In een eerdere substack, die ik op 16 juli publiceerde, schreef ik al hoe wij (Achter de Koekoek) als kleine buurtkroeg hebben moeten onderhandelen met InBev toen we Tapperij Thijs kochten. Dat had te maken met een lopend contract dat InBev met Tapperij Thijs had, dat wij verplicht waren over te nemen. Niks mocht en boete was hun favoriete woord. Niet thuis of liefde of desnoods bier, nee, boete.

In die vorige substack kon je lezen dat ik me, door vastgelopen onderhandelingen, genoodzaakt voelde om een brief te schrijven naar de Nederlandse directie van InBev. Een noodkreet waar gehoor aan werd gegeven. We gingen om tafel, kwamen uiteindelijk tot een akkoord en konden aan de slag, zei het met tegenzin.

Dit jaar klopte de nieuwe accountmanager van InBev bij ons aan. Hij wilde wel eens weten hoe het ervoor stond en of we nog konden samenwerken in de vorm van het verlengen van ons contract. We hadden een fijn gesprek waarbij ineens van alles kon. Prijzen voor hun bier konden aanzienlijk naar beneden en ze wilden maar wat graag helpen bij evenementen en feestelijkheden.

‘En’, zei meneertje accountmanager, ‘als jullie niet met ons door willen, dan kunnen we het beste de overeenkomst opzeggen’. ‘Want’, zo vervolgde hij, ‘niemand heeft er iets aan om een contract verplicht uit te zitten als er geen plezier aan wordt beleefd’.

Wat een ontzettend geschikte kerel, dacht ik bij mezelf. Vioolmuziek! En dus gingen we eens rondbellen en mailen met andere brouwerijen. Wat zouden zij ons kunnen bieden? Bij wie voelen we ons het meeste thuis?

We zochten Gulpener en vandeStreek op. Gulpener werd helaas net overgenomen door een Japans bierconglomeraat en viel daardoor al snel af. Die grote kapitalistische kutbedrijven hebben niks te zoeken in een gezellig klein buurtcafé. Ze zijn alleen maar bezig met hun aandeelhouders en aandeelhouders maken alles kapot omdat er nog maar een ding belangrijk is: geld, geld, geld. Ze stellen contracten op zo dik als Tolstojs ‘Oorlog en Vrede’ en dromen meer over dividend dan over lieve konijntjes op een heuveltje van stro (ja, wij van Achter de Koekoek dromen daarover. Het hele team).

Ronald van de Streek (brouwerij vandeStreek), die wij in onze podcast altijd liefkozend en terecht de beste ondernemer ter wereld noemden, kwam ondertussen met een heel mooi voorstel. En dat niet alleen, zijn bedrijf is geen achterlijke wereldspeler, komt uit Utrecht, heeft een frisse uitstraling en brouwt veelal biologisch. Alles daaraan klopt en is passend voor Achter de Koekoek. Te gek! We gaan met hem verder.

Dus meneertje accountmanager InBev kwam weer op de koffie. Ik vertelde hem dat ik zijn manier van zakendoen erg waardeerde, maar dat we helaas niet verder wilden met InBev. ‘Ook niet als ik nog verder met de prijs zak?’ vroeg hij hoopvol. ‘Nee, ook dan niet,’ was mijn antwoord. Dat respecteerde hij. Er hing misschien wel iets van liefde in de lucht op dat moment. Iets wat hij niet herkend zal hebben, want bij InBev moet je je liefdesantennes afstaan als je wordt aangenomen. Factcheck dit maar, het is echt zo. Ik vertelde hem wat onze plannen waren en vroeg hoe snel we afscheid konden nemen, hij wilde immers zelf ons contract stopzetten als wij niet verder wilden. Maar dat was inmiddels niet meer zo evident.

Ja, dat had hij allemaal wel beloofd en gezegd, maar hij moest dat nog wel overleggen met zijn leidinggevende. En die had ook weer een leidinggevende. En die moest er ook nog iets van vinden. En daarna zouden alle aandeelhouders bij elkaar komen om heel hard te lachen om onze casus. Dus dit was echt nog geen uitgemaakte zaak. De vioolmuziek kwam tot een slotakkoord. Hij zou me de week erop appen.

Wie doet zoiets? Wie komt er binnen met allerlei mooie beloftes, laat je onderhandelen met andere partijen, doet alsof er van alles mogelijk is en gooit dan, puntje bij paaltje, de deur in je gezicht?

Ik ben me aan het beraden wat te doen. Ik heb geen zin om dit jaar nog uit te zitten. Ik had dat prima gevonden als hij me die worst niet had voorgehouden. Dan was er niks aan de hand geweest. Hoe erg zou het zijn als we onze reet afvegen met die overeenkomst van ze? Wij gaan ons hierop beraden en en ik kom erop terug want ‘niemand heeft er iets aan om een contract verplicht uit te zitten als er geen plezier aan wordt beleefd’.

Voorts zijn wij van mening dat de bieren Dommelsch, Bud en Hoegaarden niet serieus genomen kunnen worden!

We kochten de camper iets meer drie jaar geleden. Dat kan ik zien doordat er drie stickers van Down The Rabbit Hole op de voorruit zitten. Wij zijn van die mensen die die stickers laten zitten. En op een camper is dat oké, wat mij betreft. Verder zit er een enorme barst in de voorruit, het resultaat van een ruzie onderweg waarbij ik iets te hardhandig met m’n vuist op het dashboard sloeg. Ik stapte zelfs uit om liftend m’n reis te vervolgen, maar gaf het, zonder succes, na vijf minuten alweer op, waarna ik capitulerend terugkeerde naar de camper. Dat is wat kinderen doen als ze boos zijn. En ik dus. Maar laat me dat maar met m’n psycholoog bespreken.

De camper komt uit 1992 en heeft een gebruiksaanwijzing. Er zitten vijf sleutels bij en iedere sleutel heeft z’n functie. De sleutel van de bestuurdersdeur past bijvoorbeeld ook op een achterklep, maar niet in het contact of in de bijrijdersdeur. Sommige sloten zijn alleen open te maken met een schroevendraaier. Het raam aan de bestuurderskant kan niet meer open, en lukt het je toch, dan krijg je ‘m met geen mogelijkheid meer dicht. Toen de camper vorig jaar stuk ging in Frankrijk, lieten we ‘m bij een supermarkt achter met vastgeplakte vuilniszakken over het open raam. Zo heeft ie twee weken onaangeroerd op een parkeerplaats gestaan. Leve de Fransen.

We vertrokken te fiets deze vakantie, maar omdat we natregenden en er nog meer neerslag aan zou komen deze week, hebben we besloten de camper op te halen. Van half opgeblazen matje op dennenappels en takken naar een comfortabel bed met prettige kussens en een donzen dekbed. Van een moeilijk te controleren benzinebrander naar een gasfornuis met drie pitten. En van lauwwarm pils naar een koelkast gevuld met boodschappen. Het is comfortabel, prettig en fijn, dat kan ik niet ontkennen, maar er heerst een groot gevaar. De verveling slaat toe. Verveling is voor mij geen vakantie, dat doe ik al genoeg in het dagelijks leven. Ik wil iets doen. Dan kan ik ontspannen. Daarom zit ik te typen. Deze korte substack is een goed begin. Lekker actief in de camper.

Een tijdje geleden keek ik een video van Rutger Bregman. Het ging over de vraag waarom sommige mensen in actie komen tijdens, bijvoorbeeld, een oorlog, en anderen niet. Wat onderscheidt zo een individu van andere mensen? In die video ging het over Nieuwlande, een Drents dorp waar in de tweede wereldoorlog meer dan honderd Joden ondergedoken hebben gezeten. Ik ken Nieuwlande. Als dorp, in de zin dat ik van het bestaan weet, en ik ken het uit mijn familie. Ik weet dat mijn oma uit Nieuwlande kwam en ik weet van vage verhalen over haar vader, die zou in het verzet hebben gezeten. Dat is wel eens verteld. Hij zou met een revolver onder zijn kussen hebben geslapen tegen het einde van de oorlog, dat heb ik mijn moeder wel eens horen vertellen, maar daar stopt alles wat ik hierover weet. Hoe groot zijn rol was in het verzet, wat hij daarin precies deed en vanwaar die revolver in bed, ik heb geen idee.

Tijd voor onderzoek. Ik ben online gaan zoeken naar meer informatie, heb boeken besteld en heb het onderduikersmuseum in Nieuwlande bezocht. Ook heb ik in mijn directe familie al een beetje rondgevraagd en ga ik morgen mijn moeder interviewen. Alles wat ik tot nu toe heb, zijn, als het gaat om mijn overgrootvader, slechts sprankjes informatie. Over Nieuwlande zelf, en wat daar gebeurde tijdens de oorlog, is veel meer bekend. Dat komt onder meer door een dagboek van Arnold Douwes. Douwes is in de oorlog onvermoeibaar druk met het onderbrengen van onder meer Joden bij families in Nieuwlande en omgeving. Op geheel eigen (en soms dwingende) wijze wist hij veel onderduikadressen te realiseren. Met gevaar voor zichzelf en zijn netwerkt schreef hij daar notities over. Die notities, die hij in jampotten begroef, werkte hij na de oorlog uit tot een completer dagboek. Een uniek werk dat veel inzicht biedt in de werkwijze van het Nieuwlandse verzet.

Mijn overgrootvader, die van oorsprong Fries is, woonde met zijn vrouw Frederika en zes kinderen op een boerderij in Nieuwlande. Hun jongste dochter, Menna, is mijn oma. Die heb ik goed gekend, maar over de oorlog heeft ze mij nooit iets verteld. Ik was ook te jong om er serieus naar te vragen. En dat is spijtig, want zij was 11 toen de oorlog uitbrak en 16 toen die was afgelopen. Ze heeft de oorlog dus heel bewust meegemaakt. Sterker nog; toen het gevaar voor mijn overgrootouders te groot werd, heeft ze waarschijnlijk ondergedoken gezeten. Wellicht kom ik daar de komende tijd meer over te weten, mijn onderzoek is immers nog maar net van start.

Johannes Post en Hemke van der Zwaag spreken bij de gereformeerde kerk samen af dat ze de volgende dag zullen vertrekken. Pinkstermaandag. Een aantal jonge boeren uit de omgeving gaat mee. Ze voelen allemaal de plicht in actie te komen. Dat verandert echter na de kerkdienst waar de dominee predikt dat het gezag vanaf nu aan Duitse zijde ligt, dat zij de baas zijn, en dat het wel zo verstandig is als men zich daar naar voegt. Het maakt dat veel mannen afhaken bij de plannen van Post en Van der Zwaag. De reis gaat niet door. Een nieuw plan, om een Duitse divisie verderop aan te vallen vanuit een hinderlaag, kan ook niet op bijstand rekenen. ‘We zijn geen militairen’, is de teneur. Op de radio is de volgende dag te horen dat het niet goed gaat met de strijd. De Duitsers zijn inmiddels in het hele land te vinden en het zal niet lang meer duren tot het machteloze Nederland capituleert.

Boos en gefrustreerd besluiten Johannes en Hemke - ze hadden al afscheid genomen van hun gezin - dat ze in Nieuwlande blijven. Het heeft geen zin meer. Voor nu, althans. Want op die tweede pinksterdag in 1940 besluiten ze dat ze de bezetter zoveel mogelijk zullen dwarsbomen. Zo begint het verzet.

Vrijheid is het thema van deze week. Namens ons cafe Achter de Koekoek (samen met vrienden Chris en Domien ben ik eigenaar) ben ik in onderhandeling met verschillende bierbrouwerijen. Toen we de zaak bijna drie jaar geleden kochten, waren we verplicht om een overeenkomst met InBev - de brouwerij van onder andere Hertog Jan - over te nemen. Die onderhandelingen liepen op z’n zachtst gezegd niet soepel. In het eerste gesprek viel het woord boete al. InBev gaf ons geen enkele ruimte voor vrijheid. Ik wilde veelal bier van lokale brouwerijen schenken, maar dat zat er volgens meneertje InBev helaas niet in. Alle tapkranen zouden moeten worden gevuld met InBev-bieren en ook alles op fles en blik moest bij hen vandaan komen… Als ik een kroeg in 1995 wil runnen, dan koop ik wel een tijdmachine, dacht ik. Uiteindelijk liepen de gemoederen zo hoog op dat ik me genoodzaakt voelde een brief aan de directie van de brouwerij te sturen.

Wij David, zij Goliath. En het werkte. Goliath kwam naar David voor een kop koffie. Een onprettig gesprek volgde waarbij we nog eens duidelijk te horen kregen wat de regels waren en welke boetes ons te wachten zouden staan, mochten we ons niet aan die regels houden. De uitkomst was oké. Niet top, wel oké. We mochten twee tapkranen vullen met onze vrienden van de Utrechtse brouwerij vandeStreek en op blik en fles waren we vrij. De overige vier kranen zouden worden bezet door InBev.

Dat laatste hebben we denk ik een jaar volgehouden, toen was ik er klaar mee. Ik wilde De Kromme Haring, Maximus en Eleven op tap. Lekker, lokaal en meer van deze tijd. Niet helemaal volgens de regels, maar het leek me dat ze dat niet zouden terugzien in de jaarcijfers bij InBev. Begrijp me niet verkeerd, ik wil me dolgraag aan gemaakte afspraken houden, maar dan wel op basis van goed contact en een soort vorm van gelijkwaardig respect. De wrok bleef hangen en ik had simpelweg geen zin meer om binnen de lijntjes te kleuren. Daar bovenop nam ik me voor om nooit meer zaken te doen met deze grote, boze brouwerij.

Nu, twee en een half jaar later, klopt InBev weer bij ons op de deur. Er is een nieuwe accountmanager aangenomen en aan hem de taak om ons weer voor een bepaalde periode binnen te hengelen. Aardige gozer. Er kan ineens van alles. De prijs voor een fust pils kan aanzienlijk naar beneden (waarom hebben we dan zoveel te veel betaald de afgelopen periode?), we mogen de brouwerij bezoeken en bij een evenement zorgen ze gratis voor al het barmateriaal. Geen slecht aanbod, eerlijk is eerlijk.

Drie weken geleden heb ik, na een gesprek met de meneer van InBev, een mail gestuurd naar Gulpener (de vrije brouwer). Of we eens konden praten over Gulpener in de Koekoek. Dat kon. We kunnen nu immers alles tegen het licht houden. Alles aan Gulpener vind ik mooi: de bieren, de uitstraling, het vrije karakter én ze zijn een familiebedrijf zonder groot concern waarbij ze een van de merken zijn in een grote portfolio. Hoewel, precies dat laatste veranderde ergens in de afgelopen weken. Gulpener werd overgenomen door Grolsch en Grolsch is onderdeel van Asahi Group Holdings, een Japanse biermultinational. Alleen de naam al doet je huiveren. Ik gun Gulpener het beste - Sander (bedrijfsleider van de Koekoek) en ik hebben een erg leuk gesprek gehad met de Gulpener-meneer - maar de overname van Grolsch en daarmee Asahi Group Holdings doet echt emotioneel afbreuk aan hun merk, ik kan niet anders zeggen.

Ik vind vrijheid, merkgevoel en een goede relatie zoveel belangrijker dan de scherpste prijs, dus ik heb ook maar even aangeklopt bij vandeStreek uit Utrecht. In mijn hoofd was het nooit een optie om volledig samen te gaan werken met vandeStreek (volledig samenwerken betekent in dit geval dat wij hun pils gaan schenken en dat we met hen afspraken maken over de tapkraanindeling). Ik denk omdat ik zo vastgeroest zit in mijn hoofd met het idee dat je als kroeg simpelweg wel móet samenwerken met een van de grote pilsboeren (Heineken, Hertog Jan, Gulpener) omdat iedereen dat doet. Terwijl, vandeStreek is lokaal, biologisch, ontzettend goed, van deze tijd én we hebben al jaren lang een goede relatie. Die begon toen we met onze podcast (man man man) een bier wilden lanceren en Ronald van de Streek meteen met ons wilde samenwerken. Niks was hem te gek. We lanceerden ‘man man mango’, ‘man man mananas’, en ‘man man mandarijn’. De woordgrap was soms beter dan smaak, maar afijn. Daarnaast maken zij ons huisblond bier en hebben ze ons enorm geholpen met het opstarten van Achter de Koekoek.

Wij zullen dus de afweging moeten maken tussen InBev, Gulpener en vandeStreek (Heineken kan m’n ballen likken), en zoals je kunt lezen is die nog totaal onbeslist. Ik twijfel ondertussen wel hoe verstandig het is om hierover te schrijven terwijl er nog geen handtekening is gezet. We zullen het zien.

Overigens was ‘vrijheid’ ook nog op een andere manier een groot thema deze week, maar laat me daar in een andere substack over uitweiden. Kan even duren, dat wel.

In het verleden had ik wel vaker schrijfambities, en wat ik op papier zette, bewaarde ik in een speciaal mapje. Een mapje dat ik vandaag weer eens opende om te kijken of ik er inspiratie uit op kon halen. Destijds vond ik ‘t allemaal vrij behoorlijk wat ik opschreef, was ik zelfs tevreden, maar nu ik het weer teruglas, moest ik vaak gniffelen. Als je het behoorlijk wil noemen, noem het dan behoorlijk matig. Nu, zoveel jaar later, zal ik eens wat delen hier, aangezien het ooit daadwerkelijk ter publicatie was bedoeld. Je vraagt je af waarom.

Het is 2012, ik ben in mijn eentje naar Frankrijk getrokken en zit in het huis van mijn oom en tante. Asquins, zo heet het plaatsje aan de voet van een kleine berg waar de kathedraal van Vezelay op is gebouwd. Beneden, het dorp ligt op een heuvel, vind je een tankstation dat tevens fungeert als bakkerij, eetcafe en tabakszaak. Typisch Frans, we zijn er allemaal gek op. Verder is er, op een camping en vijf historische badplaatsen na, niks te beleven. Ik drink een glas wijn op de overkapte veranda, waar ik ben gaan zitten omdat het een beetje regent. Dat laatste is niet helemaal waar - ik meen me althans te herinneren dat de zon scheen - maar het onderstreept het romantische beeld van de eenzame, jonge schrijver. Dus voor nu regent het. Alles draait nou eenmaal om romantische beeldvorming. Wees blij dat ik er niet ook nog een kaars bij aansteek omdat er geen elektriciteit aangelegd zou zijn.

Ik denk terug aan mijn jeugdliefde en besluit daarover te schrijven. Ik ben immers een hele week alleen en heb geen hol te doen. Toen ik dit schreef was ik 24 en had ik net mijn eerste serieuze baan. Een natuurlijk moment, voor een man van mijn statuur, om wat memoires in een verhaal te gieten. Ik ontmoette mijn eerste liefde zo’n tien jaar eerder en om ervoor te zorgen dat het geen monotoon verhaal zou worden dat van A naar B enzovoort verloopt, besluit ik mijn jeugdherinneringen (het verleden) af te wisselen met een verhaal dat zich afspeelt in een kroeg (het heden). Lang geen slecht idee. Die twee verhaallijnen moeten dan op tweederde van het boek samenkomen, dat is de bedoeling, maar hoe ik dat ga doen en waarom deze samensmelting gaat plaatsvinden, ik zou het mijn god niet weten. Dat zie ik dan wel weer. Alle namen heb ik veranderd, want zo hoort dat. Maar echt creatief ga ik er niet mee om, valt me vandaag op. Het is nog net geen Aap, Noot, Mies.

Omdat het gaat om zo’n 25 A4tjes tekst (ik heb het nooit afgemaakt), zal ik hier slechts een paar scenes uitlichten, beginnend bij de start van het eerste bedrijf.

Goed, het verhaal: ik zit dus in cafe Groothuis in Emmen. Ik wacht daar op mijn goede vriend Richard. Hij is wat later, want hij heeft nog een feestje waar hij een vrouw op wie hij verliefd is dolgraag wil versieren. Daar heb ik ene Nienke voor in het leven geroepen. Ik weet niks van Nienke, maar ik schat zo in dat ze lief, zorgzaam en spontaan is, ze zou eens door de lokale contactadvertenties moeten grasduinen… Ondertussen zit ik lichtelijk aangeschoten aan een tafel om me heen te kijken. Het enige waar ik mee bezig ben zijn vrouwen en Springsteen, in willekeurige volgorde. Mijn non-fictieve onkunde met vrouwen probeert mijn fictieve ik, met een paar biertjes op, goed te maken door te kijken, te flirten en te fantaseren. Ik ga zelfs zingen. Geen mens weet waarom, maar het gaat echt gebeuren. Dat komt zo.

Jeroen is de barman. Hij is behoorlijk goed in zijn werk, wat wel blijkt uit het feit dat hij zonder te vragen nieuwe biertjes komt brengen. Show, don’t tell, is het adagium voor mij als schrijver. Verder maakt Jeroen weinig indruk, is het een onopvallend figuur. Niet onaardig overigens.

Dan duurt het, je kon er op wachten, niet lang voordat Springsteen (ik ben groot fan) ten tonele verschijnt. En die ga ik even zorgvuldig in een spannende flirt met het knappe meisje schrijven. Kan zij ondertussen nog even fijn haar glas een beetje oppoetsen.

Geweldige scene. Lekker een beetje Springsteen voor je uitzingen in een bruin-cafe, hopend op een potje neuken.

Hee, maar, fijn dat mijn vriend Richard ondertussen lachend en wel is binnengewandeld. Het duurde allemaal vrij lang als ik eerlijk ben, maar daar hoor je me niet over. We geven elkaar een hand en praten bij. Je kent het wel; mannen in een kroeg. Hij geeft overigens meteen een rondje. Zo is ie. Joviale vent.

Ik kan me goed voorstellen dat je nu erg nieuwsgierig bent naar mijn vriend Richard, want hij is natuurlijk meer dan joviaal, dat zou ‘m wat eendimensionaal maken. Wat is het voor type? Wat kenmerkt zijn karakter? Wat doet hij in zijn dagelijks leven? Dat heb ik gelukkig allemaal kristalhelder uiteengezet. Het feestje waar hij was, was een personeelsavond. Ze gingen bowlen, en ik vraag naar zijn avond.

Richard is sociaal, creatief en ambitieus. Daarnaast is hij talig, of je zou op z’n minst kunnen stellen dat hij nadenkt over taal, gezien het gegeven dat hij een hekel heeft aan een woord dat schijnbaar regelmatig gebruikt wordt in associatie met hem: opgeklommen.

Waarom je een hekel zou hebben aan het woord opgeklommen, is me duister, maar afijn.

Om te voorkomen dat deze substack te lang wordt, spoel ik door naar het einde van hoofdstuk 1, het hoofdstuk dat zich enkel en alleen in cafe Groothuis afspeelt. Jeroen komt weer om de hoek kijken en er treedt voor de lezer wellicht wat verwarring op.

Ik snap hier eerlijk gezegd geen hol van. Mijn fictieve ik heet Matthijs (aangenaam kennis te maken) en dus vraagt iemand (ik denk Richard) aan mij, en niet aan Jeroen, of ik de beste barman van het jaar ben? Daar ging iets mis. De vraag is alleen; ging het mis tijdens het opschrijven, of maakte mijn vriend Richard per ongeluk een fout door Jeroen Matthijs te noemen. Vergissen is menselijk, dus waarom zou Richard zoiets niet kunnen overkomen? Als dat echt zo is, dan is het wel knap dat hij zich, zonder te verexcuseren, meteen herstelt in zijn tweede vraag aan Jeroen, wanneer hij wil weten of het nog druk gaat worden. Je zou natuurlijk ook kunnen denken dat mijn fictieve ik, Matthijs, deze fout maakte, maar ik ken hem een beetje, en dat lijkt me erg sterk. Bij wie het ook fout ging, laat ik er geen uitgebreid punt van maken, dingen gebeuren nou eenmaal, fouten worden gemaakt, Jeroen kon ondanks de gemaakte verspreking nog wel lachen en daar kunnen wij allen, wat mij betreft, nog een mooie levensles uit distilleren.

Verder zou ik vandaag de dag betogen dat Rooftop Ramblers niet perse een heel gekke naam is voor een band. Sterker nog; er bestaat een band met die naam, zie ik nu, na een een korte research. Een conservatief en bekrompen idee dus van drie jongemannen uit Emmen.

Tot slot dan nog een pluim voor Jeroen, want hij komt op de proppen met een gratis rondje en dat wordt zeer op prijs gesteld. Daar zul je je wellicht in herkennen.

Omwille van de lengte van dit schrijven, rond ik nu af. Misschien diep ik dit later nog eens wat uitgebreider uit en neem ik je mee naar een aantal bloemrijke verhalen rond mijn vroegere grote liefde.

Aju!

Ik werk niet meer zo vaak in het café, ik viel een avond in. Daar heb ik soms erg veel zin in. Gelukkig voor mij leek het een rustige avond te worden. Dat is slecht voor de omzet, maar in dit geval fijn voor mij. Hoewel een goede omzet uiteindelijk ook goed is voor mij, maar afijn. Toen ik voorheen nog twee tot drie keer per week een bardienst draaide in Achter de Koekoek, kon het me niet druk genoeg zijn. Hoe voller hoe beter. Maar zoals met alles in het leven, moet je ‘t onderhouden om er goed in te blijven. En gezien mijn matige vorm van onderhoud, vond ik het spannend wat voor een avond het zou worden. Vrijdag is steevast de drukste avond van de week.

De mannelijke eenling had betaald en was vertrokken. Nu was er binnen geen mens meer te bekennen. Iedereen zat buiten. Dan heb je het café voor jezelf en kan je lievelingsmuziek lekker hard. Al vrij snel had ik het, zoals vanouds, weer erg naar m’n zin. Het terras zat vol met gezellige mensen en ik had het helemaal onder controle. Wat een gevoel!

Ik haal een doek over de lekbladen, zet de laatste vieze glazen in de spoeler en ga op zoek naar fijne muziek. Omdat ik niet meteen een liedje of album weet te bedenken dat goed bij deze avond past, maak ik een veilige, doch slimme keuze. Ik zet een playlist op die ik twee jaar geleden speciaal voor de Koekoek heb gemaakt. Perfect voor dit moment. Volume omhoog. Terwijl ik een theedoek aan mijn broekriem vastknoop, kijk ik door het raam naar het terras. Twee lege bierglazen van brouwerij De Kromme Haring staan elkaar beteuterd aan te kijken op tafel 23. Ik hijs de zijlen. Daar ga ik. De avond begint.

Alles gaat soepel. Lege glazen pak ik van tafel en ik vraag opgewekt of de mensen nog iets te drinken willen. Ik probeer zoveel mogelijk bestellingen te combineren en sla alles direct aan in de kassa. De motor draait, alle radartjes zijn op elkaar afgestemd. Staat een waterkaraf leeg, dan vul ik die zonder te vragen. Worden er pizza’s gegeten, dan breng ik servetjes. Tafel 24; vergeten kaasstengels te brengen. Makkelijk: pistachenoten erbij om het goed te maken. Vaste gasten geef ik een gratis rondje. Fooi neem ik niet voor lief. Wil je iets proeven? Hier, een glas. Moet ik iets weggooien? Geef maar aan. Terras vol? Ga lekker binnenzitten, ik geef een seintje. Iemand wil betalen: biertje te weinig aangeslagen, ziet ze. Laat maar zitten, zeg ik. Een fust is leeg. Hup, naar de kelder. Niet m’n hoofd stoten. Hoe sneller hoe beter. Een F1-bandenwissel. Er komt een tafel vrij, ga lekker buiten zitten. Nat doekje over de tafel. Snel, soepel, doelmatig. Altijd even droogmaken. Wil de hond iets te drinken? Ik vul een waterbak. Wil mevrouw iets te drinken? Ik vul een wijnglas. Iets te. Sorry, ik schoot uit. Dat bevalt haar goed.

Dit gaat een tijdje ontzettend lekker. Wind in de rug. Tot aan tafel 22 de wind een beetje begint te draaien. En af te koelen. Vijf mensen, vijf verschillende dranken. Een tafel als zovelen. Routine! Alleen net als ik weg wil lopen om te tappen en te schenken, wordt er opnieuw overlegd. De vaart gaat eruit. Ze gaan wisselen. Wil de mevrouw met de rode lippen in eerste instantie een glas rosé, nu haar vriendin om een weizen van de tap heeft heeft gevraagd, is zij daar ook enthousiast over. Een grote. Nee, toch een kleine. De meneer met bretels, die een vaasje had besteld, wil nog graag het verschil weten tussen twee tripels. Na een kort conclaaf met zichzelf, bestelt hij, nog heel even wikken en wegen, uiteindelijk een saison. Achter de bar ben ik het kwijt. Ik kan me drie van de vijf bestellingen herinneren, voor de andere twee zit er niks anders op dan me verexcuseren en opnieuw te vragen wat ze nou precies wilden. Daarna zet ik ook nog eens drankje A bij persoon B neer, en andersom. Ik weet dat het nu aanpoten wordt, dat ik de controle verlies. De radartjes gaan stroever lopen.

Het wordt drukker. Buiten zit het vol en binnen is nu bijna ieder tafeltje gevuld. Ook de bar raakt steeds voller. Ik ga harder lopen, krijg het warm. Tempo! Ik heb collega’s in de Koekoek die cool blijven, al staat er een rij tot buiten. Ze helpen iedere gast in gepaste rust. Ik mis dat gen. Zeker vanavond. Gelukkig is Evy er nog. Ik nam haar dienst over om 19.00 uur en ze is blijven hangen met vrienden. Ook dat worden er steeds meer. Ze helpt me als ik het niet meer red. Ik voel me een oude man. Een jaar geleden kende ik ieder biertje in onze koeling uit mijn hoofd, nu moet ik Evy vragen of we amberbier hebben. Dat hebben we, zegt ze. Om mij te ontzien, bedient ze haar eigen vrienden. Dat helpt enorm. Pieken in drukte worden altijd weer afgewisseld met momenten van rust. Alsof er een storm met meerdere ogen over je heen raast op zo’n avond. In een van die ogen raak in gesprek met twee vrouwen aan de bar. Of ik wel eens ritalin heb gesnoven. Merkwaardig gesprek. Nee, is mijn antwoord. Dat vinden ze jammer, want ze hebben iets bij zich en ze vragen zich hardop aan mij af of ze het moeten doen. Bij twijfel, altijd doen, is mijn antwoord, terwijl ik niet goed nadenk of dat een verantwoord advies is van iemand in functie. Ze gaan het niet doen, zeggen ze uiteindelijk. Ze gaan naar een feestje in Tivoli en gaan aan de MDMA. Een van hen voor de eerste keer. Ik wens ze oprecht veel plezier.

Dan weer storm. Er komt een koppel binnen, gevolgd door een groepje van drie vrienden. Aan de bar staan twee mannen en een vrouw op mij te wachten. Ze willen bestellen en betalen. Ik zeg de man met achterovergekamd haar gedag. Wat ik allemaal op tap heb? Ik lees de tapkraanbordjes, waar hij zelf naar staat te kijken, aan hem voor. Hij denkt na. Of we een specialiteit hebben? Ik vertel hem over ons Achter de Koekoek-blondbier van vandeStreek. Opnieuw gaat ie te rade in zijn eigen hoofd. Of we nog meer hebben? Nee. Gast, schiet op. Of hij mag proeven? Ik geef een proefglas blondbier. Hij ruikt, proeft en snuift alsof het een glas Romanee Conti is. Of hij nog een andere mag proeven? Ik word gek. Ik tap voor de zekerheid vijf proefglazen voor ‘m in en zet ze op de bar. Nu kan ie alle tapbieren beoordelen. Ik loop (ren bijna) naar de volgende meneer. Hij wil betalen. Dan snel naar tafel 5, zij wachten al een tijdje tot ze kunnen bestellen. Terug achter de bar - de mevrouw die ook mijn aandacht vraagt, wordt ongeduldig - pak ik de biertjes voor tafel 5 en vraag ondertussen aan de achterovergekamde proefmeneer of ie eruit is? Hij neemt een laatste slok yuzu-blond, kijkt me aan, denkt nog even na, en bestelt dan drie witte wijn. NEE! Wie doet zoiets?

Ik werk nog een uurtje door. Ik ben helemaal gesloopt. Ik heb het bloedheet, voel m’n voeten branden en heb zin om te liggen. Evy biedt nog aan om te helpen schoonmaken, maar dat sla ik af. Ik werk de nodige klusjes af en bewaar dat waar ik geen zin in heb voor morgen, ik kom wel terug. Dan is alles schoon en opgeruimd. Ik had het erg naar m’n zin en tegelijk merk ik dat ik het een beetje verleerd ben. Dat vind ik jammer. Gelukkig waren de meeste mensen erg leuk. Toen ik nog twee tot drie keer per week een bardienst draaide in Achter de Koekoek, kon het me niet druk genoeg zijn. Hoe voller hoe beter. Toen draaide ik in mijn eentje wel eens een omzet van 2.000,- euro. Nu was het echt niet zo druk als destijds, draaide ik een halve dienst, en had ik ook nog eens hulp van Evy. Ik loop naar de kassa en bekijk het resultaat: 1.593,- euro. Ik weet niet of ik trots of teleurgesteld moet zijn.

Toen ik mijn substack begon, leek het me een leuk idee om te schrijven over onderweg zijn. Grootse ambities had ik ermee. Ik zou over elke reis, groot of klein, wel een stukje kunnen oppennen. Maar dat kan ik dus helemaal niet. Over een wandeling naar de supermarkt heb ik domweg niks te melden. Want als ik naar de Albert Heijn wandel heb ik meestal mijn oortjes in en luister ik naar muziek of een podcast. Eenmaal in de supermarkt zoek ik zo snel mogelijk mijn boodschappenlijstje bij elkaar en pak, eenmaal bij de zelfscan, altijd opnieuw een plastic tas van de supermarkt in kwestie omdat ik steevast vergeet een boodschappentas van huis mee te nemen. Het woord vergeten (er staat vergeet, ik weet het) is hier overigens een tikkeltje misplaatst, want ik laat de boodschappentas dikwijls bewust thuis omdat ik nou eenmaal lekkerder wandel met twee handen in mijn zakken. Ik draag dus uit pure ijdelheid bij aan de plasticvervuiling van de aarde. We waren al verloren met z’n allen en ik help bepaald niet mee. Afijn, in dit herhalende boodschappenscenario zit geen wekelijkse substack. Hier is alles nu wel over gezegd.

Daar komt nog eens bij dat ik deze week mijn lievelingsboek Reizen met Charley van John Steinbeck voor de derde keer las. Dit keer voor een rubriek in NRC. Als mijn ijdelheid een junk was, dan zou het met een literair interview voor NRC bijna een overdosis hebben gehad, maar dat terzijde. Wat ik wil zeggen (naast deze drukdoenerij over boek en krant en interview) is dat ik opnieuw omver was geblazen door Reizen met Charley. Steinbeck beschrijft hoe hij in 1960, als schrijver met een enorm oeuvre achter de rug, een truck met kampeerunit aanschaft om daarmee, vergezeld door zijn hond Charley, Amerika door te trekken om op onderzoek uit te gaan. Wat is het voor land, wat is er veranderd sinds zijn jonge jaren, welke mensen komt hij tegen (hij schijnt een aantal ontmoetingen verzonnen te hebben, maar is dat erg?) en wat zeggen die mensen over de staat van de natie. Hij ziet het allermooiste optimistische Amerika én het Amerika dat tot diep in de kern totaal verrot is. Geweldig boek. Maar ook intimiderend. Na het lezen van zijn boek gaan schrijven over onderweg zijn is als een tekening maken in het Van Gogh Museum.

Ik ben dus op zoek naar iets anders. Het liefst iets wekelijks. Dan kom ik al gauw, na kort nadenken, terecht bij een verslag van wat ik in een week gezien, gehoord of beleefd heb. Voor wie is dat interessant? Voor mijzelf wellicht, om maar te blijven tikken. Omdat ik er beter in wil worden. En in deze tijd van narcisme en individualisme is een blik op mezelf misschien helemaal geen gek idee. Je hóeft dit immers niet te lezen. Ik zou er ook iets mee kunnen in een podcast, maar laat ik dat idee voorlopig even in de koelkast zetten.

Het was een week van grootheden. Naast het lezen van John Steinbeck was ik dinsdag in de schouwburg bij een voorstelling van Micha Wertheim, en gisteravond zat ik met mijn vriend Frank in Carré voor een concert van Daniel Lohues. Beide virtuoos. Daniel Lohues wisselde zijn liedjes af met geweldige verhalen. In sommige van zijn liedjes heb ik gewoond. Ze horen bij een bepaalde tijd of een bepaald avontuur. In mijn eentje op de fiets heb ik vele uren naar Lohues geluisterd. Tijdens LSD trips ben ik verdwaald geraakt in zijn muziek. Als ik een beetje weemoedig naar buiten zit te kijken en Drenthe denk te missen, dan is er maar een recept: Lohues. God, wat is hij goed. Hij zong Annelie gisteren, een waargebeurd liefdesverhaal. Kippenvel! Maar het is niet aan mij om daar nog iets verstandigs over te zeggen. Je zou ‘m moeten luisteren.

Na afloop van het concert fietste ik terug naar het station. Ik ben weer even gestopt met drinken en dan fiets je ‘s avonds anders door Amsterdam dan wanneer je beneveld bent. Toch had ik helemaal zin in de stad. Ik kreeg zin om me er in te verliezen. Al die kroegen en terrassen vol gezelligheid. Ik moest denken aan mijn geweldige tante Ineke, die er niet meer is. Zij was jong toen ze naar Hilversum verhuisde en ik vroeg haar een keer waarom ze niet naar Amsterdam was gegaan. ‘Omdat ik daar ten onder was gegaan aan alle verleidingen’, was haar antwoord. En opeens begreep ik dat en was het precies waar ik zin in had. Gelukkig drink ik even niet. Ik fietste nog een klein stukje naar Amsterdam Centraal, parkeerde daar mijn fiets en liep naar het perron. Oortjes in. Handen in mijn zakken.

De dikke appel lag op de fruitafdeling van de Albert Heijn op het stationsplein van Utrecht. Er lagen een stuk of acht soortgenoten om ‘m heen. Het was niet eens mijn eerste keuze, deze dikke appel, moet ik eerlijk bekennen. De eerste appel die ik pakte - ook niet van het formaat kabouter - had een verborgen beurse plek onderop. Die heb ik dus maar stiekem teruggelegd. Daarna was de dikke appel weerloos verloren en ging ie met me mee.

Om dikke appels te kweken moet je in de zomer de kleinere vruchten verwijderen uit de appelboom. Een selectie op leven en dood. Door de kleine appels de nek om te draaien kanaliseer je de energie naar een paar succesnummers en bevorder je hun groei. Dat hebben ze bij Sprank goed begrepen.

Appels worden in het najaar geoogst. En toch heb ik op 28 maart een dikke, verse, knapperige appel in de hand. Dit is mogelijk doordat sommige appels lekker mogen slapen na de oogst. Dat doen ze in luchtdichte kamers waar de temperatuur rond het vriespunt ligt. De dikke appel is dus net weer wakker en bevindt zich nu ergens tussen Amersfoort en Zwolle.

Ik heb nog geen hap gegeten van de dikke appel. Ik ga er zo aan beginnen. Het eten van een appel gaat bij mij volgens vast verloop. Ik eet als eerst de evenaar (ik heb er geen ander woord voor) rond. Het resultaat: het logo van het televisieprogramma Klokhuis, maar dan zonder de letters. Daarna draai ik ‘m met het steeltje naar boven en eet ik de bovenste ‘klifjes’ rondom op, om ‘m vervolgens 180 graden om te draaien en het zelfde te doen met de onderkant van de appel.

Mensen die lukraak in een appel gaan zitten happen kan ik niet aanzien, je denkt toch na over hoe je dat aanvliegt? Maar wat nog erger is, is als iemand (meestal m’n vriendin, soms een conducteur) een hapje van mijn appel vraagt en mijn systeem van happen niet respecteert. Ik ben niet te beroerd om een deel van mijn appel te delen. Het enige dat ik van je vraag is mijn met zorg uitgestippelde bijtroute te volgen. Op de paden blijven! Zet je een misstap, dan is de appel voor jou, ik hoef ‘m niet terug.

Ik ga er zo aan beginnen, aan de dikke appel. Ik verheug me er enorm op. Van boom, naar vrachtwagen, naar slaapkamer, naar Utrecht, naar de Albert Heijn, naar de trein, naar Amersfoort... Maar Zwolle gaat ie helaas niet halen.

Ik doe veel te stoer in de inleiding. Ik reed ietsje harder dan toegestaan, niks extreems, niks spannends, ik had het simpelweg erg naar m’n zin in de auto. De zon scheen.

Als je van Emmen naar Utrecht rijdt, hoef je geen enkele afslag te nemen. Je verblijft dus anderhalf tot twee uur op hetzelfde stuk asfalt. Beetje saai. Maar ook prettig als je zin hebt om veel muziek te luisteren. Lekker hard enzo. Dat bracht me bij het idee om de vijf fijnste roadtripliedjes die vandaag voorbij kwamen met je te delen. Geen ranking, geen betekenis, niks moeilijks. Totaal willekeurig. Komt ie.

I Samma Bil - Bo Kaspers Orkester

Om af te trappen even geen Amerikaanse, vrijgevochten rockzanger met een gitaar, maar een Zweedse band! I Samma Bil was de soundtrack van een roadtrip die ik 15 jaar geleden maakte met een goede vriend. In een oude zwarte Peugeot 106 trokken we in de herfst door Frankrijk naar Montpellier. We rookten de auto blauw, het was te koud om te kamperen en we hadden weinig geld. Kortom: romantiek. Dit liedje vonden we te gek en stond op repeat terwijl we geen idee hadden wat de titel betekende. Toen we thuiskwamen zochten we het op: ‘we zitten in dezelfde auto’.

Birds - Elton John

Lente! Ook voor deze terug in de tijd. In 2005 werkt ik op een varkenshouderij in Emmer-Compascuum, een klein dorpje langs de Duitse grens onder de rook van Emmen. In een blauwe Volvo 440 reed ik heen en terug. Op zaterdag luisterde ik Radio 2 waar Stefan Stasse het programma Goudmijn presenteerde. Legendarische introducties had dat progamma, maar enfin. Birds kwam voorbij. Muziek voor open ramen. Je kon via de hoofdweg naar huis - passeerde je wel vijf flitspalen - of je kon door het veld. Ik ging door het veld.

Choctaw Bingo - James McMurtry

I′ll start this next step with the song about the North Texas, Southern Oklahoma, crystal methamphetamine industry.

Daar gaat ie. Hier dus die Amerikaan met de gitaar.

Strap them kids in give ‘em a little bit of vodka

In a Cherry Coke, we′re going to Oklahoma

To the family reunion for the first time in years

It’s up at uncle Slayton’s ′cause he′s getting on in years

Check de lyrics. Geweldig verhaal. Negen minuten doorrijden op een lege snelweg.

I’m A Cloud Now - The Dead Tongues

Een klapper in de auto, maar ook op de fiets zeer effectief. In de zomer van 2024 gingen we, mijn vriendin, onze zoon en ik, fietsend op pad. We hadden geen plan. Kort voor we vertrokken kozen we voor een tour de Benelux, onderschattend wat dat zou betekenen. Ik had mijn vaste bagage op de fiets - denk aan tassen, slaapzak, tent - en daarnaast, of eigenlijk daarachter, sleepte ik een karretje met Toon, onze zoon voort. In Nederland geen probleem. Door de Ardennen is dat ietsje steviger aanpoten. Het kwam regelmatig voor dat mijn vriendin, ander tempo, vooruit stoof. Dan deed ik, als Toon sliep, mijn oortjes in. Op muziek kan je immers harder trappen. Zeker op dit lied. Monotoon vooruit, licht klimmend. Je komt in trance. Het gaat vanzelf.

Canary Yellow Car - Ray Bonneville

Andere koek! Dit kun je altijd opzetten in de wagen, mits er geen wolken zijn. Lekker cruisen. Niks meer. Niks minder.

Nadat mijn day job was gestopt in de vorm van ‘man man man, de podcast’, ben ik snel begonnen aan twee nieuwe projecten. Samen met Frank maak ik ‘Bas en Frank Onderweg Naar Morgen’ en samen met Puck en Chris maak ik ‘Hagelslag’; een gezellig, vrolijk en dagelijks ochtendmagazine, zoals ik elke dag voordraag in de inleiding. Deze week sprak iemand me aan omdat de persoon in kwestie ‘gezellig, vrolijk’ tenenkrommend vindt. Ik legde uit dat dat ironisch bedoeld was. Vrolijk en gezellig is natuurlijk te veel van het goede. En zo bleek vandaag.

Man man man is het grootste en het mooiste waar ik tot dusver aan heb gewerkt in mijn leven. Onbedoeld werd het een succesje, iets wat ik als simpele jongen uit Emmen nooit van had durven dromen. We gingen het theater in, we wonnen prijzen, we gingen op reis en we konden er comfortabel van leven. Tegelijkertijd was het een snelkookpan. Een snelkookpan voor leuke dingen en goede ideeën, maar ook voor driftigheid en ruzie. Op het laatst mocht van mij alles kapotvallen. En dat is ook gebeurd. We zijn ermee gestopt.

Dit alles komt grotendeels door mij. Ik heb de onbedwingbare drift om te willen bewegen in alles wat stilstaat. En als ik niet kan bewegen, dan zal ik een hoop om me heen kapot (proberen) te maken. Dat is het enige wat ik in mijn macht heb om te kijken wat iets me waard is. Of wat anderen mij waard vinden. Een krachtmeting die veel schade toebrengt. Onze podcast stond voor mijn gevoel al een tijdje stil, dus ik ben om me heen gaan slaan tot het gebouw erbij neerviel. En het kon me allemaal geen ene jeukende kriebelreet schelen, zei ik hardop.

Dat laatste is natuurlijk allemaal stoerdoenerij. Want ik heb (net zoals Chris en Domien) er in zeven jaar heel veel liefde en energie in gestopt. Ondanks dat was het voor mij een comfortabele positie om stoer te doen: een beetje de underdog uithangen en alles bij een ander neerleggen. Zo kon ik lekker cynisch doen en om me heen schoppen. Laat ik, voor ik verder ga, benadrukken hoe ongelofelijk onbelangrijk een podcast is waarin drie mannen van midden 30 (zoals iedere podcast, I know) hun eigen leven bespreken. En toch was het voor mij heel groot.

Begrijp me ook niet verkeerd, ik heb geen spijt dat het is gestopt. Dat was sowieso niet te voorkomen, en ik was ook echt heel erg toe aan nieuwe dingen. Maar ik begin nu beter in te zien wat het voor mij betekende en wat ik heb achtergelaten, en op welke manier.

De laatste maanden van onze podcast werden getekend door ruzie en gedoe. En die ruzies deelden we dan ook nog eens met onze luisteraars in het kader van eerlijkheid en authenticiteit. Dat leek mij fijn. Maar daar heb ik nu spijt van. Alles kwam onder hoogspanning te staan door te delen wat voor gedoe we hadden. Ik werd opgeslokt door grote gevoelens van schaamte, verdriet en boosheid en daar moet je niet te veel mee rondstrooien, wat ik wel heb gedaan. Daar zat ik dan weer dagen over te tobben, terwijl ik dat dan weer lekker voor mezelf hield.

We sloten ons podcastavontuur af in de Ziggo Dome op 7 december. Daar hadden we lang naar toe gewerkt en dat was een geweldige avond, ik kan niet anders zeggen. Maar terwijl ik zo toeleefde naar de show in de Ziggo Dome, het einde van de podcast en de vrije maanden die erop volgden, voelde het vanaf 8 december allemaal wat kouder dan ik had voorzien. Ik stond eindelijk buiten, waar ik dacht dat ik zo graag wilde zijn. Maar het waaide er guur en het motregende een beetje en de deur zat op slot.

Ik moest dus zo snel mogelijk aan de slag met nieuwe projecten. Projecten die al gesmeed waren: de podcasts die ik ben gaan maken met Frank en met Puck en Chris. In die laatste ging het vandaag mis. Niet dat er ruzie was, maar ik maakte een inschattingsfout, en wat volgde kon ik moeilijk overzien. Hagelslag, zoals die podcast heet, nemen we om 6 uur in de ochtend op. Dat is geweldig leuk om te doen. Maar vanmorgen was ik chagrijnig. Dat kan gebeuren, helemaal deze week. Ik ben maandag begonnen aan mijn keto-dieet en ik zat nog in de naweeën van een kleine drugskater. Twee zaken die je, als ik de literatuur (en de praktijk) mag geloven, je prikkelbaar maken. Het moest dus eigenlijk wel ergens een keer misgaan.

Dus de opname (niet onze fraaiste, mijn schuld) zat erop. En met al het gedoe dat we in het verleden hebben geventileerd in man man man en de reacties die we daarop hebben gehad, dacht ik: dit kan niet online. Het mag niet eens ruiken naar onenigheid. Wat te doen? Ik belde Chris op en na overleg besloten we samen om de inmiddels uploadende aflevering offline te halen en een smoes te verzinnen: ik had me verslapen en daardoor hadden we geen aflevering. Dus Chris en ik namen een aflevering op om dat mede te delen. Allemaal gelukt, snel online ermee en morgen weer een kans. Vrolijk voorwaarts!

Wat wij niet wisten is dat de chagrijnige aflevering ondertussen al online had gestaan. Die was gezien en geluisterd door meerdere mensen en die spraken ons daar op aan: ‘hoezo verslapen, er is toch een aflevering?’ O mijn god. Terug bij af, dacht ik. Terug bij het gedoe, de stress, de leugens. Alles is groot. Relativeren, ho maar. Nog meer mist en nog meer storm.

Dit alles gebeurde op donderdagochtend. Twee uur later zouden we de aflevering van vrijdag opnemen in cafe Achter de Koekoek. In de aflevering van vrijdag (die nemen we een dag eerder op) hebben we altijd (vier keer) een gast. Dat hebben we nou eenmaal zo bedacht. Deze week was dat Eva Oosters, wethouder in Utrecht namens de politieke partij Student & Starter. Dus terwijl Chris en ik aan de bar met een kop koffie in allerijl bedenken hoe we kunnen oplossen wat we moeten oplossen, komt Eva binnen. Haar ogen werden groot. Zij kwam in een rollercoaster van emoties terecht. Nog niet koud binnen of we liepen helemaal leeg tegen deze vrouw. Die wist niet wat haar overkwam. Van wethouder naar ongevraagd psycholoog in een minuut. Waarvoor dank nog.

Chris en ik bedachten om in de opname met Eva met de billen bloot te gaan door, zoals we eerder in man man man hebben moeten doen, toe te geven dat we een mislukte aflevering hebben willen wegpoetsen met een leugen. Eva deed geweldig mee en er volgde een heel leuk gesprek. Na de opname namen we afscheid en zocht zij snel de rust weer op.

Wij ruimden nog wat op en trokken toen ook onze jassen aan. We gingen een wandelingetje maken (mijn belofte is immers om te schrijven over op pad zijn). En terwijl we wat doelloos ronddwaalden door Utrecht waar we een Hema-worst aten op een bankje, een kledingzaak op de tast in en uitliepen en zonder aandacht een museum bezochten, sprak Chris de enige ware en relativerende woorden. Hij zei ‘Bas, laten we rustig doen. Dit is niet groot, dit is heel klein en onbelangrijk. Niemand is hiermee bezig’. En daar heeft hij natuurlijk helemaal gelijk in.

Op de heenreis gebeurde er weinig wat het vermelden waard was. Ik liep langs Achter de Koekoek (leuk café), passeerde even later Fraai (leuke zaak) en daarna Sumventure Flightbar (leuke cocktailbar). Dan heb je de Willem van Noortstraat in Utrecht wel zo’n beetje samengevat. Alles is er leuk, zoals je leest. Wat ongelofelijk saai.

Ik liep naar binnen bij Badhuis en zag Chris in een lege zaak zitten. Leeg omdat ze nog niet open waren. Toch mochten we al gaan zitten. Iets wat ik extra waardeerde vanwege een week of drie geleden. Toen stapte ik om 16.56 uur binnen bij Spaghetteria in Utrecht, een pastazaak met een klok. Ik vroeg, zonder mijn stem te hoeven verheffen omdat er geen gast te bekennen was, of ze plek voor me hadden. Over vier minuten, zei de meneer in het wit. En of ik die vier minuten buiten wilde wachten. Waarom? Maar om de sfeer hoog te houden en een discussie uit de weg te gaan, deed ik gedwee wat er van me gevraagd werd: ik ging naar buiten om na vier minuten opnieuw mijn entree te maken. Alsof ik een generale repetitie had gehad en mijn opwachting maakte voor de premiere. Zo stond ik buiten. Terwijl het regende. Maar enfin. Bij Badhuis werken ze anders.

Ik bestelde een kopje thee. Chris een biertje. Dat had ook andersom gekund, maar ik moest mijn krachten sparen voor een weekend weg naar de Veluwe. Daarover later misschien meer. We hadden kip besteld en zaten samen wat te praten over Hagelslag, onze nieuwe dagelijkse podcast. We namen de week door die was geweest en keken vooruit naar wat er komen zou gaan. Daarna rekende Chris af en liepen we, pepermunt in de mond, naar buiten. We wandelden samen tot Achter de Koekoek. Daar namen we afscheid en stapte Chris op zijn elektrische fiets. Goed weekend, toedeloe.

Nog geen tien stappen verder hield een vrolijke man met veel grijze stoppels me staande. Of ik hem wilde helpen met een klusje. Ja, zei ik, zonder eerst te vragen wat er van we werd verwacht. Of ik zijn wasmachine naar buiten wilde tillen. Die zijn zwaar, dacht ik, zonder te vragen van welke verdieping dat ding moest komen. Ik liep met hem mee zijn huis binnen en ik had geluk: de wasmachine stond op de begane grond. We gingen samen door de knieën en hij telde af. Niet vanaf drie, maar vanaf vijf, wat het geheel een ceremonieel karakter gaf. Ik hoopte heel even dat de wasmachine spontaan zou opstijgen bij nul, maar helaas, ik moest aan het werk.

Met gekreun, gesteun en veel heen-en-weer-gevraag of t allemaal gaat aan de andere zijde, liepen we voetje voor voetje naar buiten. Daar lieten we de wasmachine zachtjes landen op de stoep. En nu? Het ding moest in zijn bus worden getild, maar de bus was er nog niet. Hij ging ‘m ophalen. Of ik even wilden wachten. Ja, zei ik, zonder te vragen hoe lang dat zou duren. Een kleine vijf minuten, zo bleek. Een kleine vijf minuten was ik de bewaker van zijn wasmachine op straat. Zo stond ik buiten. Het was droog. Toen de bus op de weg geparkeerd stond en wij wat fietsen verplaatst hadden om een looproute te creëren, tilden we de machine samen in de achterbak.

Mijn jas zat onder het stof en er waren druppels water in mijn gezicht gekomen uit een van de grijze wasmachine-slangen. Ik zwaaide de vrolijke man, die inmiddels nog vrolijker leek, uit en liep naar huis. Terwijl ik het stof van mijn jas klopte en me een heel goed mens voelde door een willekeurige man geholpen te hebben met een kutklusje, dacht ik: het gebeurt niet vaak dat er iets gebeurt tijdens een wandeling over de Willem van Noortstraat, dit gaat op substack.

Ik heb mijn liefde voor onderweg zijn ook in een podcast gegoten. Samen met mijn vriend Frank van der Lende maak ik ‘Bas en Frank Onderweg Naar Morgen’. Daarin zijn we letterlijk onderweg. Voor ons geen stamtafel of podcaststudio, wij pakken wekelijks de auto en rijden op ons doel af. Terwijl we dat doen, bespreken we onze persoonlijke doelen, groot of klein. Op de tekentafel geconstrueerd, in de praktijk met groot plezier gemaakt.

Deze week braken we al uit ons prille format. Omdat de eerste mooie dag van het jaar zijn opwachting maakte, verruilden we de auto voor de benenwagen. We gingen het bos in. Diep het bos in. Een uit de schuur getrokken fietskar werd geprepareerd met camera’s en audio, en daar gingen we. Op zoek naar een kopje thee in de zon. Tijdens onze wandeling - een enkele specht was te horen - bespraken we het ideale ontbijt, Franks voorliefde voor truttige radio en de bierconsumptie van de oude Prins Bernard.

Toen we ons kopje thee in de zon naderden, kwam er een groter thema ter sprake. We naderen allebei de 40 en de aloude is-dit-het-dan-vraag dient zich aan. Bij mij, althans. Ik kwam er in de podcast niet goed uit. Wat wilde ik hier eigenlijk over zeggen? Wat moest ik hier eigenlijk over denken? Alles op slot.

We stopten de opname. Op een leeg terras bij een kasteel in Baarn zochten we een plek in de zon en Frank haalde het kopje thee. Daar zaten we. Daar hadden we een fijn gesprek, het slot ging eraf. Daniel Lohues betoogt dat alles in het leven begint bij de plek waar je bent. Als je niet bent waar je wil zijn, dan is geluk niet voor je weggelegd, mijn vriend. Ik was op dat moment precies waar ik wilde zijn. En nu kan ik weer door. Maar waar moet ik naar toe? Waar gaat de reis heen? We gaan het zien. Eerst maar eens onderweg naar morgen.

Dag twee in Parijs. Vanmorgen werd ik wakker, kleedde ik me aan en ging ik ontbijten in het hotel. Ik weet, een echte ontdekkingsreiziger gaat liever ontbijten in de stad, op zoek naar een verborgen bakkerij met hemelse croissants, maar om voorzichtig op gang te komen, koos ik voor de optie die me een snel ontbijt garandeerde. Die stelde niet teleur. Ik bestelde een cappuccino, een verse jus en toast met eieren. Geweldige eieren. Toen ik dat op had en mijn handtekening op een bonnetje had gezet, ging ik op pad.

Omdat ik van plan ben veel van de stad te zien, heb ik een fiets gehuurd. Een rammelige fiets met een slag in het wiel. Met die rammelige fiets ging ik naar het Louvre, daar was ik nog niet eerder geweest. In voorbereiding naar dit weekend had ik al een kaartje gekocht omdat ik niet in de rij wilde staan. Maar ook met een kaartje moet je in de rij. En ik stond in de verkeerde rij, wat ik niet wist. Na 20 minuten schuifelen kwam ik bij een mevrouw die mijn kaartje wilde bekijken, maar ik had geen bereik. Paniek! Want daardoor kon ik mijn kaartje niet downloaden. Ze bekeek me, ze beloofde dat ze m’n gezicht zou onthouden en ze stuurde me weg om ergens op het plein bereik op te pikken. Eenmaal gelukt mocht ik weer vooraan aansluiten.

Toen ik na een paar minuten rondlopen, zoekend naar een onzichtbaar signaal, terugkwam, hield ze woord: ze had me onthouden en ik mocht naar binnen... Maar dan toch niet. Ze bekeek m’n kaartje en schudde nee. Ik had al die tijd in de verkeerde rij gestaan (de rijen gaan op tijdstip van reservering en ik had me vergist), dus ik werd doorverwezen naar een andere rij. In de tweede rij, die zeker een half uur duurde, maakte ik van de nood een deugd door een podcast te luisteren over het Louvre en diamantroof van een paar maanden geleden. Blijft een goed verhaal.

Eenmaal binnen, je raadt het al, mocht ik weer in de rij. Eenmaal bevrijd uit die rij kwam ik terecht in een grote hal met standbeelden. Standbeelden hebben van huis uit niet mijn interesse, dus ik besloot vrij vlot weer terug te keren, op zoek naar de schilderijen. Voor de schilderijen mocht ik, ik had ervaring, opnieuw in de rij. Eenmaal door deze vierde rij heen bewogen, was ik waar ik wilde zijn. Ik heb genoten van een paar doeken, met de kunst daar is niks mis, maar al met al was dit niet mijn plek. Veel te veel te veel te veel te veel te veel mensen. Na anderhalf uur Louvre koos ik het hazenpad.

Afgelopen woensdag plaatste Matthijs van Nieuwkerk, alsof het zo moest zijn, een lijstje met zijn lievelings-brasseries in Parijs. Ik koos Brasserie Balzar uit voor de lunch en daar werd ik gelukkig. Domweg gelukkig. Ik bestelde een glas chablis, een terrine van gans als voorgerecht en een steak tartare met friet als hoofdgerecht. Toen ik na een kop koffie naar buiten liep om nog op zoek te gaan naar een kleine wijnbar, deed ik mijn oortjes in en kwam Bram Vermeulen met 1+1=1 voorbij. Zo liep ik door Parijs, bijna dansend.

Ik moest naar Parijs. Althans, ik moest de deur uit. In Utrecht kwamen de muren op me af, dat heb ik soms. Te veel thuis, te veel natte was in de droger, te veel stof op de schouw. Op naar Parijs dus. Nu ga ik wel vaker alleen op reis, ik maak zelden een solo-citytrip. De stad maakt je sneller eenzaam dan de natuur. Komt door al die mensen die het zo fijn hebben met elkaar. Maar door dat soort kwellende sentimenten laat ik me dit weekend niet leiden. Om een naderend gevoel van eenzaamheid in de kiem te smoren heb ik een planning gemaakt. Een lunch, een diner, een museumbezoek, een concert en een fiets heb ik in aanloop naar dit weekend al gereserveerd. Daar tussendoor ga ik lekker struinen. Zoals dat hoort in Parijs: boekwinkels met mooie gevels, bakkerijen vol verse croissants en gevulde asbakken op het terras.

De Eurostar nadert Brussel. Schuin voor me leest een vrouw een wetenschappelijk tijdschrift in het Engels. Naast haar zit haar zoon in een grijze joggingbroek. Twee andere mensen liggen te slapen. De rest heeft een groot of klein scherm voor zich. De conductrice van dienst heeft grijs haar en is niet heel vriendelijk. Gelukkig begeeft ze zich zelden in onze coupé. Daar is de jongen in de grijze joggingbroek ook blij om. De rest lijkt zich er niet om te bekommeren. Nog twee uurtjes in de trein. Dan ben ik er. Dan ben ik in Parijs.

Abonneer nu