan het zijn dat onze politici en journalisten zich nauwelijks bewust zijn van de internationale verdragen die het statuut van Groenland zo nauwkeurig omschrijven?

Ja, Amerikaanse troepen zijn aanwezig op Groenland. En dit sinds 1951, toen de Koude Oorlog nog een verlammend bipolaire patstelling garandeerde. Want ook toen was Denemarken geen maritieme wereldmacht die met onderzeeërs, slagschepen en vliegdekschepen de wereldzeeën dichttimmerde en Sovjet-onderzeeërs de toegang tot de GIUK-doorgang1 ontzegde. Alleen Washington kon die rol op zich nemen.

Na het uiteenvallen van de Sovjet-unie, zou het tot 2007 duren vooraleer Groenland weer prominent op de geopolitieke agenda verscheen. Destijds toen president Poetin in München3 de wereld vertelde hoe Rusland haar aanwezigheid in het noordpoolgebied stelselmatig zal gaan uitbreiden.

Sedert 1951 bewaken Amerikaanse troepen, vanuit een vliegbasis in Thule, Groenland, de arctische noordzijde van de Atlantische Oceaan. In 2020 werd Thule Air Base formeel overgedragen aan de United States Space Force en op 6 april 2023 werd Pituffik Space Base de nieuwe naam. De basis herbergt geavanceerde raketdetectie voor het North American Aerospace Defense Command (NORAD).

Washington heeft herhaaldelijk getracht Groenland in te lijven door het te kopen, te ruilen of militair te annexeren4.

1867–1868 : de aankoop van Alaska

Na de aankoop van Alaska van Rusland in 18675, toonde de Amerikaanse regering interesse in verdere uitbreiding noordwaarts. Groenland (en ook IJsland) werden beschouwd als potentiële territoria vanwege hun strategische ligging. De Groenlandse grondstoffen werden in kaart gebracht, maar er werd geen formeel bod aan Denemarken gedaan.

1910: voorstel voor een landruil

In plaats van een directe aankoop wilden Amerikaanse diplomaten een complexe ruil arrangeren6. In ruil voor Groenland zou Denemarken het Duitse Schleswig verwerven. Duitsland zou op haar beurt worden vergoed door nieuwe gebieden op de Filippijnen. Die deal ging niet door.

1946 : formeel bod tijdens de Koude Oorlog

Toen de Tweede Wereldoorlog geruisloos overging in een Koude Oorlog, bood de Truman-administratie Denemarken 100 miljoen in goudstaven voor de aankoop van Groenland. Denemarken weigerde de verkoop7. De VS behielden wel militair gebruiksrecht voor militaire basissen.

1958 : forse spanning

Een bijzonder jaar. Sputnik werd gelanceerd. Het Pentagon installeerde in aller ijl haar BMEWS (Ballistic Missile Early Warning System) in Groenland, Alaska en Schotland. Gealarmeerd door de technologische doorbraken die de Sovjetunie demonstreerde, werkte het Pentagon concrete scenario’s uit waarbij het beroep deed op het ‘NAVO-noodrecht’ en Groenland permanent en ogenblikkelijk zou worden geannexeerd8. Ook dit scenario verdween tussen de plooien van de geschiedenis.

2026 : alle registers open richting de ‘mid term elections’

De verhoogde ‘plotse’ Amerikaanse interesse voor Groenland laat zich door 4 goede redenen verklaren.

1. Grondstoffen9 : voor wie er nog aan twijfelde… er is een mondiale klopjacht ingesteld op alle mineralen, ertsen en grondstoffen die onze korst te bieden heeft. Groenland vertoont een formidabel potentieel voor de ontginning van zilver, koper, goud, zink, lood, nikkel, niobium, tantaal (of tantalum) en uranium. China heeft de afgelopen 25 jaar de mondiale mijnbouw, smelting, raffinage en verwerking van ertsen, mineralen en metalen quasi volledig in handen genomen. Washington is zich inmiddels bewust van deze kwetsbaarheid en gevaren. De Trump-administratie mengt zich rijkelijk laat in de eindspurt en gooit daarbij alle middelen in de strijd.

2. Arctische Vaarroutes10 : Zuid-Koreaanse, Chinese en Russische nucleaire ijsbrekers houden de arctische poolroute permanent ijsvrij, waardoor militaire schepen en koopvaardijschepen het jaar rond duizenden zeemijlen uitsparen door het Suez-kanaal en Kaap te vermijden. Met luchtmacht- en marinebasissen in Noorwegen, Finland - en ja, ook Groenland, is Washington in staat Chinese en Russische aanvoerlijnen naar Europa en de Atlantische oceaan af te snijden. Zonder een bruggenhoofd in Groenland, kan Washington geen embargo’s opleggen of blokkades afdwingen.

3. The Space Race11 : het conflict in Oekraïne is onze eerste echte ‘ruimte oorlog’. Zonder de communicatiesatellieten van Elon Musk moeten de Oekraïense legers ogenblikkelijk de strijd staken. Star Link is de enige overgebleven back-bone waarmee de Oekraïense legers nog onderling kunnen communiceren. Daarnaast is Star Link essentieel voor het bestoken van Russische doelwitten. Het strategisch en operationeel belang van Star Link in dit conflict kan onmogelijk worden overschat. Bijgevolg lanceert Beijing heel weldra een eigen ‘star link’ alternatief met dezelfde civiele en militaire inzetbaarheid. Lanceerbasissen in het poolgebied zijn daarbij van essentieel belang.

4. Mid Term Elections12 : president Trump weet maar al te goed wat hem boven het hoofd hangt wanneer hij en de republikeinen de tussentijdse verkiezingen van november 2026 zouden verliezen. Dan wordt ieder wetsvoorstel tegengehouden en krijgt Donald Trump niets goedgekeurd. Erger nog… zo zegt hij zelf,

Ditmaal overdrijft Trump niet. Hijzelf en zijn cabinet hebben in een jaar tijd zoveel kantjes eraf gereden, zoveel regels omzeild, zoveel wetten overtreden, waardoor hijzelf, zijn familie en zijn entourage wellicht nooit nog rust zullen kennen. Verliest de Trump-administratie haar meerderheid in november, dan wordt hij vanaf 2027 het doelwit van een juridische strijd op leven en dood, die hem in de onmogelijkheid stelt nog normaal en presidentieel te functioneren. Wint president Trump de midterms, dan wordt die klopjacht uitgesteld tot na zijn ambtstermijn. Maar zeker is dat president Trump voor de rest van zijn dagen onophoudelijk zal worden gedagvaard.

Afsluitend

De kans is reëel dat we deze administratie nu alle middelen zal aanwenden om haar ‘approval rating’ op te krikken. Maar de signalen zijn somber. Zijn eigengereid ingrijpen in Venezuela lijkt de publieke opinie niet te hebben opgemonterd. Het enteren van schepen onder Russische vlag in internationale wateren is niet zonder gevaar en tegelijk een zoveelste inbreuk. Voor kiezers die een radicaal strikter migratiebeleid eisen, is het executeren van een jonge blanke vrouw een brug te ver.

En net zoals in Iran vandaag, mort de Amerikaanse middenklasse wanneer basisproducten onbetaalbaar worden. De onstuitbare ontwaarding van de munt heeft een onvermijdelijke erosie van koopkracht tot gevolg en hakt er bij modale gezinnen fors in. Velen van hen hadden zich deze tweede ambtstermijn heel anders voorgesteld en zetten zich schrap voor wat komende 10 maanden in petto hebben.

En Terwijl…

Terwijl wij Europeanen angstig richting Venezuela, Iran of Groenland kijken, sleutelt de Europese Commissie in alle stilte verder aan de wetteksten van een Orwelliaanse ‘Chat Control’ en tekent het ongestoord de Mercosur-verdragen met Zuid-Amerika.

Share

Abonnees kunnen reageren in de comments. Vindt u deze publicatie de moeite waard, deel deze dan gerust op uw favoriete kanalen, re-stack of like.

Subscribe now

Disclaimer : deze publicatie is geen financieel advies. De informatie die hier wordt gedeeld, mag niet worden gebruikt als basis voor beleggingsbeslissingen.

Leave a comment