Ergens voel ik me er meer en meer onderdeel van ‘de tijd’. Of in ieder geval van het moment. Ik ben erbij. Bij de druppels zweet die in mijn wenkbrauw blijven hangen. Bij de golf die omrolt en zich voegt bij de zee. Het gras dat schreeuwt om water en de wolken die zwijgend over drijven.

Zoals altijd is de tijd gewoon de tijd. Die trekt zich natuurlijk niks van mij aan. De maandag gaat weer over in de dinsdag en de dag wordt nacht en andersom. Daar doe je nou eenmaal niks aan. De tijd wacht niet op mijn zweetdruppel of een golf die nog geen zee wilt worden. Die dendert genadeloos door. Geen botox, morning routine of technologie die dat tegenhoudt. Het enige waarmee je de strijd tegen de klok kan winnen is door overgave. Je mee laten vieren op de tikkende tijd. Totdat hij gaat stromen.

Medemblik

De eerste twee dagen werd ik vergezeld door Rohan. Ik heb hem leren kennen toen ik in Turkije woonde en werkte op een camping. Hij was destijds met zijn camperbusje van Engeland naar Turkije gereden en verbleef als gast op camp geyik. Sindsdien zoeken we elkaar af en toe op. En zo voegde Rohan en Kevin zich bij Holly en mij. Blijkbaar is het een ding om je rode reisobjecten een naam te geven.

Door Kevin waren we al voorzien van een slaapplek. Om toch in het mensen-ontmoeten-avontuur te blijven besloten we een plek bij iemand op de oprit te zoeken. Dit ging veel makkelijker dan gedacht. (Het verast me nog steeds hoe gekke vragen voor de leukste antwoorden zorgen). Ons bezoek werd beantwoord met een tafel vol bier, een wrap en veel verhalen over het leven in en rondom Andijk. Een klein dorpje, aan de dijk. Al wisten de mensen bij wie we verbleven dat de wereld ook groter is. Ze reizen graag rond op de motor en vrienden van over de hele wereld komen hier op bezoek. We stonden dan ook op de veredelde camper plaatst. Inclusief picknicktafel.

Opmeer

De volgende dag splitsen we weer op. Rohan zoekt een plekje voor de camper en ik zweef zonder tas over de dijk. In Opmeer wordt de kajak van Kevin geladen. Nadat ik uitgepeddelt ben merken we een meisje op de kade op. In het gezelschap van een fles bacardi zit ze huilend op een kleedje. Haar engels is minimaal maar goed genoeg om duidelijk te maken dat haar vriend vooral de taal van intimidatie, verwaarlozing en jaloezie spreekt. Hij is uit Roemenië hierheen gekomen om te werken. Zij is hem achterna gegaan. Maar nu ze hier is, is ze alles behalve welkom. Dus zit ze hier in afwachting op de avond. Totdat ze weer kan binnensluipen als hij slaapt. Van luisteren gaan Rohan en ik over in een oplos modus. Kan ze misschien bij ons in de bus? Of in een hotel? Ze schud haar hoofd. Als ze niet thuis komt wordt het alleen maar erger. Wat zal hij wel niet denken? Waar is ze dan geweest? En dus verdwijnt ze in de schemering al slingerend het dorp in. Ik weet niet zo goed waarom ik dit verhaal op schrijf. Maar dit meisje blijf die nacht en de dagen die volgen in mijn hoofd. Wanneer ik weer ergens met open armen wordt ontvangen en veilig in bed kruip. Dit soort ontmoetingen schudden me dan weer wakker en vervullen me met een gevoel van ongemak en machteloosheid. Zoals wanneer ik op het strand een sterrenregen bewonder en besef dat ik niks te wensen meer over heb. Dan hoop ik dat ze haar mogen bereiken.

Alkmaar

Het ene bezoek is nog niet weg of de ander is al gearriveerd. Duco is vanmorgen in vogelvlucht hier naartoe gelift. Sinds ik onderweg ben kom ik steeds vaker in contact met mensen die soortgelijke dingen ondernemen. Zo fietste Duco een paar weken door Frankrijk. Zonder plan en zonder slaapplek. Hij heeft een kinderlijk enthousiasme en loopt over van energie en vertrouwen. We zijn nog niet vertrokken of hij heeft bij de groenteboer 4 bananen meegekregen. Oh, en hij heeft ook nog wel zin in kaas. Dus lopen we op de kaasboer af. Met een halve kilo kaas op zak zijn we klaar om te vertrekken.

De eerste uren moet ik wennen aan het delen van het avontuur. Terwijl zijn plannen doorrazen zit zijn lichaam in de vertraging. Als een soort monnik beweegt hij zich langzaam door het landschap. Alles neemt hij in zich op en van tijd lijkt hij geen besef te hebben. Ik merk dat ik ga trekken. Steeds een stapje sneller. We lopen zonder einddoel en toch voel ik de noodzaak om tempo te maken. Mijn tempo.

Want dat is waar ik de afgelopen maanden aan ben gaan wennen. Langzaam maar zeker speelt mijn avontuur zich in een bepaalde kadans af. Een die voor mij klopt. Ik loop 5,1 km/h, heb mijn vaste riedel aan de deur, zoek elke dag een bankje om in stilte mijn filmpje op te monteren en vouw in de avond een olifantje. Nu ik voor de derde dag op rij af moet wijken van dit ritme merk ik een drang naar regie. Terwijl deze reis me juist gaat over het delen van vrijheid.

Na een tijd van trekken en opgekropte frustratie weet ik dat dit volledig mijn eigen tekortkoming is. En dat het een lange rit gaat worden als ik hierin blijf hangen. Ik sta even stil en draai me om. Ik besluit mijn gevoel niet op te kroppen, maar juist met Duco te delen. Daardoor maakt frustratie langzaam plaats voor verwondering. Wat heerlijk dat hij zo geniet van het landschap waar we doorheen lopen. En wat kan ik leren van zijn onbevangenheid en manier van contact leggen?

Voor het zoeken van een slaapplek doet hij aan de deur het woord. We hadden op straat van mensen een tip gekregen. Hier zou ene Peter wonen. Een aardige man die misschien wel open zou staan voor onverwacht bezoek. Zijn vrouw doet open en Duco begint te stralen. ‘We wisten wel dat hier een leuke man zou wonen, maar blijkbaar ook nog eens een hele leuke vrouw.’ Het ijs is gebroken en even later zitten we in de tuin met twee borden eten in de avondzon. Als ik de ochtend ochtend wakker word, heeft Duco er al een yogasessie in de tuin opzitten. Ik bewonder hoe vrij hij is bij mensen thuis. Hoe hij tijd neemt voor zichzelf. En hoe hij een plek, moment en ontmoeting zich snel eigen maakt. Juist door zich niet als ‘te gast’ op te stellen is hij een hele fijne gast. Het was een dag waarin ik leerde hoe mooi het kan zijn om aan te geven wat je voelt en nodig hebt.

Bergen

In de ochtend krijgen we nog een ontbijt en schrijft Peter op hoe belangrijk het is om elkaar te groeten. Dat wordt dan ook ons doel van de dag. Iedereen die we tegenkomen krijgt een hallo om z’n oren. Verder staat er vandaag een mooie dag op de planning. We weten nog niet hoe hij gaat verlopen, maar mooi wordt het zeker. De duinen in dit gebied zijn heel uitstrekt. Prachtig en verraderlijk tegelijk. Bij elke duintop hopen we dat de zee zich onthult. Maar bij elke duintop zien we alleen weer een andere duintop. Na uren zweten zijn we dan toch eindelijk bijna bij het strand. Het idee is om daar de zonsverduistering te kijken. En om op het strand te slapen. Zowel de zonnebrilletjes als de slaapplek ontbreken op dit punt nog wel. Tot dat er een vrouw naast ons stopt op de fiets. Ze vraagt waar we naar toe gaan en of we wat willen drinken. Zelf gaat ze naar een botenclub even verderop. We zijn welkom om aan te sluiten voor een drankje. Al snel zitten we aan een bbq. Mét zonverduisteringsbrilletjes. En even later is ook de slaapplek geregeld. En oowhja, wisten we al dat er vannacht een sterrenregen is?

Het was echt een dag die mooier was dan ik hem me ooit voor had kunnen stellen. Een waarin alle sterren even precies goed leken te staan.

Als Duco weer terug gaat liften, loop ik met mijn spullen een paar honderd meter verder. Ik merk dat mijn lichaam wat rust nodig heeft en deze plek vraagt om meer tijd. Bij de botenclub kon ik helaas niet nog een nachtje blijven, maar ze hebben me wel een andere strandtent getipt. Daar wil de eigenaar wel even vergeten de dames wc op slot te doen. Als ik dan in de ochtend de strandbedjes rechtzet.

Dat lijkt me een prima deal en een uitgelezen kans om eens echt in de natuur te slapen. Het voelt wel even onwennig om na 4 nachten ineens helemaal alleen te zijn. Al helemaal zo in het donker met enkel lucht tussen mij en de rest van de wereld. Het geeft een bevrijdend en beklemmend gevoel tegelijk. Aan mijn bh bandje bind ik voor de zekerheid toch maar mijn alarmpje. Ik hoor hoe de zwaluwen over en weer vliegen en in de verte klinkt af en toe een hond. Dan laat ik me door het geluid van de golven de nacht mee in nemen. Tot de zon weer opkomt, de muggen verdwijnen en het tijd is om de strandbedjes recht te zetten.

In mijn hoofd ben ik alweer bezig met de route. Petten? Callantsoog? Hmm, ik weet het nog niet. Wanneer ik de duinen uit kruip loop ik strandtentbeheerder Flo tegen het lijf. We drinken koffie en hij vertelt dat het vrije bestaan hem niet vreemd is. Een half jaar bracht hij ooit door in China zonder plan. Maar nu kent hij ook het harde werken. Weer terug in Nederland begon hij uiteindelijk zijn eigen bedrijf. Vernoemd naar zijn levensmotto: go with the flow.

In een strandtent word je geleefd. Dus als de koffie op is springt hij zijn strandwagen op. Er moet nog kaas worden gehaald in Alkmaar en kip in Bergen.

‘Kijk maar of je er straks nog bent. We hebben een bbq buffet vanavond. Anders blijf je nog een dagje hier. Je bent welkom.’

Ik besluit nóg een rustdag in te lassen. Mijn tas leg ik in een container en ik duik de zee in. In de middag krijg ik van Flo een appje: lekker als je even kan helpen.

Er is wat vracht dat moet worden verwerkt en ook daarna zijn er nog genoeg handjes nodig. In een strandpaviljoen is er altijd wat te doen. Ik leer het spoelapparaat te besturen, maak salades, plet karton en rommel wat aan. Het is leuk om zo een kijkje in de keuken te krijgen. En fijn om even geleefd te worden.

Flo zijn aanbod dat hij er wel wat voor wil betalen heb ik afgeslagen. Wel zou het heel fijn zijn als ik mijn kleding zou kunnen wassen, zeg ik. Naast de strandtent zit een villa die overdag verhuurd kan worden. Daarbinnen zit een wasmachine die ik mag gebruiken. Terwijl ik mijn kleren verzamel komt Flo naar me toe. ‘Weet je, anders slaap je vanavond lekker in binnen in de villa. Je hebt zo hard gewerkt.’

Ik kan het haast niet geloven hoe deze rustdagen zo bewogen zijn verlopen. Juist door even te vertragen ben ik geen seconde verloren. Integendeel. Ze hebben me weer opgeladen voor de komende tijd. We drinken nog een laatste kop koffie en dan laat ik Bergen weer achter me. Althans voor nu. Wie weet strand ik hier later nog eens aan.

Hollands Kroon

Hier nog een foto die geen woorden nodig heeft om mee af te sluiten.

Daarnaast was ik ook veel alleen. De eerste drie weken voelde ik een enorme en frustrerende noodzaak naar niks. Meekabbelen in plaats van doorbanjeren. Niet elke dag hoeft gevuld te worden met 30.000 stappen en diepgaande gesprekken. Toch ervaarde ik wel afkickverschijnselen. Na een week kwamen de muren van het huis op me af en voelde ik vooral onrust in plaats van voldoening. Gelukkig heb ik inmiddels een enorm naslagwerk aan behulpzame wijsheden en herinneringen waar ik op terug kan vallen in de vorm van drie volgeschreven olifanten. Als ik daar mijn blik op laat vallen kan ik niet anders dan overweldigd te worden door een gevoel van dankbaarheid en vertrouwen. Het idee dat er een wereld vol mogelijkheden, mooie mensen en veerkrachtige natuur bestaat geeft diepe rust. Een wereld die ook bestaat en doorgaat als ik me er even uit terugtrek of niet meer zie. Een waar je altijd maar 1 stap van verwijderd ben.

Na drie weken voelde ik dat het weer tijd was om die stap te nemen. Er was weer ruimte voor nieuwe indrukken. Onrust maakte plaats voor rust, enthousiasme en nieuwsgierigheid. En oke, een vlaagje onrust stak ook weer z’n kop op. Het avontuur roept. Tijd om haar te beantwoorden.

Velsen

En zo sta ik weer in een onbekende plek, voor een onbekende deur. Hoe deed ik dit ook alweer? Gewoon maar doen? De eerste twee onbekenden blijven onbekend. Het is goed om de afwijzing weer te voelen en los te laten. En dan komt er een vrouw op de stoep naar me toe lopen. Ze hoort bij de bel waar ik net op heb gedrukt. We praten even kort…en…..ik mag naar binnen!

Ze wijst me de slaapkamer en de douche en laat me even settelen. ‘Ik ben boven en ga straks zomergasten kijken. Wees welkom. Doe vooral wat goed voelt.’

Van het gesprek tussen Janine Abbring en Nasrah Habiballah krijgen we weinig mee. We hebben namelijk te veel te vragen en vertellen aan elkaar. Hannie is psycholoog en maakt veel gebruik van de ACT methode. Wat staat voor Acceptance and Commitment Therapy. Voor mij onbekend, maar wel herkenbaar. De methode maakt onder andere gebruik van (kern)waarde. Samen nemen we de lijst door. Voor Hannie is groeien bijvoorbeeld belangrijk. ‘Zelf op mijn sterfbed zal ik nog boeken lezen over hoe je het beste dood kan gaan.’

Wat ik mooi vind aan deze aanpak is dat er geen negatieve kernwaarden in de lijst staan. Geen machtszucht, ondermijning of eigenbelang. Wel orde, liefde en samenwerking. Vanuit de gedachte dat mensen intrinsiek deugen. Ook als je hun gedrag afkeurt.

Zelf kan ik mezelf vinden in de volgende vier:

Verbinding, vertrouwen, vrijheid en oprechtheid.

Het is interessant om dit samen te verkennen. In dit soort gesprekken verzand ik vaak in een van mijn stop woordjes: ‘ik weet niet’. Ik weet niet wie ik ben. Ik weet niet wat ik wil. Ik weet niet wat ik vind. En nu ben ik erg fan van niet weten. Het schept namelijk lucht in je denken. Toch kan het ook soms een soort luiheid zijn. Te lui of bang om echt naar mezelf te kijken. Of om na te denken.

Nu we het er samen zo over hebben kan ik toch tot een redelijk beeld van mijn waarden komen. Ik neem me dan ook voor om mijn ‘ik weet niet-gebruik’ te minderen. Mits het van een plek van luiheid of lafheid komt.

Daarnaast zijn er nog twee woorden die ik uit mijn vocabulaire probeer te bannen. Ten eerste het woordje ‘maar’. Nog zo een stopwoord die vaak eerder voor vervaging zorgt dan voor begrip of duidelijkheid. Zo wordt ‘ja-maar’ nee. En ‘maar’ wordt ‘en’.

Ten tweede het woord ‘gewoon’. In mijn zinnen is alles ‘gewoon’. Het is gewoon heel warm. En ik ben gewoon heel moe. Mensen zijn gewoon heel interessant. Nederland is gewoon heel divers om door heen te wandelen. Zo onttover ik de wereld om me heen en ondermijn ik mijn eigen ervaring of dat van anderen. Dus weg met gewoon. Maak plaats voor magisch, bloedverziekend, allesovertreffend of gewoon niet. Maar dit toepassen in de praktijk blijkt nog bijzonder ingewikkeld.

Zaanstad

Een tijd geleden vertelde Merijn over het Museum of Humanity. Een plek waar portretten hangen van mensen van over de hele wereld. Iedereen met een neutrale blik voor een zwarte achtergrond. Een plek voor verbinding en tegen polarisatie. Het museum ontstond in een droom van fotograaf Ruben. De plek begon als droom van Ruben. In zijn droom ziet hij een museum in een verlaten pand voor zich. Jaren later ontdekt hij tijdens een depressie een groot verlaten gebouw in Zaandam dat lijkt op dat uit zijn droom. Illegaal besluit hij zijn portretten hier op te hangen. Wanneer de eigenaar hier achterkomt is hij eerst heel boos. Tegelijkertijd vindt hij het ook erg mooi. Uiteindelijk krijgt Ruben toestemming om in het gebouw een officiele expositie te houden. Een prachtig voorbeeld van hoe dromen werkelijkheid kunnen worden.

Als ik op de kaart Zaandam zie verschijnen bel ik Ruben op. Het museum is namelijk dicht, maar ik kan het niet laten om het gewoon te proberen. Wie weet…. En zo loop ik een paar uur later het museum binnen. Ruben zelf is op vakantie dus die loop ik mis. Gelukkig is het museum omringt door fijne mensen. Buurvrouw Britt vangt me op en vertelt over haar wandelavontuur. Van Amsterdam naar China! Ook Lotus sluit aan. Ze was aan het werk in een atelier tegenover het museum. En zo zitten we samen te praten over de kunst van het leven. Na een heerlijke witlofsoep en een verfrissende douche rol ik mijn matje tussen de tientallen portretten uit. Slapen in een museum… dat had ik nooit kunnen dromen.

Volendam

Volendam. Weer zo een plek waar ik wel over had gehoord, maar nog nooit was geweest. Mensen hadden me er zelfs voor gewaarschuwd. Daar in Volendam…. Nee daar is het niet zo gastvrij. Ga dan liever naar Edam. Zulke uitspraken komen me door heel het land regelmatig tegemoet. Hier zijn we zus, daar zijn ze zo. Ik blijf me fascineren over hoe er op kleine schaal altijd groepen worden gevormd inclusief een beeld van de ander.

Bij het tweede huis waar ik aanbel vind ik in Volendam een slaapplek. Ze moeten lachen om wat ik vertel over mijn Edam-Volendam bevindingen. Ook hier hebben ze daar weer een eigen variant op. Zo wordt iemand die niet uit Volendam komt een jas genoemd. Dit komt vanuit de tijd van de klederdracht. Mensen van buiten kwamen in een jas. En ook hierin heb je dan weer gradaties. Komt bijvoorbeeld alleen 1 van je ouders hier niet vandaan? Dan ben je een bodywarmer.

Ik ben benieuwd hoeveel van deze voorbeelden ik de komende tijd nog meer tegenkom. En hoevaak het nog gaat blijken dat óók dáár de mensen overwegend lief zijn en openstaan voor een ontmoeting. Voor nu loop ik als een ware waterdichte jas de rest van noord holland tegemoet. En sluit ik af met een quote van een van de opper Volendammers:

Leef nu het kan, praat met alleman.

Bij deze mijn maandelijkse, wekelijkse update. In 28 wandeldagen slingerde ik Zuid-Holland door. Het was een maand waarin ik los kwam van mijn eigen opgelegde regels, fysieke grenzen verlegde en mijn blik verbreedde.

Zuid-Holland telt 50 gemeentes. In mijn denkbeeldige planning stonden hier dus 50 dagen voor. Tot Sliedrecht wist ik me daar keurig aan te houden. Braaf hop ik al sinds 14 januari van gemeente naar gemeente. Voor een slaapplek verblijf ik op een uitzondering na bij onbekenden en de kilometers worden vrijwel uitsluitend te voet afgelegd. Mijn jaar vrijheid begint zich steeds meer binnen strakke kaders af te spelen. Met mezelf als slaaf van mijn eigen avontuur.

Dus in Sliedrecht volgde een rigoureus besluit. Een die veel vroeg van mijn soms licht autistische brein. Ik moest uit die kaders te breken om mijn grenzen te verleggen. Als ik het zo opschrijf voelt het allemaal zeer overdreven en onzinnig. Maar door de extreme vrijheid waarin ik me in verkeer begon ik me zo erg vast te klampen aan een zelfverzonnen structuur dat de vrijheid door mijn vingers dreigde te glippen. Tijd dus om weer wat vrijheid terug te pakken. Vanaf hier, vanaf Sliedrecht, sta ik mezelf toe om meerdere gemeentes op een dag door te lopen.

Op dat moment voelde dit besluit als de grootste stap van deze reis. Een ware gamechanger. Inmiddels zit ik gniffelend achter mijn toetsenbord mezelf te vermaken over de absurditeit van dit alles. Heerlijk hoe een mug een olifant kan worden.

De nieuwe regel (of eigenlijk het wegstrepen van een oude regel) geeft enorm veel ruimte. Ruimte om soms ergens langer te blijven, pauze te nemen of juist flink door te stappen. Uiteindelijk heb ik deze ruimte op de volgende manier ingevuld. Waarbij ik heb overnacht in de dikgedrukte gemeentes en de rest enkel heb doorkruist.

Goeree-Overflakkee, Voorne aan Zee, Nissewaard, Hoeksche Waard, Zwijndrecht, Dordrecht, Sliedrecht, Hardinxveld-Giessendam, Gorinchem, Molenlanden, Alblasserdam, Papendrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Ridderkerk, Barendrecht, Albrandswaard, Rotterdam, Maassluis, Westland, Midden-Delftland, Delft, Vlaardingen, Schiedam, Pijnacker-Nootdorp, Lansingerland, Zoeterwoude, Leiderdorp, Alphen aan den Rijn, Zoetermeer, Zuidplas, Capelle aan den Ijssel, Krimpen aan den Ijssel, Krimpenerwaard, Gouda, Waddinxveen, Bodegraven-Reeuwijk, Nieuwkoop, Kaag en Braassem, Teylingen, Leiden, Voorschoten, Leidschendam-Voorburg, Rijswijk, Den Haag, Wassenaar, Katwijk, Oegstgeest, Noordwijk, Lisse, Hillegom

In Sliedrecht kreeg ik ook van Floris deze prachtige pet. Als referentie naar de film Forest Gump. Een film over de man die just felt like running. Steeds meer mensen sloten zich bij hem aan en schreven grootse betekenissen toe aan zijn tocht. En hij? Hij rende gewoon. Tot hij na 3 jaar 2 maanden 14 dagen en 16 uur niet meer rende. Hij was moe en ging naar huis.

Mama always said life is like a box of chocolates. Your never know what you’re gonna get

Nog een van de wijsheden uit deze film. Een waar ik me ook graag aan vast houd. Steeds meer probeer ik de willekeur en onvoorspelbaarheid van het leven te omarmen. En tegelijkertijd probeer ik me elke dag op nieuw te beseffen dat je wel invloed hebt.

Invloed is wat anders dan controle

Misschien heb je geen controle op de chocolaatjes. Op hoe ze smelten op je tong en de smaak die zich dan openbaart in je mond. Maar wel bijvoorbeeld op het doosje. Doe je er bijvoorbeeld een strik omheen? Kies je voor het grote of het kleine doosje? Wat doe je als de weegschaal 279 aangeeft terwijl je toch echt voor die van 300 zal betalen? Prop je vervolgens alle chocolaatjes gedachteloos naar binnen? Zet je ze in de zon waardoor ze smelten en er een grote chocolade soep overblijft? Of geef je ze weg aan een geliefde?

Ja, ik heb te veel tijd om na te denken

Deze maand leerde ik dat ik invloed heb op het vinden van mijn slaapplek. Natuurlijk niet op de mensen die de deur open doen. Maar wel op de plek waar ik aanbel. Daar probeer ik mee te spelen. Zo liep ik langs een huis waar een auto voor de deur stond met Erik de Viking er op. Avontuur! Passeerde ik een woonboot vol met hartjes en vlaggetjes. Wie zou daar wonen? En manifesteerde ik met Eline een slaapplek waar we muziek konden maken. Feest! Zo beïnvloeden wensen en interesses de keuze van waar ik aanbel. De keuze van degene die opendoet staat daar dan uiteraard weer los van.

Het is leuk om te merken hoe het vinden van een slaapplek dus verandert. Dat komt ook door het vertrouwen dat ik krijg door de ervaring die ik op doe. Het is nu al 128 dagen gelukt om onderdak te vinden. Dus waarom zou het de 129e keer niet lukken?

Dat geeft ruimte om op zoek te gaan naar plekken en mensen waar ik nog graag terecht zou willen komen. Juist de combinatie van initiatief en willekeur zorgt hopelijk voor inkijkjes bij verschillende soorten mensen. Bovendien geloof ik dat je overal wat kan leren. Bij deze drie ontmoetingen van deze maand die mijn blik hebben verbreed.

Hendrik-ilo-ambacht

Na 13 keer nee draai ik weer een nieuwe straat in. De afwijzingen worden steeds makkelijker, maar echt leuk wordt het natuurlijk nooit. Na de zoveelste deur die weer dicht gaat probeer ik een andere aanpak. In de straat zie ik een man in de tuin werken. Iemand buiten aanspreken voelt toch wat minder indringend. En ja hoor, na een kort overleg met zijn vrouw mag ik naar binnen. Naar binnen in weer een hele andere bubbel dan waar ik me normaal gesproken in bevind.

Marjolijn is nagenoeg even oud als ik en hoog zwanger van haar tweede kind. Waar ik mezelf de komende jaren op geen enkele manier volwassen genoeg acht om moeder te zijn, ziet zij zichzelf niet als een jonge moeder. Het was een logische stap voor het stel. Trouwen, samenwonen en dan een kindje. Als het je gegeven is ten minste.

Ze genieten van het gezinsleven. Een leven van regelmaat waarin zondag in het teken staat van de kerk. In de woonkamer staat geen televisie en als ik vraag naar hun favoriete nummer antwoorden ze met: Psalm 25.2.

https://psalmboek.nl/zingen.php?psID=25&psvID=2

Het is al snel duidelijk dat het geloof voor hen centraal staat. Daar zijn ze heel open over en ik mag alles vragen.

Gaan jullie in het zwart naar de kerk? Wat is de eindtijd precies? Wat doen jullie op zondag? En hoe kijk je eigenlijk naar ongelovigen zoals ik?

Ze beantwoorden alles met grote openheid en wederkerige interesse.

“Eigenlijk hebben we dit soort gesprekken bijna nooit”, zeggen ze. “Niet met mensen van buiten onze gemeenschap.”

Dat verrast me. Maar eigenlijk geldt precies hetzelfde voor mij.

Vrijwel al mijn vrienden en familie zijn atheïstisch. De gereformeerde wereld was voor mij lange tijd niet veel meer dan een verzameling aannames. Een ver-van-mijn-bed-show. Totdat juist door Djarno en Marjolijn mij een bed en onderdak geboden wordt.

Opvallend genoeg kom ik deze reis vaak terecht bij gelovige mensen. Het is interessant hoe daar de gesprekken meteen de diepte ingaan. Binnen de kortste dingen gaat het over wezenlijke dingen zoals de dood, tegenslag, hoop en hoe je een goed leven leidt. Niet om elkaar te overtuigen, maar uit oprechte nieuwsgierigheid naar hoe de ander kijkt.

Steeds meer merk ik dat wat ‘normaal’ is, er achter iedere voordeur weer anders uit ziet. Dat er veel verschillende manieren zijn om naar dezelfde wereld te kijken. En dat je daar helemaal niet hetzelfde over hoeft te denken om iets van elkaar te leren.

Juist de gesprekken met mensen die anders denken dat ikzelf zijn het meest leerzaam. Na elke ontmoeting neem ik weer wat anders mee. Een gedachte. Een inzicht. Een vraag. Of een andere manier van kijken.

De ontmoetingen draag ik inmiddels zo erg met me mee dat er op twee verschillende adressen eerst nog even gecontroleerd of ik niet toevallig het geloof kwam verkopen voordat ik een bed aangeboden kreeg.

Lansingerland

Het is het zevende huis waar ik deze avond aanbel. De zes huizen hiervoor hadden geen plek. Eén man bood wel zijn aanhangwagen aan. Die optie hield ik nog even achter de hand.

Dan verschijnt Suzan. Ze overlegt kort met haar ouders in een taal die ik niet herken. Als ze terugkomt gaat de deur wagenwijd open. In huize Ali is het een gezellige boel. Vanwege het Offerfeest is er veel bezoek. Aan tafel is er niet genoeg plek voor iedereen, dus eten we op de grond. Tijdens het eten vertelt Suzan over Syrië. Over het leven als Koert in een land waar je taal, cultuur en identiteit niet werden erkend. Over Turkije, waar ze als tienjarig meisje achter een naaimachine zat. En uiteindelijk over het leven hier in Nederland. ‘Hier ben je veilig en krijgen mijn kinderen kansen,’ zegt ze. Toch mist ze iets. ‘Mensen kennen hun buren niet. En kinderen zien hun ouders soms maar een paar keer per maand.’

Het eerste jaar in het azc was zwaar. Er werden eieren naar de ramen gegooid en het bleef onzeker of ze mochten blijven. Inmiddels wonen ze al drie jaar in Berkel en Rodenrijs. Nog steeds in afwachting op een paspoort.

Die nacht slaap ik op de kamer van een van de dochters. De volgende ochtend staat de tafel vol zelfgemaakt eten. De moeder van Suzan laat me trots een pan zien vol gevulde courgettes die ze tot diep in de nacht heeft gemaakt. Voor ik vertrek, wordt mijn tas gevuld met croissants en donuts.

De olifant krijgt nog een wens mee:

‘Ik wens iedereen liefde, gezondheid en vrede toe.’

Terwijl ik verder wandel, voel ik vooral dankbaarheid. Voor een familie die zelf al zo lang op zoek is naar een plek, maar zonder aarzelen plek maakte voor mij.

Leidschendam-Voorburg

Wat betekent je thuisvoelen voor jou?

Tot nu toe antwoorden de meeste mensen met: vrienden en familie om me heen, veiligheid en mezelf kunnen zijn.

Maar Vlad niet.

Hij beantwoordt de vraag met een lange stilte waarin hij af en toe een trekje van zijn sigaret neemt. Sinds 2009 is hij niet meer thuis. Al meer dan 15 jaar brengt hij zijn leven door in huizen zoals deze. Werkend in Griekenland, Spanje, Italië en nu dus hier. In Nederland. In een huis waarvan hij het adres niet eens weet.

Samen met vriend en kamergenoot Gaby zit hij buiten te bbq’en. Een ‘hallo, hoe gaat het’ blijkt genoeg voor een uitnodiging om erbij te komen zitten. Ik krijg een halve liter in mijn handen en als de kip gaar is verplaatsen we naar binnen voor ‘a real balkan meal’.

Iedereen hier werkt via een agency die ook de huisvesting regelt. Werk en privé zijn onlosmakelijk verbonden en lopen kris kras door elkaar heen. Al valt er eigenlijk niet te spreken van privé. Kamers moeten worden gedeeld, met naast je bed 1 kast voor al je bezit. Daar moet je het mee doen. En met alle huisgenoten die je er gratis bijkrijgt.

Huisgenoten die voortdurend wisselen en niet allemaal dezelfde taal spreken. De communicatie bestaat dan ook uit de universele taal van muziek en alcohol.

Het weekend loopt door tot zondagnacht. Tot iedereen weer in bed kruipt. Behalve Gaby. Hij ligt op de bank zodat ik in zijn bed kan slapen. Al doe ik geen oog dicht. Onder het gesnurk van mijn kamergenoot kan ik alleen maar mijn privileges tellen. Tot om 5 uur de eerste wekker gaat en de nieuwe werkweek weer begint.

Lage lonen, hoge huur en enorme afhankelijkheid zorgen voor een cirkel waar lastig uit te breken is. Wettelijk gezien heb je na ontslag een maand om een nieuwe plek te vinden. Realiteit is dat je na 2 dagen je huis uit wordt gezet. Ook in de winter. Dat je na een dienst 35 kilometer moet lopen omdat er geen vervoer geregeld is. Ook op stalen schoenen.

Vlad heeft wel 1 voordeel: hij spreekt Engels. De volgende stap is een rijbewijs. Daarmee misschien een andere baan. Dan een eigen woning.

En dan uiteindelijk iets waarvan hij niet eens meer weet hoe het voelt: een thuis.

Het was dus weer een leerzame, confronterende, vrolijke, verrijkende maand. Ik heb lang nagedacht over een goede afronding van deze brief. Misschien iets over Forrest Gump. Over hoe ongelijk geluk is verdeeld in het onmaakbare bestaan. Over hoe ik deze reis nog steeds zo vaak word afgeleid door onnozele onzekerheden. Of met mooie woorden waar dankbaarheid uit klinkt.

Maar het is 32 graden. Het water roept. Ik krijg niks zinnigs meer uit mijn zwetende vingers. Dus eindig ik met de woorden die Agnes op Holly schreef:

Als de liefde maar blijft winnen komt het allemaal wel goed.

Er valt dus nog genoeg te leren over ons kikkerlandje.

De laatste weken probeer ik steeds iets meer kilometers af te leggen. Ik moet mezelf natuurlijk wel blijven uitdagen. Daardoor merk ik wel dat er minder tijd overblijft om te schrijven. En ook het tijdstip voor het zoeken van een slaapplek schuift steeds verder op. Vanavond stond ik pas om 20 uur voor de deur bij Dyrene. Ze stond net op het punt haar zoontje op bed te leggen. Daarnaast keek ze al de hele dag uit naar een avondje rust in bad. Ik was wel welkom, maar ze kon niet beloven een hele avond gezellig te doen. Dat is natuurlijk geen probleem en geeft mij de ruimte om hier weer wat te schrijven. Wel leer ik steeds meer over de sweet spot van het aanbellen. Zo tussen 5 en 6 is ideaal. Mensen zijn dan nog niet bezig met het afronden van de avond. De kinderen zijn nog wakker en blij en er is tijd om elkaar te leren kennen. Als je geluk hebt onder het genot van een avondmaaltijd :) Morgen dus maar een beetje doorstappen. En voor nu even doortikken. Het blijft namelijk heel fijn om de ontmoetingen te vangen in woorden. Zo wordt een tocht een verhaal. Dat kalmeert en geeft houvast. Al moet ik deze week enorm zoeken naar woorden. Naar het verhaal. Ik zit nog zo midden in dit avontuur dat ik niet goed kan overzien waar ik moet beginnen. Laat staan waar dit alles eindigt. Dus deze week gaat even over een ander wandelverhaal. Een zo mooi dat hij ook haast onbeschrijfelijk is: het verhaal van Anco en Roma.

Goes

Anco nodigt me uit via Instagram onder de naam 6legs1world. Alleen door die naam ben ik al meteen gefascineerd. Een dag later loop ik zijn studio binnen. Terwijl ik wat boodschappen op de aanrecht zet, stelt hij voor een rondje met hond Roma te gaan lopen. “Dan kan jij rustig bijkomen, even landen, voel je thuis.” Zelf heeft hij ook veel gewandeld en weet hoe fijn het is om ergens thuis te mogen zijn. “Als je wilt kan ik ook naar mijn ouders toe. Dan heb je deze plek voor jezelf alleen. Je kan ook een paar dagen blijven. Alles is goed. Wandelaars zijn altijd welkom.” Maar ik ben juist benieuwd naar hem en zijn verhaal dus blijft hij ook slapen in de studio. Na een half uurtje komen Anco en Roma terug en zet ik twee borden wraps met halloumi op tafel. Heerlijk om weer even in de keuken te staan. Tijdens het eten vertelt Anco over zijn wandelavonturen. Een verhaal dat ik hier niet zo mooi op kan schrijven als dat hij het kan vertellen, maar bij deze een poging:

Al van jongs af aan is Anco gefascineerd door de Griekse mythologie. Door Griekse figuren die zichzelf bewijzen door een lange tocht of te leggen. Na het stadse, Amsterdamse, carrière-gedreven leven geleefd te hebben besluit hij het roer om te gooien. Geïnspireerd door de Griekse god Theseus besluit hij van Rome naar Athene te lopen. Weg van de hectiek van de stad, van de mensen en de verwachtingen. Helemaal op jezelf aan gewezen zijn en dwars door de natuur banjeren. Dat leek hem wel wat. Dus met een matige voorbereiding, een veel te zware rugzak en een enorme bewijsdwang vertrekt hij. Het zou een verhaal worden over je alleen redden in de natuur, doorzettingsvermogen en overwinning. Maar na een week neemt zijn verhaal een hele andere afslag wanneer er ineens een groot wit stier op hem afstormt. Even denkt hij dat hij er is geweest. Al is er in zo een situatie niet veel tijd om na te denken. En dan, uit het niks, verschijnt er een roedel honden. Ze cirkelen om de stier heen en weten hem uiteindelijk weg te jagen. Ook de honden verdwijnen langzaam weer het bos in. Terwijl Anco dit alles vertelt zie je het ongeloof nog in zijn ogen. En dat is nog niet alles. Een van de honden verdwijnt niet met de rest van de roedel. Zij komt naar hem toe en samen vormen ze een onafscheidelijk duo. Drie en een halve maand leggen ze samen bijna 2000 kilometer af.

Zei redde mijn leven, dus ik dat van haar

De ontmoeting met Roma verandert zijn tocht. Het verandert hem. Waar zijn tocht begon om zichzelf te bewijzen. Om te ervaren dat hij het kon. Alleen. In de natuur. Ver van alles en iedereen. Werd zijn reis juist bijzonder doordat hij niet alleen bleef. Omdat Roma opdook en hij verantwoordelijkheid moest nemen. Zo leerde hij dat je niet alleen bent. Dat je niet alles alleen kan. En dat je dat al helemaal niet moet willen.

Vlooi na vlooi komt Roma langzaam steeds meer tot leven. En ook Anco leert gaandeweg wat hij van het leven wilt en andersom. Na maanden van de zogenoemde pieken en dalen weten ze samen Athene te bereiken. Het einde van zijn reis, maar het begin van hun leven samen in Nederland. Ondertussen heeft Anco namelijk kunnen regelen dat Roma met hem mee kan naar zijn nieuwe woonplek in Goes. Tijdens zijn tocht werd duidelijk dat hij niet terug wilde keren naar Amsterdam. Veel liever bouwt hij een leven op op de plek waar ook zijn familie en vrienden wonen. De ontmoeting met Roma leerde hem ook om te vertragen. Hij wacht nu geduldig op de aardappel plantjes in zijn tuin en geeft zichzelf de tijd om uit te zoeken welk pad hij nu wil gaan bewandelen.

We praten de hele avond en tijdens het ontbijt concluderen we dat we nog niet zijn uitgepraat. Ik loop dan misschien met een olifant en er zijn hier weinig stieren te bekennen, toch vinden we veel herkenning in elkaars verhaal. Uiteindelijk blijf ik nog een nacht en praten over onze reizen en hoe je ervaringen onder woorden kan brengen. Anco weet me op een fijne manier gerust te stellen. Dat alles uiteindelijk wel op zn pootjes terecht zal komen. Het is heerlijk om met iemand te praten die al terug is van zo een enorme reis. Te luisteren naar een verhaal dat al verteld en opgeschreven kan worden. En al is zijn verhaal ook nog niet helemaal af, het heeft in ieder geval een kop en een staart.

Subscribe now

Zelf beantwoord ik die vraag meestal met: Mijn ouders hebben door de jaren heen geleerd om me liefdevol los te laten en meegegeven dat ik andere mensen en mijn eigen gevoel mag vertrouwen. Ja, ze vinden het wel spannend. Ik deel mijn locatie en ze zullen vast blij zijn als ik ooit stabiliteit vind. Maar ze weten dat ze me niet tegen kunnen en willen houden, dus besluiten ze me te supporten. Ze volgen me op de voet. Mijn vader stuurt me regelmatig krantenknipsels, zenverhalen, boekfragmenten of andere wijsheden op om me een hart onder de riem te steken of aan het denken te zetten. Mijn moeder is zelf ook een wandelaar en belt me wekelijks. Ik spreek ze eigenlijk nog meer dan voordat ik vertrok. Het onderweg zijn brengt ons misschien juist wel dichter bij elkaar. En dit samen beleven, al helemaal.

Woensdrecht

Onze tocht beginnen we in Bergen op Zoom. Na een wandeling van 20 kilometer door bijna alleen maar heide gebied komen we aan in grensdorp Putte. Dit dorpje leek ons de beste startpunt voor morgen om via Antwerpen vervolgens Zeeland binnen te lopen. Al weken zit ik te broeden op hoe we het beste Zeeland door kunnen slingeren. Ik had me een beetje verkeken op al het water en de beperkte oversteek mogelijkheden. Eerlijk gezegd wist ik überhaupt niet dat Zeeuws Vlaanderen niet aan Nederland vastzit. En nog eerlijker werd ik er laatst op gewezen dat die constatering suggereert dat Zeeuws Vlaanderen niet bij Nederland hoort. Scherp. Je afvragen waarom deze uithoek eigenlijk wel bij Nederland hoort, wordt trouwens ook afgeraden.

Maar goed. Stap voor stap. Dus eerst gaan we op zoek naar een slaapplek in Putte. Bij het tweede huis waar we aanbellen worden we de tuin binnen gelaten. Of we ook nog moeten eten? En trouwens, als we willen kunnen we ook wel in het tuinhuis slapen. Dan hebben we een eigen wc. Ik ben heel blij en stiekem ook opgelucht dat de eerste dag zo voorspoedig verloopt. Het is namelijk best spannend om dit leven met mijn moeder te delen. Het leven waar ik zo van geniet en me zoveel vertrouwen geeft. Hoe zal het gaan als je dat ineens samen beleefd?

Antwerpen

Na een redelijke nacht is het tijd voor de grote dag. De kortste route om te voet vanaf Putte Zeeland in te komen is 40 kilometer. Nu ben ik inmiddels redelijk getraind en mama traint voor een Kenedymars (80 kilometer). Toch besluiten we op het laatste moment dat we het beter op kunnen splitsen in 2 dagen. Dan kunnen we een mooiere route lopen en hebben we meer tijd om ons te laten verassen. Een goed besluit, blijkt ook later deze dag.

Na 10 kilometer eten we onze boterhammetjes op een bankje op. De wandeling gaat soepel en het zonnetje schijnt. We slingeren de tas weer om en maken ons klaar voor de volgende 10 kilometer. En dan verschiet ineens mijn gezicht. De licht zeurende pijn die ik al even in mijn enkel voel verandert ineens in een scherpe steek. Bij elke kanteling van mijn voet lijkt een naald zich dieper de zijkant van mijn enkel in te spitzen. Maar nog pijnlijker is de wanhoop die ik voel. Al meer dan 3 maanden volgt mijn lichaam vrijwel moeiteloos mijn wil. Zo erg dat ik bijna mijn afhankelijkheid ervan bijna was vergeten. En die afhankelijkheid wordt me ineens pijnlijk duidelijk. Want: wat als deze pijn doorzet? Wat als er iets kapot is? Wat ga ik dan doen? Waar ga ik dan heen? Naast wanhoop is er ook de frustratie. Waarom heb ik ook nog geen een keer de yogaoefeningen gedaan die ik van te voren zo zorgvuldig had voorbereid? Waarom net nu? Waarommmmm?

Met voorzichtige en kleine stapjes weten we uiteindelijk toch Antwerpen te bereiken. Ik kan nog niet toegeven aan de pijn en geniet ergens ook een beetje van de fysieke uitdaging die ineens om de hoek komt kijken. Mama maakt zich ondertussen vooral zorgen, googelt alvast naar een podotherapeut en masseert mijn enkel een beetje los. Wat fijn dat we nu samen zijn. En langzaam voel ik wat meer acceptatie. Deze reis leert me ook dat dingen nou eenmaal lopen zoals ze lopen. En dat toevalligheden achteraf vaak op een opvallend goed moment komen.

Pingggg

Net als mama en ik moed bij elkaar rapen om bij verschillende intercoms op de bel te drukken krijg ik een berichtje van Daria. Zij heeft een keer een aantal dagen door België gewandeld op dezelfde manier als ik en we hebben ooit contact gekregen via sociale media. Vorig jaar heb ik samen met haar en nog 5 andere Belgische jongeren een midweek door Luxemburg gelopen en bij vreemden aangebeld voor een slaapplek. De afgelopen 9 maanden hebben we geen contact meer gehad en nu appt ze me ineens. Of ik weet hoe gastvrij de mensen in Zeeland zijn.

Nee nog niet, ik ben nu toevallig daar naartoe onderweg via Antwerpen.

Kort verhaal kort: Een uur later rollen mama en ik ons matje uit in haar kleine kot. Ze blijkt hier samen met haar vriend te wonen en zegt meteen dat we welkom zijn. We eten frietjes en ijs en laten onze zorgen wachten tot morgen.

Zodra ik wakker wordt kantel ik meteen mijn voet. Shit. Goedemorgen steek. De podotherapeut vind ik toch wat overdreven dus we besluiten voorzichtig op pad te gaan. We maken een tochtje met de waterbus over de eindeloze haven van Antwerpen en laten ons vervolgens afzetten aan de andere kant van de Schelde. Het voelt echt even als vakantie. Als buitenland. En dat is het ook. Een ander voordeel aan het buitenland is dat hier andere regels gelden. In elk geval in mijn hoofd. Hier mag iets dat ik eerder als valsspelen beschouwde. Hier mag worden gelift.

Na 5 minuten stopt er een auto. Het stel is onderweg naar Zeeuws Vlaanderen en wij mogen mee. Wat een geluk. Wat een toeval. Ze bieden meteen aan dat we ook wel bij hen mogen slapen. Ze wonen alleen in de ‘verkeerde’ gemeente. Want in Nederland gelden weer de ‘regels’. Gemeente Hulst kunnen we niet zomaar overslaan. Marijke pakt meteen haar telefoon. Oke, wie kennen we allemaal in Hulst?

Het lijkt echt weer te mooi om waar te zijn. Waar komen al deze lieve mensen toch steeds vandaan? Als we ons tentje in de tuin van Karel en Kerstin hebben opgezet bespreken mama en ik de dag. Ik zeg tegen mama dat hoe het nu gaat wel écht bijzonder is. Zonder op zoek te gaan komt de ander ineens steeds op ons pad.

Terneuzen

De volgende avond staan we bij Marijke en Ruben voor de deur, het stel van de lift. Eigenlijk was mama van plan om ook een paar dagen alleen te gaan lopen. Maar die mededeling kwam voor mij vanochtend veel te vroeg. Het voelt zo fijn om dit alles samen mee te maken. Om even niet alles zelf te hoeven beslissen. Om iemand te hebben met wie je je verbazing en verwondering kan delen. Dus vroeg ik of ze niet nog 1 nachtje wilde blijven. Nog even samen. Samen lopen. Samen ergens een kopje koffie drinken. En samen naar Marijke en Ruben.

We komen terecht in een soort paradijs. In de tuin groeien allemaal verschillende planten en bomen. Alles is eetbaar. Het huis is volledig opgeknapt door Ruben met veel al natuurlijke materialen. We kunnen meteen aanschuiven aan tafel waar twee schalen met heerlijke lasagne op ons staan te wachten. 1 met gehakt en 1 vega. Ze hadden al ingeschat dat mensen die zoiets ondernemen vast geen vlees eten.

We verplaatsen naar binnen waar wij ons toetje presenteren. Het voelt zo lekker huiselijk om samen met mama in de keuken te staan. Onder het genot van de aardbeiencrumble mag mama weer vertellen wat ze van deze reis vindt. En daarna komen ook andere vragen ter sprake. Grotere vragen. Je weet wel. Die over de zin van het leven. Over het leven na de dood. Vragen waar niemand het antwoord op weet maar iedereen wel een antwoord op heeft. Marijke en Ruben putten voor hun antwoord uit de Bijbel. Als Jehovah’s Getuigen bekijken zij de wereld (en alles daarbuiten, in het begin schiep God de hemel en de aarde Genesis 1:1) vanuit het geloof in een schepper. Een schepper die zin geeft aan het leven en in dat wat daarna zal komen. Mama en ik bekijken dezelfde wereld vanuit het oogpunt van toeval, evolutie en nutteloosheid. We kijken naar hetzelfde, maar zien iets anders. En het mooie is dat we daar een open gesprek over kunnen voeren. Zonder dat iemand de waarheid claimt. En dat doet me denken aan een verhaal over, hoe kan het ook anders, een olifant. Een verhaal dat zo vanuit een appje van mijn vader had kunnen komen. Dat van de blinden en een olifant.

Een groep blinden mensen heeft gehoord over een wonderlijk wezen genaamd De Olifant. Ze trekken naar de stad toe om het dier te leren kennen. Allemaal raken ze het beest aan en maken zo kennis met het wezen. Als ze terug komen in hun dorp vragen de dorpsgenoten naar hun omschrijving.

Een olifant is als een tapijt, plat en groot. Zegt degene die de oren heeft gevoeld.

Nee, hij is zoals een slang. Lang en gebogen. Zegt de vrouw die de slurf heeft aangeraakt.

Groot en stevig! Zoals een pilaar! Meent de man die bij de poten had gestaan.

En zo heeft iedereen een andere perceptie van dezelfde prachtige creatie. Maar niemand is in staat om het grote geheel in een keer waar te nemen.

Borsele

Zelfs als mama weer naar huis is, blijft familie deze week dichtbij. Hier in Zeeland, liggen namelijk onze roots. In ‘s Heerabtskerke diende mijn over over groot vader jaren lang als dominee. Zijn zoon heeft vervolgens in Zeeland veel betekent voor de landbouw waardoor er een straat naar hem is vernoemd. Dus voor het eerst deze reis heb ik een duidelijk doel: door de van de Plasschestraat naar de pastorie. Zo gezegd, zo gedaan. Alleen met 1 anti climax. In de pastorie is niemand thuis en de kerk is net dicht. Ik plof neer tegen de boom naast de pastorie en besluit een uurtje te wachten. Na een kwartiertje stopt er een man op de fiets. Hij raakt meteen betrokken bij mijn zoektocht, kijkt in de buurt app of hij een nummer van de bewoners kan vinden en belt kennissen om te achterhalen of het zinvol is om hier bij deze boom te wachten. Binnen een paar minuten is het een heerlijk dorpsproject geworden.

Maar zonder succes.

En dan wordt het allemaal nog dorpser.

‘Ik ga trouwens straks een keet ophalen om die in de voortuin te zetten.’ zegt hij alsof het de normaalste zaak van de wereld is. Ik heb tot dan nog nooit een keet gezien. ‘Als je wilt kan je ook daar in slapen.’

Die avond gaan we naar een tuinconcert in Belgie, dansen we in de regen en loopt de avond precies hoe hij zou moeten lopen. De dag daarna bel ik nog een keer zonder succes aan bij de pastorie en ik laat ‘s Heerabtskerk achter me. Al voelt het nog niet echt afgerond. Ik loop verder richting Kapelle waar ik volledig verregent naar binnen mag bij Kees en Nicolette.

Een ontzettend lief en betrokken stel dat zich op alle mogelijke manieren inzet om wat te kunnen betekenen voor de medemens. En zo ook vandaag voor mij. Nog voordat ik mijn thee op heb zit Nicolette al aan de telefoon met de koster van de kerk. Of ik misschien even binnen mag kijken in de kerk waar mijn over over groot vader ooit dominee was. Het mag en Kees wilt ook wel even een lift geven. Zo sta ik ineens daar waar ooit een stukje van mij en mijn moeder is begonnen. En is het verhaal dan toch weer mooi rond.

Ik ben niet op de juist weg. Vraag ik niet te veel? Vind ik niet te weinig? Wanneer ben ik uitgezocht?

De positieve gevoelens ontstaan bij mij juist bij het ontbreken van gedachtes. Dan val je terug op gewoon een gevoel. Mijn hoofd is dan even niet gevuld met woorden en vragen. Mijn lichaam is dan gewoon een lichaam. Het brengt me van a naar b en is onderdeel van waar het is. Zodra ik deze staat in woorden probeert te vatten vervliegt het. Als ik het vast probeer te pakken ontglipt het me. Het enige wat ik blijkbaar kan doen is het omarmen.

Als ik toch woorden probeer te geven aan mijn gevoel van deze week komt het neer op vrijheid en dankbaarheid. Steeds meer kom ik er achter hoe deze twee begrippen aan elkaar verbonden zijn. Want vrijheid zonder dankbaarheid is niks. Dan verkeer je in de illusie van vanzelfsprekendheid.

Zundert

Dankbaar voor Noud die mijn tranen had gezien in een van de filmpjes die ik had gedeeld. Hij stuurde dat hij wel een keer mee wilde lopen. En dat ik wel mocht slapen in het gastenverblijf bij hem en zijn ouders in de tuin. De volgende ochtend lopen we samen langs de Belgische grens waar we alle tijd hebben voor een fijn gesprek. Een gesprek over leven in de toekomst. Over de onrust van stilstaan.

Al anderhalf jaar is Noud op zoek naar een eigen woning. Het liefst in geboortedorp Achtmaal, al is gemeente Zundert ook oke. Een zoektocht met tot op heden helaas weinig succes. De wandeling was voor ons allebei een goede spiegel. Een besef dat tevredenheid en vrijheid zit in de acceptatie van de situatie hoe die nou eenmaal is. En dat naast die acceptatie ook nog ruimte is voor wensen, dromen en verlangens. Dat alles komt op z’n tijd, maar dat als je daarop gaat wachten je de tijd juist verliest.

Rucphen

Dankbaar voor Marcel die liet zien hoe je een idee kan verwezenlijken. Als voormalig varkensboer is hij nu trotse eigenaar van een prachtige speelboerderij.

En dankbaar dat ik voor het eerst in mijn leven zelf een softijsje heb mogen tappen. Het was heerlijk.

Roosendaal

Dankbaar voor de mooie boodschap die Anne opschrijft.

Doe wat je leuk vindt. Met veel liefde voor jezelf, maar ook voor de rest van de wereld.

Het is heel fijn om eens bij een jong stel te zijn. Dat levert dan toch weer andere gesprekken op. Bijvoorbeeld over je thuisvoelen op een nieuwe plek en uitzoeken wat voor werk er bij je past.

Steenbergen

Dankbaar voor de jongleerballen die Merijn bij zich heeft. Toen we in de avond terecht konden bij Ralph en Nathalie blijkt jongste zoon Klaas bezig dat te leren. Ook zijn vrienden wagen een poging.

In het huis is precies 1 echt meubel aanwezig: op de bovendieping staat op een kunstgras mat nog het bed van de vorige bewoners. Ralph en Nathalie hebben pas een week de sleutel en zijn volop aan het verbouwen. Verder bestaat het meubulair uit enkel een kampeertafel en wat klapstoeltjes in de woonkamer. Maar dat blijkt meer dan genoeg voor een ontzettend fijne avond. Dankbaar dat geluk namelijk niet zit in het zwembad in de tuin (al is de duik in de ochtend heerlijk!), maar juist in deze simpele dingen. En bovenal: in de mensen met wie je op deze klapstoeltjes zit.

Inmiddels is oudste zoon Dries ook aangeschoven. Een vrolijke, enthousiaste gast die spreekt met meer levenswijsheid dan dat je van een 18 jarige jongen verwacht. Hij heeft het over hoe erg hij geniet van het turen door zijn sterrenkijker. Van de liefde die hij voelt bij het knuffelen van zijn hond. En hoe de bergen je op een grootse manier zo klein kunnen laten voelen. Zijn levensvreugde werkt aanstekelijk en ik herken me in zijn manier van kijken naar de wereld om je heen.

En er is nog iets in hem dat ik herken en dat me raakt. Sinds 2,5 jaar heeft Dries ME/CVS. Een complexe, chronische multisysteemziekte waarbij je snel extreem uitgeput bent. Het geeft een breed scala aan klachten en verkleind je wereld op een manier die niet past bij de grootse dromer van een jong persoon. Het is een rotziekte waarvan veel symptomen overeenkomen met die van long covid patiënten. Nog zo een onzichtbare ziekte die ik zelf twee jaar met me mee droeg. Inmiddels ben ik gelukkig sterker dan ooit en vind ik het zelfs alweer lastig om terug te halen hoe ik me toen heb gevoeld. Tot deze ontmoeting. Met mijn hele lichaam voel ik weer de wanhoop die ik had gevoeld, gevolgd door een vlaag van dankbaarheid die na een tijdje plaats maakt voor bevlogenheid.

De volgende dag nemen we afscheid en loop ik verder met de wens om iets te kunnen betekenen voor mensen zoals Dries. Ik weet nog niet hoe, maar voel dat deze ziekte onderdeel moet zijn van deze reis. Dat is het namelijk al lang. Misschien zonder dat ik het wilde zien. Want zonder die jaren was ik waarschijnlijk nooit hier aan begonnen. Dan wist ik niet hoe bijzonder en belangrijk het is om grenzeloos aan het leven deel te mogen nemen. Ik weet nog niet hoe ik me hier het beste voor in kan zetten, maar dit is het begin. Dries is het begin. Van weer een nieuwe zoektocht.

Tholen

Dankbaar voor Stian (“ja, daar moest ik zelf ook even aan wennen”), die ons binnen laat op zijn boot. Na een half uur zeg ik Merijn gedag bij de bus en blijf ik alleen achter bij Stian en hondje Trix. Op de boot. Een wens die ik al een tijd koester deze reis. Gewoon omdat het me cool lijkt om op een boot te slapen. Maar een boot is eigenlijk ook maar een boot. Je spoelt de wc door met een pomp systeem en doucht met de douchekop in je hand. Wat ik wel echt niet had willen missen waren de wijsheden van Stian en het gelebber van hondje Trix.

Wat je denkt straal je uit en wat je uitstraalt trek je aan

De volgende dag krijg ik nog een toegift opgestuurd:

Hoe het ook loopt in het leven, waar je ook je houvast aan hebt, het gaat niet om wat je hebt, het gaat er vooral om wat je er samen van maakt.

Liefs, Stian

Reimerswaal

Dankbaar voor de buurtapp in Middenhof. Bij een huis vol met Muppets stapte Josje net in de auto met haar hond. Bij haar, of vooral bij haar hond, kan ik niet terecht, maar ze kon wel eens een appje sturen in de groepsapp. De een bood een pipowagen aan, de B&B zei dat ik wel een ontbijtje op mocht halen en ook Geert en Conny hadden nog een bedje vrij. Daar kan je toch alleen maar ontzettend blij van worden :)

Bergen op Zoom

Dankbaar voor Neslihan, die me verwees naar de Moskee. Zelf ging ze met haar man de volgende dag op vakantie dus bij hen slapen was een beetje lastig. Terwijl ik naar de moskee liep, belde zij op naar de vrouw van de imaan. Ze verwachtte niet dat ik er echt naar toe zou lopen, maar voor het geval dat, wilde ze hen alvast inlichten. In de moskee konden ze me niet helpen aan een slaapplek. Wel kreeg ik meteen een bordje heerlijk zelfgebakken eten aangeboden. Er was deze avond een bijeenkomst om een groep vrouwen een gezegende reis naar Mekka te wensen. Deze hadj is een van de zuilen van de islam, vertelde Neslihan me later die avond. Toen ze hoorde dat het niet was gelukt om een slaapplek in de moskee te vinden mocht ik namelijk toch bij hun thuis terecht. Daar deelden ze meer over haar geloof en mocht ik mijn slaapzak uitrollen op de bank.

En zo heb ik dus toch nog een hoop woorden kunnen vinden voor de dankbaarheid die ik deze week heb ervaren. Het was heerlijk. Het was bevrijdend. Het was vast tijdelijk, en dat is helemaal oke.

Liefs! En tot volgende week!

Subscribe now

In de welkomsbrief verwijs ik naar mijn ervaringen van een aantal maanden in het buitenland. Deze 3 maanden in Turkije en maand in Albanië waren namelijk een belangrijk startpunt voor deze wandeltocht. Daar leerde ik dat ik niet veel meer nodig heb dan een tent, een rugzak en oneindig veel vriendelijke mensen. Nog nooit voelde ik me zó levend. Maar toen ik na vier maanden weer thuis kwam. Zonder werk, zonder studie, zonder huis en zonder relatie raakte ik totaal ontwricht. Er volgde een zoektocht waar ik nu nog steeds midden in zit. Bij deze een stukje dat ik laatst terugvond over die tijd.

Oktober 2024 liep ik een boomgaard op, gelegen aan de magische kust van Albanië. De maanden hiervoor had ik doorgebracht werkend en klimmend op een camping in Turkije. Na 90 dagen moest ik Turkije verlaten en besloot ik door te reizen naar Albanië. Weer een land waar ik nog maar weinig van af wist en waar mooie klimgebieden zijn. Na twee weken geklommen te hebben in een geweldige canyon, ging ik weer op zoek naar een nieuw klimmaatje. En zo kwam ik in contact met Nathan. Deze zweedse hippie bevond zich een stukje zuidelijker in Albanie op een rainbow gathering waar hij zelf touwen uithing om te klimmen. En zo ontstond er weer een nieuw avontuur. Ik pakte mijn huis weer in, stak mijn duim omhoog, volgde een aantal vrolijk beschilderde stenen en stapte de boomgaard op.

De inboedel van mijn nieuwe verblijf bestond uit zo’n 30 tentjes en hier en daar waren hangmatten tussen de olijfbomen gespannen. Nog geen twee stappen op dit niemandsland en een man in een drollenvanger viel me in de armen en sprak de woorden: ‘welcome home’. Samen met zijn ‘brothers and sisters’ vormde hij een maand lang een rainbow gathering. Dit zijn cirkels van mensen die zich van volle maan tot volle maan ergens in de natuur begeven. Een maand later stond er een gepland in Israël en in de jaren 80 wisten 20.000 geestverwanten elkaar te vinden in Colorado. Het relatief kleine gezelschap waarin ik me bevond bestond uit stereotype hippies die zich verzetten tegen kapitalisme, massa-media, hiërarchie en zo samen een alternatieve werkelijkheid scheppen. Een wereld waarin je voor het eten samen zingt, danst en moeder aarde kust.

We are circling, circling together

We are singing, singing a heart song

This is family, this is unity

This is celebration, this is sacred

Echt thuis voelde ik me niet meteen in deze ‘rainbow family’ als enige zonder dreadlocks, tattoo’s of elf oren. Wat ik wel heb is een oneindige interesse in de manier waarop mensen hun leven inrichten. En zo liet ik me langzaam maar zeker als een muurbloempje opnemen door deze paradijsvogels. Net zoals ik een week daarvoor had gedaan door een christelijke zomerschool 50 kilometer verderop.

Begin november vloog ik weer naar huis, althans, naar Nederland. Na 4 maanden reizen zat ik op de zolderkamer van mijn ouders in een van de meest burgerlijke wijken van Nijmegen. In dezelfde snelheid waarin ik me de maanden daarvoor aan wist te passen viel ik nu weer terug in alle oude gewoontes. Mijn dagen bracht ik weer volop scrollend door en de verbinding die ik had gevoeld verdween als sneeuw voor de nergens te bekennen zon. Mijn algoritme vulde zich met berichten die me allemaal op hun eigen manier dieper het konijnenhol in trokken. Politici tweetten er flink op los en Ipsos I&O peilde het vertrouwen van de Nederlander in de overheid op 35%. Ook het vertrouwen in mijn toekomstige werkveld was afgenomen. Al weet ik überhaupt niet of ik mezelf wel zie als een journalist. De wereld die ik voorbij zie komen in de media lijkt namelijk helemaal niet op de werkelijkheid die ik zelf ervaar. En dat is ook niet zo gek aangezien het nieuws laat zien wat er normaal gesproken juist niet gebeurt. Daarnaast leef ik ook een geprivilegieerd bestaan met een dak boven mijn hoofd, liefdevolle ouders en met mijn blonde haar en blauwe ogen ben ik een onmiskenbare westerling.

In mijn bed voel ik me vervreemd en verlang ik terug naar het tentje waar ik meer dan 100 nachten in doorbracht. Naar de gesprekken met mensen uit de rainbow family, christelijke school, Iran, Rusland, Tunesië, Turkije, Kyrgyzstan en andere landen die ik alleen kende uit het journaal of waar ik nog nooit van had gehoord. Stuk voor stuk gaven ze mij inzicht in de parallelle werkelijkheid van het alledaagse die stilletjes bestaat naast de nieuwskoppen en social media posts. De wereld is zoveel groter en mooier dan dat kleine zwarte schermpje en de 20 vierkante meter waarin ik me al een paar weken begeef. Maar dan besef ik dat ik van deze ‘stille’ wereld in Nederland ook heel weinig weet. In plaats van weg te rennen naar het buitenland waar ik zoveel verbinding heb ervaren en inzicht kreeg in hoe verschillende mensen hun leven verschillend inrichten, kies ik ervoor het dichtbij bij huis te zoeken. Dus ik pak mijn rugzak in, bind er een rode olifant onder en doe wat je doet als je het even niet meer weet: ik begin te lopen.

Lopend van Loon op Zand naar Waalwijk besloot ik samen met een vriend een bezoek te brengen aan, jawel, de Efteling. Een heel ander soort sprookjes bos dan dat ik de afgelopen maanden ben gewend. We zoefden over de houten railsen van Joris en de Draak en spetterden door de Piranha. Het was geweldig en verschrikkelijk tegelijk. De prikkels en de snelheid van deze dag waren de zoveelste aanslag op mijn al aardig vermoeide lijf. Daarnaast werd ik ook voor het eerst in drie maanden weer eens ongesteld. Dat was de laatste druppel.

Toen we na deze bewogen dag in het donker uiteindelijk Waalwijk bereikten voelde ik aan alles dat het tijd was om heel even stil te staan. Dus samen met Brent stapte ik in de bus onderweg naar een weekje rust. Ik logeerde een nachtje bij een vriendin en ging daarna door naar mijn ouders. Maar na een paar dagen voelde ik mijn onrust groeien. Ik ben het niet meer gewend om een hele dag stil te zitten. Al helemaal niet bij mijn ouders thuis. Want ondanks dat het super fijn is dat ik daar nog een bed heb waar ik altijd op terug kan vallen, is het niet ‘mijn’ thuis. Mijn eigen plek in Amsterdam heb ik namelijk opgegeven voor dit project. Net als hoe ik dat een jaar geleden deed toen ik naar Turkije vertrok om daar op een camping te gaan werken. Blijkbaar heb ik er nogal een handje van om in beweging te blijven. Thuis is voor mij nou eenmaal onderweg.

Geertruidenberg

Met mijn backpack weer op mijn rug en lieve vriendinnen om me heen begon ik na een week weer met goede moed. Na een dag vol gelach en gekletst stapten zij weer in hun auto’s van de zaak en bleef ik alleen achter. De eerste vijf huizen waar ik aanbelde waren allemaal totaal niet van mijn komst gediend. Ze keken me aan alsof ik de raarste vraag ter wereld stelde en overal ging de deur zo snel mogelijk weer dicht. Totdat ik bij Wim en Elma aankwam. Ze ontvingen me met open armen. Ik kreeg een bord met heerlijke asperges, toe een dam blanche en voor de nacht een eigen kamer met badkamer. Ze deelden verhalen over lief en leed en ook ik liet niet alleen mijn rooskleurige kant zien. Na een week thuis had ik het best pittig om weer op te starten. Daarnaast zat ik ook in mijn hoofd met de vraag: als thuis onderweg is, waar ben ik dan als ik stilsta? En ook de o zo andere levens van mijn vriendinnen spookten door mijn hoofd. Een goede cocktail voor gepieker kan je je voorstellen. Maar wat ik onderweg ook heb geleerd is om mijn gepieker te bespreken. Wim en Elma luisterden lief naar mijn overdenkingen en met een wat opgeruimder hoofd kroop ik in bed.

De volgende ochtend begon het helaas weer van voor af aan. De dag die voor me lag voelde lang en mijn tijd met Elma en Wim kort. Toen ik ook nog mijn route aan moest passen omdat ik geen rekening had gehouden met de Biesbosch brak ik. Voor het eerst deze reis rolden de tranen over mijn wangen. Alles van de afgelopen tijd kwam er uit. En wat overbleef was een heel verloren gevoel. Het liefst zou ik tegen iemand aankruipen en op gaan in diens armen. Maarja, ik sta hier alleen, ergens bij een meertje in Brabant, geheel vrijwillig, dus ook hier mag ik het zelluf doen. Bovendien zijn deze strubbelingen ook de uitdaging die ik zoek. Ik ben allang verbaasd dat dit breekpunt zich pas na 75 dagen aandient. Dus gek genoeg geniet ik ook van de tranen en lach mezelf liefdevol uit.

Onderweg kom ik nog langs een jachthut waar je gratis je matje en slaapzak neer mag leggen. Ik wist niet dat dit soort schuilplaatsen in Nederland bestaan en het voelt heel verleidelijk om hier weg te kwijnen. Maar ik weet ook dat ik dan zou verpieteren van radeloosheid en de kou. Dus zoek ik toch weer de warmte van menselijk contact. Bij het eerste huis waar ik aanklop mag ik gelukkig naar binnen. In het huis op de dijk rennen twee kinderen vrolijk rond en krijg ik meteen een bordje voor geschoteld met een ei van de kippen uit de tuin. Als ik dan ‘s avonds in een avontuurlijk prinsessenbed lig komt de levenslust weer langzaam terug.

Geertruidenberg 2.0

De volgende ochtend dag voel ik me nog steeds wel ellendig. Vanwege de Biesbosch (of mijn slechte planning) moet ik weer dezelfde lange rechte weg terug lopen. Na een paar uur kom ik weer Geertruidenberg binnen. In de bibliotheek ga ik even naar de wc en een stukje schrijven. En dan voel ik ineens een hand op mijn schouder. Ik draai me om en zie een grote glimlach op Elma’s gezicht. Mijn lieve vertrouwde gastvrouw van een nacht geleden. Ze zegt meteen dat ik vannacht wel weer bij haar kan slapen. Een heel aangename verassing. Onderweg naar Wim krijg ik nog een uitgebreide tour door het dorp langs al hun oude huizen. Elma houdt wel van een verandering op zn tijd dus ze hebben heel wat verhuisd in het dorp. Na deze tour komen we weer aan bij hun zelfgebouwde levensbestendige huis. “Kijk eens wie ik gevonden heb”, zegt ze triomfantelijk wanneer Wim de deur open doet. Dit keer zijn ook hun dochter, zoon, schoondochter en kleinzoon aanwezig. Het voelt heerlijk om weer hier aan tafel aan te mogen schuiven. De tafel staat voor de tweede keer deze week gevuld met verse asperges en ‘s avonds maak ik hetzelfde bed op. Toch voelt het totaal anders.

Eerder deze dag had ik het idee dat ik maar niet vooruit kwam. Dat ik vastliep en verloren was tegelijkertijd. En vervolgens kom ik op precies dezelfde plek met precies hetzelfde eten terecht. Maar dat ik dit niet zie als stilstand is de grootste stap die ik in tijden heb gemaakt. Want dat vastlopen zit natuurlijk niet in het wel of niet fysiek verplaatsen. Dat werd vandaag mooi symbolisch duidelijk.

En dit alles verlamd me met een gevoel van haast. Ik moet door. Ik moet sneller. Ik moet.

Een leuke paradox op een reis die ik zelf heb ingericht en waarin ik zo vrij als maar zijn ben. Alle beperkingen worden hierin door mijzelf opgelegd. Wie zegt überhaupt dat het een jaar moet zijn? Of dat ik in elke gemeente moet overnachten? Dat alles te voet moet? Dat ik die olifant overal met me mee moet slepen? Dat ik niet stil mag staan?

Elke dag stap ik een nieuwe wereld binnen, om die in de ochtend weer te verlaten. Ik passeer gemeentegrens na gemeentegrens in een tempo dat zelfs lopend eigenlijk te snel gaat. De ervaringen vallen niet meer bij te benen. Ik ben niet verzadigd, maar wel vol. Langzaam maar zeker loop ik tegen mijn eigen grens aan. En als je die van jezelf tegenkomt, zie je ze ineens overal. Dus dat is ook meteen het thema van deze brief: grenzen. Een beetje gekunselt, een beetje onsamenhangend, maar dat is nou eenmaal de staat waar ik in verkeer.

Baarle-Nassau

Als je het hebt over grenzen ben je in Baarle-Nassau op de goede plek. Hier loopt de landgrens dwars door de huizen heen. Kinderen worden verwekt in België en kijken televisie in Nederland. Alles loopt hier in elkaar over en gaat hand in hand. Ofja, behalve in de coronatijd dan. Toen werd er in de Zeeman een afzetlint gespannen precies op de grens. Gekkenwerk.

Grenzen zijn maar een fascinerend fenomeen. Je trekt ergens een lijntje en mensen praten anders, er gelden andere regels, je hoort ergens bij of wordt juist uitgesloten.

Voorheen dacht ik altijd dat grenzen iets menselijks waren. Maar de natuur kent ze ook wel degelijk. Alleen maken we ons daar niet meer zo druk om. Natuurlijke grenzen als rivieren en de zee weten we immers moeiteloos te overbruggen. En de grens van moeder aarde rekken we ook verder en verder op. Tot op een punt dat de natuur zich niet meer aan de menselijke grens zal houden.

Alphen-Chaam

Babbe is zich maar wat bewust van deze natuurlijke grenzen. Zij ziet het dan ook als haar taak om voor de aarde te zorgen. Als voedselbosontwikkelaar helpt ze met het ontwerp en aanleg van eetbare landschappen en natuur inclusieve landbouw.

Na een koude nacht in het bijgebouw op het stuk land van Babbe nodigt ze me uit voor thee. De avond daarvoor was wat hectisch. Ik ontmoette haar toen ze al op het punt stond om in de auto te stappen. Snel gaf ze me de sleutel van het gebouw en een waterkoker. ‘s avonds twijfelde ze nog om aan te kloppen en aan te bieden om binnen te slapen. Maar ze wilde me ook niet wakker maken.

Tijdens het eerste kopje thee warm ik langzaam weer op en bedenk in mijn hoofd alvast de route voor de dag. En dan zegt Babbe: waarom blijf je niet gewoon nog een nachtje. Of twee, of drie. Dan kan je hier warm binnen slapen en even bijkomen.

Heel even twijfel ik. Het past niet in mijn plan van elke dag 1 gemeente. Maar wel in mijn plan van verbinding, verwondering en vrijheid. En het komt precies op het goede moment. Bovendien wakkeren Babbe en haar omgeving mijn nieuwsgierigheid aan. In de tuin zag ik een soort ufo achtig voorwerp, Babbe heeft het over eetbaar onkruid en een vriend van haar is druk bezig voorbereidingen te treffen voor als de pleuris uitbreekt. Iedereen hier doet lekker z’n eigen ding. Na een kop thee en een croissantje kruip ik in een warm bed en val als een blok in slaap. ‘S avonds eten we octopus en in de ochtend plukken we een eetbare planten proeverij. Ik zou hier zo voor altijd willen blijven. Maar de rust maakt me ook onrustig. Dus na 1 extra nacht gaan de wandelschoenen weer aan.

Breda

Lieve mensen zijn overal. Dat is misschien wel de belangrijkste les die ik tot nu toe heb geleerd. Overal blijkt een grenzeloze hoeveelheid liefde, vriendelijk en gastvrijheid te zijn. Zo ook in Breda.

Voor het vinden van een slaapplek probeer ik vaak even naar binnen te gluren. Branden er lichtjes? Staan er leuke plantjes in de vensterbank? Zie ik een kindje rondrennen? Maar in de wijk waar ik vanavond ben beland hangen overal gordijnen voor de ramen. In eerste instantie schrikt dit me af. Wat hebben deze mensen te verbergen? Tegelijker tijd wekt het ook mijn interesse. Het is bovendien mijn eigen oordeel dat gordijnen iets zeggen over de openheid van een huishouden. En de beste manier om er achter te komen welk verhaal er achter de dichte gordijnen schuilt is toch echt door aan te bellen.

In de deuropening verschijnt een man met zijn werkkleding nog aan en een gouden ketting om zijn nek. Hij kijkt me vragend aan en halverwege mijn verhaal onderbreekt hij me.

Sorry, I don’t understand you. English?

Ik merk dat ik een beetje naar mijn woorden moet zoeken. Dus besluit ik eerst een paar vragen te stellen. Over hoe het leven hier er uit ziet. Hoe hij kijkt naar vertrouwen. En geluk. De man begint uitgebreid te vertellen. 6 jaar geleden is hij met zijn gezin vanuit Roemenië hierheen gekomen. Ze hadden daar een boerderijtje, warme vrienden en familie, maar geen toekomst. Die hopen ze hier te vinden voor hun drie kinderen.

Zo staan we in de deuropening een tijdje te praten. Als ik zeg dat ik nog een slaapplek zoek valt hij even stil. ‘We are pretty full. But wait, one moment.’ Ik hoor wat heen en weer geroep en wacht gespannen af. Dan verschijnt hij weer in de deuropening met een grote glimlach. ‘Come in, you can sleep with my daughter.’

In de woonkamer wordt de tafel net gedekt. Snel wordt er een extra stuk tussengeschoven om genoeg plek te creëren. Of ik het aandurf om een traditioneel Roemeens gerecht te eten? Natuurlijk! Het bestaat uit twee ingrediënten die bijna elke maaltijd hier de basis vormen: wit brood en vlees. Twee dingen die ik zelf de afgelopen jaren grotendeels heb vermeden, maar ik nu met alle liefde aanneem. Deze reis eet ik alles dat me aangeboden wordt. Eten is namelijk een belangrijke manier om van het leven op een andere plek te proeven.

Met 3 kinderen, een neef en een familie vriend in huis wordt er nou eenmaal veel gegeten. Na het eten blijven we nog lang aan tafel zitten. Ze zijn heel open over eigenlijk alles. Alles wordt gedeeld. Verhalen over hun leven in Roemenië, hun politieke keuzes en levensfilosofie. En voor het eerst deze reis wordt er zelfs een bed met me gedeeld. Sinds de komst van de familievriend slaapt de 18-jarige Ada met haar jongste broertje in bed. Vanavond ligt hij bij de ouders en mag ik in het bed bij Ada. Gek genoeg voelt het helemaal niet vreemd. We kletsen, lachen en slapen allebei heerlijk.

De volgende ochtend wordt de tafel volledig bedekt met eten (lees: allerlei varianten varkensvlees). Voor het eerst in mijn leven eet ik varkenshuid en ook de rest van wat voorbij komt is mij onbekend. Ik moet me heel even ergens over heen zetten maar vind het vooral mooi om iets van hun leven uit Roemenië te leren. Op de boerderij was het belangrijk om alles van het dier te eten. Op dezelfde dag dat je het beest slacht wordt de huid gegeten. Een delicatesse. Het was ook goed gebruik om als je als man volwassen werd je eerste varken te slachten. Maar elke keer met kerst verstopte Costa zich op zijn kamer. Iets in hem hield hem tegen. Totdat hij op z’n 33e besloot dat het toch echt tijd was. Hoe dat voelde? Dat is onbeschrijfelijk, vertelt hij. Er wordt een luikje geopend waarvan je niet weet dat je hem hebt.

Voordat we weer afscheid nemen heb ik nog 1 brandende vraag. Hoe zit het nou toch met die dichte gordijnen? Ik kan het maar niet rijmen met de enorme dosis gastvrijheid en openheid die ik heb ervaren. Als ik ernaar vraag wordt er gelachen. Ook nu wordt er weer naar het leven op de boerderij gerefereerd. In het dorp waar zij woonden was de tuin groot en de ramen klein. En dan kom je in Nederland. In een rijtjeswoning. En dan vraag je je af: waarom hebben deze mensen zulke grote ramen.

Dongen

Ten slotte nog een paar foto’s uit Waspik. Deze dag werd ik vergezeld door Merijn. Hij verdiept zich in het thema geluk, gaf zichzelf een jaar lang een basisinkomen om te kijken wat hij dan ging doen, fietste naar Istanbul met een vriend en is gewoon heel cool. Het was heerlijk om een dag samen te lopen en me aan te laten steken door zijn vrolijke blik op het leven.

Tijdens het lopen deel ik mijn twijfels en onzekerheden. Hoe weet je wat je wilt en kan? Hoe besteed je de korte tijd die je hebt op een zinvolle en gelukkige manier? En met een verhaaltje dat Merijn hier over had sluit ik deze brief af. Tot volgende week!

Er was eens een paard. Met honger én dorst. Links van hem stond een bak hooi. Rechts een bak water. Het paard wist niet of hij eerst moest drinken of eerst moest eten. Dus bleef hij in het midden staan. En gaat dood.

Subscribe now

Sinds dat ik vanuit Vaals vertrok heb ik zo’n 1,5 miljoen stappen gezet. Een getal zo groot dat het nietszeggend wordt. Toch is het fijn om daar mijn vermoeidheid aan op te kunnen hangen. Een verklaring voor de steeds donker wordende kringen onder mijn ogen en de gedachtes die me alsmaar ontglippen. Al zijn deze stappen niet de werkelijke boosdoener. De echte uitputtingsslag vind plaats in mijn hoofd.

Ik ken deze tocht vele angsten. En de grootste is om bij te dragen aan een oneerlijke en verharde wereld. Een van de redenen waarom ik deze tocht ben gaan lopen is als aanvulling op het beeld van een enge en individualistische maatschappij. De hele dag door stromen er nieuwsberichten binnen die dit beeld bevestigen. De afgelopen 9 weken ervaar ik juist een heel andere wereld. Overal zijn mensen ontzettend lief en betrouwbaar. Er wordt zo ongelofelijk veel met me gedeeld en de gastvrijheid is overweldigend. Geweldig! En toch begint het ook daar te wringen. Want deze werkelijkheid, mijn werkelijkheid, is ook vertekend en gekleurd. En er zit ook een mate van ongemak in alles wat ik krijg. Is dat eigenlijk wel eerlijk?

Op instagram maak ik een video met de vraag hoe ik wat terug kan geven op een reis waarin ik zoveel krijg. Want: voor wat hoort wat. Toch? Niet dat iemand bij wie ik ben verbleven me maar op enige manier het idee heeft gegeven iets voor hun gastvrijheid terug te willen. Het is meer mijn eigen geest die de balans niet rechtgetrokken krijgt. Een van de voordehand liggende opties is om geld in te zamelen voor een goed doel. Al wil ik ergens ook weg blijven van geld, omdat er al zoveel draait om dit vreemde en machtige middel. Een ander idee is om kaartjes te maken en hier mooie boodschappen op te verzamelen.

In mijn DM krijg ik een reactie waar onder andere het volgende in staat:

Fascisme, genocide, klimaat - in de - tot nu toe - zeer burgerlijke wereld waar jij rondloopt lijkt dat allemaal ver weg? Studeer, zou ik zeggen. Kom uit de white privilege-rol. Snijd grote thema’s aan. De meeste mensen kijken weg van de grote problemen. Carnaval vieren en kippenboerderijen bezoeken verandert de wereld niet. Sterker nog: je houdt de status quo in stand. Op het gevaar je voor het hoofd te stoten, met hoop op kritische verdieping.

De reactie vat precies mijn eigen twijfel en ongemak samen. Én het stoot me voor mijn hoofd. Dat ook. Want ik doe echt mijn best om iets positiefs in beweging te zetten. Natuurlijk weet ik dat ik de wereld niet zal veranderen door dit project. En het schrijven van kaartjes zal dat ook niet doen. Maar tegelijkertijd heeft deze wandeltocht mijn eigen wereld wel echt compleet verandert. Ik heb geleerd dat er - ook binnen de status quo - zoveel verschillen zijn qua mensen, gebruiken en overtuigingen. En dat de wens om ergens bij te horen, te verbinden, je thuis te voelen en gehoord te worden universeel is. Hierdoor wordt ik een hoopvoller, vrolijker en wijzer mens. Ik vind het een prachtig idee dat alle mensen bij wie ik ben geweest en met wie ik heb gesproken mij een beetje veranderen. Hun verhalen, lessen en ideeen worden onderdeel van mij en zo voel ik me verbonden met de wereld om me heen. En deze hoop, positiviteit en wijze lessen probeer ik dan weer door te geven. Al is het maar in zoiets kleins als een kaartje. Of in zoiets groots als woorden.

Voor nu is mijn kritische verdieping om juist niet te zoeken naar een groter doel. Als mens overschatten we denk ik onze waarde op het grote geheel, maar onderschatten wat we in het klein kunnen betekenen. Dus ik kocht ik kaartjes, tekende een olifant en begon aan stap 1.500.001.

Veldhoven

In Zandoerle zit ik in een kapelletje even op te warmen. Ik ben te moe of te lui om mijn tas af te doen dus zit ik al een kwartier zittend te balanceren op het houten bankje. Dan stapt er een jongen binnen. Ongeveer mijn leeftijd, denk ik. Samen met zijn vriendin wonen ze in de tuin van haar ouders. Dat scheelt een hele hoop huur en is ook nog eens gezellig. Hij kan vragen of ik daar terecht mag voor de nacht, maar hij raadt me ook nog een andere plek aan. Een stukje verderop is er een ecodorp waar ik het wel eens zou kunnen proberen. Voordat ik daar heen stap vraag ik de jongen een kaartje te schrijven. Voor een ander. Al kan ik de boodschap zelf ook wel gebruiken.

Lieve ander,

Denk niet te lang na. Twijfel niet te lang, maar durf de stap te nemen. En fouten te maken. Doe wat goed voelt en waar je gelukkig van wordt. En deel dat geluk met de mensen om je heen.

In het ecodorp druk ik op een aantal bellen en spreek wat mensen aan. Allemaal verwijzen ze naar ene Marcel. Hij heeft wel vaker vreemden mensen in zijn huis. Het enige probleem: hij is er zelf niet. Gelukkig is een buurvrouw zo lief om hem op te bellen. En even later de sleutel onder een geheime plek vandaan te toveren. Zonder de gastheer gezien te hebben mag ik alvast naar binnen toe. Ik plof op de bank en kijk om mee heen. De boekenkast staat gevuld met boeken over geluk, liefde en het leven. Ik app hem of ik zo vrij mag zijn in zijn boekenkast te neuzen. Hij stuurt terug dat ik elk boek mag lezen.

Boven staan er ook nog. Spiritualiteit voor dummies is een goeie.

In de avond praten we hier verder over door. De afgelopen weken komen er wel vaker spirituele mensen op mijn pad. (Of is elk mens eigenlijk ergens wel spiritueel?). Maar echt begrijpen wat het inhoudt doe ik nog niet. Marcel heeft het erover dat je de wereld in jezelf creëert. Bij veel van wat hij zegt kijk ik hem vragend aan.

Als ik de volgende dag weer onderweg bent appt hij me nog een artikel over non-dualiteit. Met de geruststellende woorden dat het hem een paar jaar heeft gekost om het te snappen. Gelukkig maar. Ik ben ten slotte nog een dummie.

Reusel

Na twee dagen waarin mijn hoofd overliep en mijn lichaam alles eruit gooide, knapte ik in Reusel gelukkig weer een beetje op. In de avond kon ik terecht bij de 29-jarige Bart. Hij zorgt heel lief voor me met een soepje en inspirerende verhalen. Onder andere over zijn reis naar Oekraïne. Met zijn twee rechterhanden reisde hij daar naartoe af om te helpen met het opbouwen van vernielde huizen. En ook voor dit jaar staat er weer een klus actie op de planning. Het is zijn manier om een steentje bij te dragen. Wees de verandering die je in de wereld wilt zien gebeuren, schrijft hij op Holly.

Verder heeft Bart zijn eigen onderneming als elektricien en is hij voorzitter van de scouting. Als ik hem vertel dat ik wel wat minder afhankelijk van mijn telefoon wil zijn, heeft hij dan ook meteen een idee. De volgende ochtend komt hij terug van kantoor met een kaart en kompas. Na het ontbijt loopt hij een stukje mee om me wegwijs te maken met deze nieuwe manier van navigeren. Het is grappig hoe anders je de omgeving in je opneemt als je niet blindelings een lijntje op je smartwatch kan volgen. Na 10 kilometer neem ik weer afscheid van Bart en vervolg ik de wandeling naar Hilvarenbeek.

Hilvarenbeek

De nieuwe manier van navigeren zorgt toch voor enige vertraging. Vandaar dat ik besluit om in Diessen, een dorpje voor Hilvarenbeek, alvast aan te gaan bellen. Mocht het niet lukken kan ik altijd nog verder lopen. Na twee afwijzingen zie ik een huis met vier namen op het naambordje. Een teken van kinderen geeft me altijd een geruststellend gevoel. Na een kort overleg met de twee dochters mag ik van Liedy even binnenkomen. Haar man komt 5 minuutjes later thuis en ook hij is akkoord. Maar de twee die echt de dienst uitmaken hier zijn viervoeters Ollie en Sammie. Mijn dierenliefde groeit met de dag en wordt ook vandaag weer gevoed. Ollie is de rust zelve en Sammie holt, dolt en likt in het rond. Steeds vaker denk ik aan hoe leuk het zou zijn om deze tocht te doorlopen met een hond. Samen hollen door de bossen en plonsen in het water. Maar het zou het andere deel van de reis behoorlijk belemmeren. Een plekje vinden voor mezelf is 1 ding. Voor een hond is wel weer een ander verhaal. Dus blijft het voor nu bij een droom. Maar wie weet. Een olifant blijkt ten slotte ook prima reisgezelschap te zijn.

Subscribe now

Deurne

Het doel van een vraag is niet het verkrijgen van het juiste antwoord. Het stellen van een vraag zou juist moeten leiden tot een betere vraag.

Het is een van de wijsheden die ik deze week tot me neem. Hij komt vanuit Norbert. Een excentrieke man die ik in de Mariapeel tegen het lijf loop. Na een korte interactie (mooie olifant, mooie hond), ben ik welkom op zijn oude boerderij in het buitengebied van Liessel. Wanneer we het terrein oplopen wordt me al snel duidelijk dat Norbert geen standaard persoom is. Het is iemand die inderdaad eerder zorgt voor nog meer vragen dan voor duidelijkheid.

In de tuin staat een gastenverblijf waar ik me meteen in thuis voel. Vanuit het raam kijk je weg over de uitgestrekte akkers en vanbinnen zorgt het hout voor een huiselijke sfeer. Tevreden kruip ik in de hoek van de bank en trek een dekentje over me heen. De ideale positie om de rest van de ruimte (en de gastheer) in me op te nemen. Bij het bed signaleer ik een zoutlamp, voor de boekenkast bungelen veertjes en in het raamkozijn liggen kristallen in alle kleuren van de regenboog. Maar het meest fascinerende item is de grote box naast de vleugel. Met een frequentie van precies 7,83 Hz trilt deze box de kamer bij elkaar. De Schumann resonantie, zo vertelt Norbert, is de natuurlijke frequentie van de aarde. Je hoort hem niet, maar voelt hem wel. Althans, in de ideale wereld. Maar deze wereld is verre van ideaal. Wifi, straling, telefoongesprekken: de moderne tijd zorgt voor aardig wat verstoring in de hartslag van moeder aarde. Vandaar dat alle ruimtes op dit terrein zijn voorzien van een perfect afgestelde box en het internet hier uit kabels komt. Alles om in harmonie te komen. Met de aarde. Met jezelf. Met de ander.

Ook Norbert heeft inmiddels plaats genomen op de bank. Het is me al wel duidelijk dat deze man niet in een hokje past, maar als ik het zou moeten proberen is de titel sjamaan wel op zijn plaats. We spreken af dat ik alles mag vragen en moet aangeven als zijn verhalen me te veel zijn. Aandachtig luister ik naar wat hij te delen heeft. Hij praat me bij over energie, liefde en bezieling. Wanneer ik merk dat ik er wat vind probeer ik mijn mening om te buigen naar een vraag. Van oordeel naar nieuwsgierigheid. Van verklaren naar ervaren.

Toch kan ik mijn teleurstelling niet verbergen wanneer hij zegt dat we allemaal een eigen ziel hebben. Deze spirituele gedachte draagt naar mijn mening bij aan het individualisme. Het idee dat je je eigen zielsweg moet bewandelen en zelf naar een hoger level moet stijgen strookt niet met mijn wens voor een sterker verbonden collectief. Liever zie ik iedereen als deler van dezelfde bouwstoffen. Noem het energie, liefde, ziel, sterrenstof of gewoon gebonden atomen. Al onze unieke levens putten uiteindelijk uit dezelfde bron.

Als mijn hoofd en het gesprek deze kant opslaan, geef ik aan dat het even genoeg is. Ik houd wel van een beetje filosoferen, maar ik hoef mezelf er niet in te verliezen. En bovendien is het nog veel te vroeg in mijn reis om tot een nieuwe levensfilosofie te komen.

Terwijl Norbert het eten klaarmaakt kruip ik weer even onder het dekentje. Hij geeft me alle ruimte om te genieten van de rust hier. Het voelt veilig en spannend tegelijk. Ik geniet van deze nieuwe wereld waar ik even een dagje in mee mag draaien. De wc spoel ik door met een gieter en mijn telefoon laat ik uit. Later deze avond luistert Norbert in het geluid naar mijn toekomst. Die ziet er gelukkig goed uit. Een antwoord dat ik maar niet verder zal bevragen.

Someren

Zo was dit ook de week waarin ik een varkens- en een kippenboer bezocht. Ook hier voor mij als voormalig vegetariër een goede oefening in het ombuigen van een oordeel naar een vraag. Al snel kwamen er frustratie over regelgeving naar boven. De verandering loopt achter op de wet en de wil loopt voor op de vergunning. Kip en ei in het kwadraad.

Valkenswaard

Het was tenslotte ook de week waarin mijn nachten werden onderbroken door een rammelende buik en een tikkende klok. Over dat eerste zal ik jullie de details besparen. De klok heb ik uiteindelijk om kwart voor 4 overwonnen door de batterijen er uit te trekken. Voor zover deze iets verlate update over deze achtste week van mijn tocht. Hopelijk slaap ik vannacht wat beter.

Gute Nacht Freunde…..

Je bent al meer dan twee maanden onderweg, Roos. Ongelofelijk. Het lijkt of je er steeds beter in komt. Ik had van tevoren mijn twijfels hoe lang je het leuk zou vinden, maar ik geloof dat je er steeds meer in groeit en dat er nog zoveel te ontdekken en te verwonderen valt.

Veel liefs en knuffel, mama

Wanneer de bovenstaande woorden binnen komen, krijg ik voor het eerst sinds 51 dagen tranen in mijn ogen. Ik ben dan wel 24 jaar, verslaafd aan vrijheid en zelfstandigheid; de drang naar bevestiging van je ouders blijkt blijkbaar net zo groot als de drang naar onafhankelijkheid.

En mijn moeder heeft gelijk. Ik ben nog lang niet uitverwonderd. Elke plek en ontmoeting zorgt alleen maar voor nieuwe vragen. En in een hoofd waar antwoorden soms ver weg lijken, geven vragen me houvast. Ik merk dat mijn vragen ook veranderen. Zo maken de waarom-vragen plaats voor de hoe-vragen. Niet langer probeer ik bij elke stap te verklaren waarom ik hem neem. Behulpzamer is om bezig te zijn met hoe ik hem neem. Hoe ga ik het contact met andere mensen aan? Hoe maak ik écht contact? Hoe blijf ik in het moment? Hoe ziet een mooie wereld eruit? Hoe geef ik betekenis aan mijn bestaan? Hoe kan ik iets terug geven op een reis waarin ik zoveel krijg?

Het zijn vragen waar ik de komende tijd een antwoord op hoop te vinden. Vragen die energie geven. Die het vuurtje in me wakker maken. Die de waarom-vraag overmeesteren.

Steeds vaker lukt het me om écht buiten te zijn. Om écht deel te nemen. Ik had er 5 weken voor nodig, maar eindelijk voel ik iets van wat alle wandelboeken je beloven. Op deze momenten voel ik me niet langer te gast in het leven. Ineens ben ik dan onderdeel van de heide waar ik doorheen glijd en de mensen die ik aankijk. Als een kind kijk ik de wereld in. Daar zie ik de eerste bloesem en de mooiste luchten. Ik voel me klein en kwetsbaar op een grootse en krachtige manier.

Boekel

Ellen is net de vlaggetjes buiten aan het hangen bij de brievenbussen aan de ingang van ecodorp Boekel. Alvast voor morgen, dan is het de dag van de bezorger. Ze heeft aan een van de bewoners gevraagd of ik daar terecht zou kunnen. Dan komen er een moeder met twee dochters langs gefietst. Een van de dochters herkent de olifant. “En ze zoekt nog een slaapplek!”, roept Ellen vanaf de ladder. Na een kort gesprekje en een paar blikken over en weer van moeder naar dochter, krijg ik het adres. Ze gaan wel eerst nog even een rondje door het bos, maar ik ben over drie kwartier welkom. Genoeg tijd voor een rondleiding en een kop thee op het ecodorp.

“Als ik later groot ben, word ik reiziger”. De 7-jarige Madhu weet wel wat ze wilt. “Net als mijn vader. Die is ook reiziger en woont in Portugal” Zelf woont deze wereldvrouw met haar moeder in een van de wooncirkels op het ecodorp. Samen met de andere kinderen banjeren we over het terrein heen. Ik ben de eerste volwassenen die ze een rondleiding geeft. Al lijkt het alsof ze een gecertificeerde tourguide is. Er komen wel vaker mensen een kijkje nemen op dit fascinerende dorp, zegt ze. “Deze plek werkt aantrekkelijk. Mensen komen hier graag op af. Net als bijen op een bloem. Hihi”

Volgens de kinderen is het leven hier zo cool. Ze kunnen spelen in de ballenkuil, rondrennen in het voedselbos en springen op de ingegraven trampolines. Wat er minder leuk aan is? “Soms kan ik mijn skelter niet vinden. Oh, en als mijn moeder me naar binnen roept. Dat vind ik zó stom.” Madhu praat aan één stuk door. Over haar dromen en haar wensen. En die gaan verder dan alleen voor haarzelf. Ze droomt ook over een wereld die liever is voor de plantjes en de dieren. En over gelijkheid, daar is ook nog wat werk aan de winkel. “Bijvoorbeeld bij de Jumbo. Daar staan alleen maar mannen op de voetbalplaatjes. Terwijl ik óók van voetballen houd. Stom he?!”

Zoals afgesproken levert ze me een half uur later af bij Ellen. Nog voordat ik de eerste slok van mijn kaneelthee heb genomen, gaat haar telefoon. Het overleg met een van de commissies waar ze deel van uitmaakt blijkt al om 19.00 uur te beginnen. Gelukkig wil haar buurman mij ook wel even vermaken. Ik schiet mijn schoenen aan en loop met het glas hete thee een deurtje verder. Rob heeft een half uurtje, dan begint de mannencirkel. Een twee maandelijks bijeenkomst waarin de mannen bij elkaar komen. Ik krijg een spoedcursus ecodorp. Het begon allemaal met een droom. Toen Ad en Monique in 2008 hun droom uit gingen spreken werd het ineens een plan. Inmiddels wonen er hier 33 volwassenen en 13 kinderen. Samen vormen ze een gemeenschap waar ze integraal holistisch leven. In het voedselbos verbouwen ze groenten en fruit en ook voor persoonlijke groei is hier alle ruimte. Verder dan deze introductie komen we helaas niet. Ik zet mijn lege glas bij Rob op het aanrecht en wandel even later het terrein af.

De plek heeft me geïnspireerd. Hier lijken ze nog te weten wat dromen is. En ik hoop dat er hier nog veel dromen mogen uitkomen. Dat de wereld een stukje liever wordt. Er vrouwen op voetbalplaatjes komen. En dat, later als we groot zijn, ik Madhu ergens op de wereld weer tegen kom. Allebei nog steeds een beetje kind. Allebei nog steeds onderweg. Allebei nog steeds vol met dromen.

Soms schiet het wel eens door mijn hoofd. Waarom hier? Waarom niet dáár? Waar gebeurt hét?

Gedachtes die voorbij komen wanneer de camino schelpjes mijn pad weer ergens kruizen. Of op de bank bij Koos en Marion in Oisterwijk waar ik fotoboeken doorblader van hun trektochten door alle uithoeken van de aardbol. In de ochtend krijg ik het boek Fulltime avonturier van hen mee. Het gaat over Tamar Valkenier. Zij fietste van Nederland naar Istanboel, liep zeshonderd kilometer door Jordanië en trok vier maanden door Mongolië met een paard, kameel en hond.

Zij wel.

Een dag daarvoor had ik in Tilburg de diploma uitreiking van mijn studie. 4 jaar Fontys werden deze avond bekroond met het felbegeerde papiertje. In een klaslokaal werden we allemaal 1 voor 1 naar voren geroepen. Onze coach had voor iedereen een stukje en wat vragen voorbereid. Er werd terug geblikt én vooruit gekeken. De een werkt nu bij Linda Meiden, de ander voor Omroep Brabant en de volgende is verslaggever bij het AD.

Fulltime.

Zij wel.

En dan klinkt daar een stukje van een van de mooiste nummers ooit geschreven:

Ik ga weg

Ik ga lopen

Ik ga lopen tot de zon komt

Ik ga weg

Tot de zon me achterhaalt

Lopen tot de zon komt

Tot ‘ie straalt

In mijn pantalon en blazer loop ik naar voren. Ik zet een krabbel en wacht op een gevoel van voldoening. Tevergeefs. Niet vanavond. Hoe meer kilometers ik bewandel, hoe meer ik het idee krijg dat ik achter loop. Voor een wereldreiziger ben ik nog te dichtbij. En van de gebaande paden ben ik al te ver weg verwijderd.

Een beetje ontregeld lig ik die avond op mijn matje in het appartement van Giel in Tilburg. Een gevoeld dat voortvloeit uit een botsing tussen verwachting en realiteit. Mij niet onbekend. Zo een diploma-uitreiking is wat ik noem een echt ‘Als-Dan-Moment’. Mijn hoofd zit er vol mee. Maar het leven lijkt zich er vaak weinig van aan te trekken.

Deze momenten probeer ik dan ook uit mijn hoofd te verbannen. Ze leiden namelijk af van het enige moment dat er toe doet. Voor nu heb ik er namelijk voor gekozen om Nederland te verkennen. Om me te verwonderen over de Pius haven, een dino rotonde en narcissen. Voortgevloeid uit de onverklaarbare drang om op deze manier op zoek te gaan naar de ander. Naar de goedheid van de mens. Naar geluk. En dus kies ik er ook voor om niet de Himalaya te beklimmen. Om niet voor een huis te sparen. Om wel een gat in mijn cv te lopen.

Steeds meer kom ik er achter hoe elke keuze -zelfs die voor vrijheid- gelijk staat aan het uitsluitende van alle andere keuzes. En dat de vrijheid uiteindelijk zit in het accepteren van de keuze.

Misschien had ik voor het papiertje filosofie moeten gaan.

Gelukkig ben ik ook labiel genoeg om al deze overpeinzingen weer los te laten. De rest van de week ben ik precies waar ik moet zijn. Op de Sonse heide voel ik met Acda en de Munnik in mijn oren hoe elke stap in de juiste richting is. En ook de rest van de week lacht me toe. Alles voelt licht en er ontstaat weer ruimte voor toevalligheden. Tijdens een wandeling van Oirschot naar Best ontmoet ik Henk. Samen lopen we het kanaal af. Het is dat ik die avond al een slaapplek heb, anders had ik zo bij hem en zijn vrouw terecht gekund. We praten over lopen en het leven.

“Alles wat je thuis laat, is mooi meegenomen”

Inmiddels heeft de knetterchocolade zijn werk gedaan en is de suikerdip ingedaald. Voordat ik deze blog afsluit wil ik nog een paar dingen delen uit mijn digitale vriendenboekje. Overal leg ik dezelfde vragen voor. Zo probeer ik een beetje structuur in de ontmoetingen aan te brengen. Een aantal vragen zijn cijfer-vragen. Natuurlijk is dit geen enquête waar echt conclusies uit kunnen worden getrokken. Het is wel leuk, grappig, opvallend, verhelderend en verwarrend.

Hoeveel vertrouwen heb je in:

Andere mensen: 8,1 (Laagste cijfer: 6- Hoogste cijfer: 10)

Landelijke politiek: 5,9 (Laagste cijfer: 1- Hoogste cijfer: 8,5)

Gemeente politiek: 6,5 (Laagste cijfer: 2- Hoogste cijfer: 8,5)

Media: 6,4 (Laagste cijfer: 2- Hoogste cijfer: 10)

In de kajuit geniet ik van hoe Martijn elke paar minuten iedereen even enthousiast begroet: lieeeeeeveeee mensen. Terwijl ik met een kopje koffie naar de zon op het water tuur, voeg ik ‘pontman’ toe aan mijn droombanenlijstje. Onder hovenier (net als Raymond uit Plasmolen), bloemist (zoals Nikky uit Kerkrade) en voedselbosbeheerder (oke geen beroep, maar wel een droom. Net als Arcel en Ellen uit Venray).

Wanneer mijn koffie op is, is het tijd om dan toch de pontman en Limburg gedag te zeggen. Op de kade wordt ik nog even terug geroepen: mijn portemonnee. Laat ik die maar niet achterlaten. Ik loop de dijk op en neem dit nieuwe land in me op. Aan de huizen wappert een rood met wit geblokte vlag. En na een paar kilometer door Cuijk hoor ik mijn eerste houdoe.

Gelukkig heb ik lang genoeg de tijd om hier aan te wennen. Nergens tijdens deze tocht zal ik langer ronddwalen dan in Brabant. Met 56 gemeentes spant deze provincie namelijk de kroon. Inmiddels deel ik mijn leven niet meer in in dagen, maar in gemeentes. Die bepalen het tempo.

Voor de liefhebber (obv de volgorde waarin ik ga lopen):

Limburg: 31, Brabant: 56, Zeeland: 13, Zuid-Holland: 50, Noord-Holland: 44, Friesland: 18, Groningen: 10, Drenthe: 12, Overijssel: 25, Flevoland: 6, Utrecht: 26, Gelderland: 51.

Helemaal onbekend is Brabant niet. Als student bracht ik 4 jaar in het mooie Tilburg door. Maar los daarvan zijn er ook hier genoeg plekken waar ik nog nooit geweest ben. Bij het eerste huis in Linden is het meteen raak. In de tuin staat een bijgebouw die zich leent als kantoorruimte, maar eigenlijk ook voldoet als volledig huis. Ook de rest van de week lijken de deuren zich steeds makkelijker te openen. Brabantse gastvrijheid? Toeval? Of de kracht van een stuk in de krant waardoor mensen mij (en vooral Holly) ineens herkennen?

Ik wil voorzichtig zijn met conclusies trekken uit mijn ervaringen, omdat wat ik aan het doen ben natuurlijk geen representatief onderzoek is. Toch leek het me leuk om de statistieken van Limburg er even bij te pakken.

Aantal keer een slaapplaats gevonden bij fijne mensen: 31/31

Uiteindelijk is het in elke Limburgse gemeente gelukt om een fijne slaapplaats te vinden. De ene keer gemakkelijker dan de andere, maar elke avond was er iemand bereid me binnen te laten. Bovendien heb ik overal mee mogen eten.

Aantal keer aangebeld: 139

(Ik tel alleen de deuren mee waar ook mensen hebben opengedaan en ik mijn verhaal heb kunnen doen en mijn vraag heb kunnen stellen)

Gemiddeld heb ik op de dagen dat ik heb aangebeld 6 keer aangebeld. Op 2 dagen mocht ik naar binnen bij het eerste huis. Het meeste aantal keer dat ik heb aangebeld op 1 avond (en waar dus ook open werd gedaan) is 19 keer.

Aantal mensen op straat aangesproken: 7

Daarnaast ben ik nog op de volgende manieren aan een slaapplek gekomen:

1 keer via een vrouw in de bibliotheek, 1 keer bij de ouders van mensen bij wie ik in Maastricht heb overnacht, 1 keer in een klooster dat aan een museum vastzat dat ik had bezocht, 1 keer via liften een man ontmoet met een vriend die een b&b had, 3 keer via instagram, 1 keer onderweg door iemand aangesproken.

Deze eerste week in Brabant heb ik 17 keer aangebeld (gemiddeld 3 keer). 3 dagen mocht ik bij het eerste huis naar binnen. 1 keer sliep ik bij de broer en schoonzus van Riet uit Heesch.

Dan nog even over mijn reisgenoot. Het gaat niet goed met Holly. Waar ik op ieder adres goed wordt verzorgd met worstenbroodjes, gebakjes, aardappels, pizza en krentenbollen, raakt zij langzaam aan ondervoed. Een lek in de slurf blijkt de boosdoener. Samen met Johanne heb ik in Lith haar proberen te plakken. Toch moet ik dezelfde dag nog weer mond op buik beademing toepassen.

Verder gaat alles nog redelijk voorspoedig. Het meeste zit ik nog te stoeien met hoe ik alles op wil schrijven. Dit schiet er namelijk vaak bij in. Tijdens de ontmoetingen met mensen wil ik graag in het moment zijn en niet met een opschrijf boekje er naast zitten. Ik geniet van alle verhalen die iedereen deelt en ik koester de lessen die iedereen me meegeeft. In de avond ben ik vaak uitgeput en kruip ik na een halve yogapoging mijn bed in.

In een wereld waarin er op globale schaal zoveel gaande is voel ik me soms een struisvogel door in te zoomen op het uber lokale leven. Als kind dacht ik altijd dat ik in het verzet zou zitten als er oorlog uit zou breken. Als tiener dacht ik dat ik als journalist de macht zou gaan controleren. En nu als twintiger loop ik met een olifant het land door.

Toch hoop ik dat ik hiermee mijn steentje bij kan dragen. Om op mijn manier te ontwapenen. Even een glimlach te kunnen opwekken als ik samen met Holly ergens voorbij bungel. Niet op een grootse globale schaal. Maar juist door lichtpuntjes te zoeken in het kleine.

De inkijkjes in het kabbelende dagelijkse bestaan geven mij daarnaast zoveel rust, hoop en vrolijkheid. In Vught neemt Rob me mee naar een treinspoor. Tussen Meteren en Boxtel gaan meer reizigers en goederentreinen rijden. Hiervoor wordt in Vught een deels verdiept spoor aangelegd. Niet iedereen is blij met de plannen voor meer treinverkeer. Zo is er een actiegroep gestart die tegen de goederentreinen is, genaamd GoederentreinNee. Ik ben intens gefascineerd door dit soort weetjes. Om zo ineens wat te weten over het treinverkeer in Vught. En om te zien en horen hoe betrokken mensen zijn bij hun leefomgeving. Misschien omdat het laat zien dat het leven door gaat. Dat het er toe doet.

In de ochtend komt Rob naar beneden in zijn groene fietsuitrusting. Naast zijn zittende hoogopgeleide-laptop-baan, fiets hij een paar uur per week Den Bosch en omgeving rond als fietskoerier. Met deze betaalde fitness combineert hij het nuttige met het aangename.

Als ik wegloop open ik weer mijn notitie app.

Fietskoerier (net als Rob uit Vught).

Subscribe now

Inmiddels heb ik onderdak gevonden in een tuin net buiten het dorp. Normaal gesproken dient deze oude caravan als terugtrekplek voor bezoekers van de dagbesteding-aan-huis van Wilma. Of als rookplek voor haar zoon in de winter. En voor nu is het mijn slaap- en werkplek. Even verlang ik naar een redactieruimte. Een bureau. Een koffieautomaat die altijd hetzelfde smaakt. Maar juist dit hier is wat ik wilde: het leven op verschillende plekken ontdekken én ervaren. Dus ik kruip op de grond tegen het kacheltje aan. Pak het toetsenbordje weer uit mijn tas. En waag met lichtelijk verkleumde vingers een tweede poging.

Vanuit dit perfecte kantoortje blik ik terug op een overnachting van een paar dagen geleden.

Weert

“Wees maar niet bang hoor, we zijn gay. Hij zit bij de Dolle Mina’s in Eindhoven. En ik strijd voor duurzaamheid en tegen pfas.” Terwijl ik mijn schoenen uit doe, ratelt Geert rustig door. Hij lijkt een onuitputtelijke bron van energie te hebben. Al kan hij die de laatste maanden niet goed meer kwijt. Sinds de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen zit hij thuis. Als nummer 19 op de lijst van GroenLinks-PvdA leek het op de verkiezingsavond voor hem nog de goede kant op te vallen. Maar de campagne van stem-op-een-vrouw bleek succesvoller dan die van zijn partij. Hij werd ingehaald door vier vrouwen. Dat vraagt voor hem om een nieuwe invulling van de soms wel 80 uur die hij eerst in Den Haag rondbracht. Ineens moet hij zijn leven opnieuw indelen. Jammer, maar ook dat is democratie.

Gelukkig ben je altijd meer dan alleen je werk. Achter elke politicus, geluidsspecialist en journalist schuilt ook nog een mens. Als er één moment bestaat waarin dit duidelijk wordt, is het wel deze avond. Tijdens een vastelaovend feest begin ik eindelijk een beetje te begrijpen waar iedereen het de afgelopen weken over heeft gehad. Geert weet via de vorst van De Rogstaekers nog een plekje extra te regelen. Uit de kast wordt een regenboogjurkje getrokken en de sminck op mijn gezicht maakt het net echt. En op zo een plek kan je maar 1 ding doen: je er aan over geven. Dus ik bestel voor in elke hand een biertje en doe mee met de bijbehorende gebaren op een parodie van YMCA.

Ik kijk mijn ogen uit tijdens de show van deze acrobaten. Wat een vertrouwen:

De avond eindigt zoals een stapavond moet eindigen: in Snackbar Jimmy’s:

S’ochtends worden de kippen gevoerd. Gelukkig zijn de eitjes door de PFAS test gekomen en veilig genoeg gebleken:

In de tuin komen twee werelden samen:

Uit de boekenkast blijkt de liefde voor het Limburgs dialect:

Bij Geert en Roy staat de kerstboom tot de laatste dag van vastelaovend:

Voordat ik naar Limburg vertrok, dacht ik dat je limburgers kon herkennen aan hun dialect. Dat ik dat moest leren verstaan om de mensen te kunnen begrijpen. Alsof het een kwestie was van het ontcijferen van de zangerige klanken. Van simpelweg de woorden vertalen van Limburgs naar Nederlands.

Maar verstaan is blijkbaar niet hetzelfde als begrijpen.

Achter de zachte g en lange klinkers schuilt een hele grammatica van geschiedenis, tradities en cultuur. Dingen die je niet oppikt met alleen je oren of je verstand.

Vanavond merk ik voor het eerst dat ik deze onderlaag heel even ook kan verstaan. Ik luister naar hoe Lex Uiting door de zaal galmt. Ik hoor wat hij zingt, maar belangrijker nog: ik voel wat hij bedoelt.

Al die jaore waas ik nörges thoés
’t is moëi gewaes
Bring mich maar nao hoés

Voor het eerst snap ik dat dat ‘hoés’ hier niet alleen een woord of plek is. Het is een een gevoel. Een wij. Of zoals iemand zei: het is broederschap.

Eenmaal bij mensen binnen kan ik de aandacht van mezelf naar de ander verplaatsen. En ook hier betrap ik mezelf op irritante analytische denkstructuren. Op zoek naar verbanden. Wat kan ik zeggen over wie me wel of niet binnen laat? Hoe beïnvloed de plek waar iemand vandaan komt de manier waarop iemand naar de wereld kijkt? Hoe verhoudt het vertrouwen dat iemand heeft in instanties zich tot het vertrouwen in andere mensen? Wat is toch deze tijd waar iedereen het steeds over heeft?

Dit alles is denk ik een soort machtsgreep van mijn hersenen om structuur aan te brengen in mijn structuurloze bestaan. De vrijheid die ik heb is namelijk soms overweldigend. Terwijl mensen naar hun werk fietsen, weekboodschappen doen, liefhebben en plannen maken dwaal ik een beetje rond. Ik heb er voor gekozen om mezelf uit al deze structuren te halen. Met de wind mee te waaien. Te laten leiden door toeval.

Maar wat, en vooral wie, blijft er dan nog van je over? Misschien is dat de vraag waar ik eigenlijk van weg loop tijdens het malen.

Andere favoriete routes zijn ook de wie ben ik - rondjes.

Wie ben ik om wat te zeggen over vertrouwen.

Van de week zette ik om mijn gedachtes te verplaatsen even een podcast op. Ik kwam uit op ‘zo lang het leuk is’ waarin Wilfred Genee met Joris Luyendijk ellenlang in gesprek gaat over mannelijkheid, geopolitiek en machtsposities. (Blijkbaar kom ik in podcast land ook op gekke plekken terecht). En natuurlijk ging het ook over de 7 vinkjes. Als ik zelf het lijstje af ga kom ik ook best ver. Ik ben wit, kom uit een goed nest en heb mijn hele leven weinig afwijzing gekend. Ja, ik ben een vrouw, maar voor dit project levert dat misschien wel nog een extra vinkje op. Zo heb ik het ideale profiel om in de avond voor iemands huis te staan voor een slaapplek. In veel ogen ben ik eerder een slachtoffer dan dader.

Laatst ging ik tussendoor even met de trein naar Nijmegen. Naast me zat een jongen in een rolstoel. Hij vroeg om wat kleingeld. Voor een slaapplek. Na een vechtpartij was hij uit zijn begeleid-wonen-huis gezet. Hij had zelf de klappen niet uitgedeeld. Maar geweld is geweld. En regels zijn regels. Dus stond hij op straat. Zijn vader was 10 jaar geleden overleden. Moeders had een nieuwe vriend. En dus stond hij er alleen voor. Voor een slaapplek ging hij mensen in de trein af. De rest sprokkelde hij bij elkaar door statiegeld op te halen. Zo had hij vanavond hopelijk weer genoeg om de nacht te kunnen overbruggen. Misschien zelfs nog wat te eten te kopen. Wat als deze jongen aan zou bellen?

Wie ben ik zonder

Zonder huis? Zonder werk? Zonder structuur? Wie ben ik als je je bedenkt dat je het gemiddelde bent van de vijf mensen met wie je om gaat? De afgelopen weken zijn deze 5 al meer dan 4 keer vernieuwd. Word ik dan uiteindelijk gewoon een gemiddelde van al deze ervaringen?

Elke dag staat er weer een ander huishouden centraal met zijn eigen verhalen, geuren, kleuren en mensen. Het liefst wil ik alles vasthouden. Niks vergeten. Niemand vergeten. Ik wil open staan voor alle ervaringen. Mijn eigen oordelen loslaten en gewoon ergens zijn en meedoen. Op momenten lukt dat heel goed. In de ochtend bij het ontbijt neem ik plaats op dezelfde plek als de avond daarvoor en pak dezelfde smaak thee. Ik voel me dan thuis. Tot dat ik mijn schoenen weer aantrek en de stoel weer aanschuif. Om een ochtend later dit weer te doen in een totaal ander huis met totaal andere mensen en een andere smaak thee. Maar hoe lang kan ik dan blijven doen? Ik merk nu al dat mijn hoofd soms overloopt. Dat dingen me ontglippen. Dat mijn ‘ik ga op reis en ik neem mee’ geheugenspelletje van alle gemeentes stagneert of door elkaar loopt.

Dezelfde Luyendijk zei in dezelfde podcast ook:

Als mens wil je je verbinden én onderscheiden.

Soms weet ik niet zo goed met welke van de twee ik bezig ben. Aan de ene kan wil ik me heel graag verbinden. Verbinden met allemaal verschillende mensen door heel het land. Met voorbijgangers en vreemden.

Aan de andere kant doe ik dit door met een rode olifant mensen op een bevreemdende manier te benaderen. Een jaar van mijn leven ga ik van kortstondige ontmoeting naar kortstondige ontmoeting. Ik plaats mezelf buiten de gebaande paden. Hoe gaat dat samen met verbinding en vertraging?

Wie ben ik met

Met een rode olifant? Met een gezond lichaam? Met dit plan? En met dit platform.

Ineens gaan er allemaal deuren open. Mensen lopen me op straat niet meer voorbij. De olifant doet waar ie goed in is. Verder gebruik ik Instagram en deze nieuwsbrief om over de ontmoetingen te delen. Dat vinden ontzettend leuk om te doen en ik hoop ergens een sprankje hoop over te kunnen brengen. Tegelijk weet ik vaak niet wat ik nou echt te zeggen heb. De levens veranderende inzichten blijven nog uit. Vaak zijn mijn gedachtes heel basaal. Waar zal ik mijn boterham opeten? Kan ik hier ongezien plassen? Zal ik mijn tas nog wat strakker aantrekken of gaat dat ten koste van mijn longcapaciteit?

Bij mensen thuis komen er gelukkig wel andere vragen. Daar begint de verwondering. Uren aan indrukken sla ik op. Alleen ook daar loop ik tegen een blokkade aan. Hoe kan ik dit alles samenvatten in woorden. Wat kan en wil ik hierover naar buiten brengen?

Voor nu ben ik even uitgelopen in mijn hoofd. En ook fysiek merk ik dat het lopen niet zonder gevolgen blijft. Mijn schouders zeuren, mijn hiel steekt en mijn benen vertragen. Geschreven stukjes over de ontmoetingen komen later nog. Ze lopen nu nog even met me mee.

Subscribe now

Het was zoals je ziet een week vol broodjes kaas. Gelukkig kan ik daar geen genoeg van krijgen. Bovendien is het ontbijt een van mijn favoriete momenten. Beide partijen zijn dan een beetje aan elkaar gewend. Bij gezinnen zie je de race tegen de ochtendklok die altijd net een stapje voor loopt. Pensionado’s nemen de tijd voor nog een extra kopje koffie. Ik plan ondertussen de route van de dag en het afscheid nemen varieert van een knuffel tot een hand.

De ochtend voelt ook dubbel. Op het moment dat ik de deur uit stap weet ik dat ik veel mensen daarna niet snel meer zal zien. De ontmoeting is dan weer vervlogen. In die eenmaligheid zit ook juist de kracht. Één avond, nacht en ochtend maak ik even deel uit van een ander leven. We delen eten, verhalen en soms zelfs een kamer. De gesprekken zijn dan toch anders dan met een collega van wie je weet dat je nog een jaar samen op moet trekken. Of met een kennis met wie de gesprekken in een vast ritme verlopen. Je stelt dan toch andere vragen. En geeft andere antwoorden.

Heerlen

“Misschien een beetje een gekke vraag, maar ben je toevallig transgender?” Het is het eerste dat Joudy vraagt wanneer we haar studio inlopen. Verbaast kijk ik haar kant op. Die vraag heb ik nog niet eerder gehad. “Ja sorry, maar dan weet ik of ik mijn hoofddoek af mag doen.” Vanuit haar perspectief is dat dus helemaal niet zo een gekke vraag. Het maakt me bewust van onze verschillende belevingswerelden.

Als kind vluchtte Joudy met haar ouders van Syrië naar Turkije. Na een aantal jaar kwamen ze vervolgens in Maastricht terecht. Voor haar studie fotografie verhuisde ze naar deze studio in Heerlen. En een volgende verhuizing zit alweer op haar te wachten. Eentje naar haar verloofde. Momenteel wordt er nog een andere bruiloft in haar familie gepland en daarna zijn zij aan de beurt. Na de bruiloft zal ze intrekken in zijn appartement. In Cyprus. Ze kijkt uit naar de zon en de zee. En ook om haar geliefde wat vaker te zien, want dat is alweer een jaar geleden. Ik kan me deze manier van liefhebben niet voorstellen en bewonder haar tegelijk.

Joudy deelt graag wat over haar cultuur. Onder andere in de vorm van eten. We gaan naar een Syrisch restaurant en samen nemen we de hele kaart door. Ze bestelt ook nog extra gevulde wijnbladeren. “Die moet je echt proeven!” Nadat ik mijn hele bord leeg heb geschraapt en Joudy nog een berg kip over heeft, lopen we weer terug naar huis. Ik rol mijn matje uit naast haar bed en we drinken thee met zoetjes. We hebben het over wat het betekent om je ergens thuis te voelen. Joudy denkt even na. “Thuisvoelen betekent voor mij er bij horen.”

Landgraaf

Bijna mag ik naar binnen. Bijna weet ik het vertrouwen van de vrouw in de deuropening te winnen. De deur gaat steeds wat verder open, maar blijft toch steken. De vrouw is te lief om me niet binnen te laten en te bang om dit wel te doen. “Nee is ook een goed antwoord”, hoor ik mezelf zeggen, maar in mijn hoofd baal ik. Het is al de zoveelste nee deze avond. En bij sommige huizen kwam het niet eens zover. Daar ging de deur halverwege mijn zin al dicht. Ook bij deze deur draai ik me uiteindelijk weer om. Mijn oren zijn rood van de kou en mijn wangen gloeien van vermoeidheid. Ik moet mezelf behoeden voor zelfmedelijden, want dan wordt het pas echt gevaarlijk. Gevoelens van verbinding maken dan plaats voor eenzaamheid en vertrouwen verandert in twijfel. Het is al donker, dus veel tijd om in deze gevoelens te verzinken is er niet. Ik herinner mezelf eraan dat ik hier zelf voor heb gekozen. En dat ik het leuk vind. Niet zeiken.

Één plekje heb ik nodig. Één iemand die denkt ach, toe, oke, doe eens gek, is goed. En vanavond vind ik haar in Huize Akurgo. Er zal wat geschoven moeten worden met bedden, maar er is sowieso een plekje aan tafel. Al kan Meike écht niet koken, verzekert ze me wel vier keer. De kinderen aan tafel knikken bevestigend. Liever eten ze het eten van hun vader. Iets met boontjes en saté. “En dan mogen we met onze handen eten!” Maar nu hun vader weer even terug is in Ghana zijn ze op de kookkunsten van hun moeder aangewezen. En, zeker met een glas rode wijn ernaast, smaakt het mij uitstekend.

Deze avond blijkt maar weer dat achter elke deur een verhaal zit. Of eigenlijk tientallen verhaallijntjes. Niemand bestaat uit 1 verhaal. Of 1 gebeurtenis. Het is altijd een samenloop van meerdere omstandigheden die het leven vormt. “Als iemand me vraagt waar ik vandaan kom, antwoord ik meestel met: uit mijn moeder” Meike haar leven heeft zich tot nu toe overal en nergens afgespeeld. Van Nederland naar Ghana weer terug naar Nederland. En ook hier verandert de thuisbasis geregeld. Alleen al in het leven van haar 12 jarige dochter zijn ze 12 keer verhuisd. Soms vrijwillig. Soms noodgedwongen. Voordat ze in Waubach terecht kwamen, woonden ze in een ander huis in Landgraaf. Een karakteristiek mijnwerkershuisje met een heerlijke tuin. Maar de chronische neurologische aandoening FNS bracht Meike in een rolstoel. Haar man werd deels mantelzorger terwijl hij zelf ook aan de chemo zit voor sikkelcelziekte. Deze omstandigheden maakte het financieel niet meer mogelijk om in hun fijne huisje te blijven. Inmiddels hebben ze van deze nieuwe plek ook een thuis gemaakt. Op de beneden verdieping bouwden ze een badkamer en op het behang van de muur schijnt de zon door een groen bos. Gelukkig is Meike niet meer rolstoelafhankelijk, maar werken als verloskundige zit er niet meer in. De energie die ze heeft stopt ze in haar gezin en vanaf afstand in een zorg kliniek die ze samen met haar man heeft opgezet in Ghana.

Terwijl ze dit alles vertelt groeit mijn bewondering voor haar. Tegenover me zit een ontzettend vrolijk ogende sterke en open vrouw. De kinderen rennen rond en even later komen er nog 2 logé’s. Zelfs voor mij zijn deze prikkels al veel. Ik kan me niet voorstellen hoe dit voor haar moet zijn. En toch heeft ze nog ruimte voor een extra gast. Is ze geïnteresseerd in mijn verhaal en deelt zonder haat en nijd die van haar. Tussen neus en lippen komt ook nog even voorbij dat ze slachtoffer is geworden van het toeslagenschandaal en hoort bij de groep mensen van wie de WIA-uitkering verkeerd is berekend. Ik schaam me voor mijn eigen verbitterdheid en zelfmedelijden die ik eerder deze avond voelde. Wat valt er nog veel te leren.

En dan te bedenken dat dit pas 7/342 is.

Het is natuurlijk een idioot idee. Alle Nederlandse gemeentes door. Wanneer mensen aan me vragen waar de tocht naartoe gaat, krijg ik dit dan ook maar moeilijk mijn lippen over. Vooral als ze daarna vragen hoelang ik al bezig ben. Misschien wordt het makkelijker wanneer ik kan zeggen dat ik er al 185 heb gehad. Of klinkt dat juist nog idioter? Toch wint mijn nieuwsgierigheid het van de schaamte. Elk bezoek zorgt weer voor een breder beeld van mijn medemens. Het geeft me hoop en vertrouwen. Bovendien voelt het zo ontzettend bevrijdend om gewoon te gaan.

Mijn oude stagebegeleider stuurde me laatst een artikel door:

Wolf beweegt vrijelijk door Nederlands landschap.

Eigenlijk ben jij een soort wolf

Het is voor het eerst in mijn leven dat ik word vergeleken met een wolf. Zelf zie ik mezelf meer als een kameleon. Overal waar ik kom probeer ik even op te gaan in het meubilair. Dat is wat ik het liefste doe. Voor een avond, nacht en ochtend ga ik mee in het ritme van het huis waar ik me in bevind. Het ritme bestaat vaak uit eten, tv kijken en praten. Mijn vegetarische leefstijl heb ik even achter me gelaten. Ik eet wat de pot schaft. En de pot schaft rookworst, preskop (varkenskopvlees met gelatine) en gehakt in spek. Om 8 uur staat het journaal op. Of, zoals in Eijsden bij geschiedenisfanaten Miriam en Wim, om 20.25 een serie over de Gebroeders van Lymborch. De gesprekken variëren. Al zijn er wel terugkerende thema’s. Zoals waarom mensen wonen waar ze wonen. Leven hoe ze leven. Verlangen wat ze verlangen. En waarom ik doe wat ik doe. Ik heb hier nog geen eenduidig antwoord op. Wel merk ik bij ieder bezoek me dichter bij brengt.

Toen ik wegging in Eijsden noemde Wim me een slak. “Met je huisje op je rug ben je langzaam onderweg.” Een dag later in Maastricht volgde een vierde dierenvergelijking. Een medeavonturier vergeleek ons (those who suffer from wonderlust) met bijen. Blijkbaar zijn er in een bijenkolonie altijd een aantal afwijkende exemplaren. Zij vliegen niet met de zwerm mee, maar verkennen onbekende plekken en raken soms verdwaald. Je zou ze kunnen zien als nutteloos. Toch is de kennis die ze opdoen waardevol. Ze vergaren kennis over de omgeving waar uiteindelijk ook de groep wat aan kan hebben. Wat dat precies is in mijn geval moet nog gaan blijken.

Ik ben nog op zoek naar een passende manier om verslag te doen van alles wat ik onderweg tegen kom. Het is veel. Het is intens. Maar het is vooral geweldig. Elke keer opnieuw verbaas ik me weer over de gastvrijheid waarin ik word binnengelaten. Tot nu toe heb ik overal een maaltijd en ontbijt gekregen. Alle gesprekken dwarrelen nog door mijn hoofd. Wie weet dat zich op den duur thema’s gaan vormen. Voor nu alvast twee verhaaltjes:

Valkenburg aan de Geul

Charlotta zit met haar koptelefoon op aan tafel. Ze heeft zich stilletjes van haar kamer langs mijn bed bewogen. Als ze merkt dat ik ook wakker ben, zet ze de koptelefoon af. De lange nacht heeft ons allebei goed gedaan. Ik voel weer genoeg energie om te wandelen. En voor sociale interactie. Gisterenavond waren we allebei erg moe. Dit kwam mijn Engels niet ten goede en maakte de interactie soms wat stroef. Zeker aangezien de gesprekken gingen over het menselijke bewustzijn en de illusie van een vrije wil. Met de Tsjechische sociologie student ging het snel de diepte in. Ik ben zelf ook niet vies van een zweverig gesprek op zijn tijd dus we dwaalden samen af in een zoektocht naar de maakbaarheid van het leven. Het is leuk hoe bij ieder adres de gesprekken toch weer verschillen.

Voor het ontbijt stopt Charlotta wat brood uit de koelkast in een broodrooster. Ik bestrooi hem vervolgens rijkelijk met hagelslag. Het is een gewoonte waar de Tsjechische studente nog niet aan gewend is. Net als de aan Nederlandse lunch. “A sandwich for lunch?! That’s a snack.”

Voor onderweg krijg ik nog 2 bananen en 2 snoepjes mee. We geven elkaar een knuffel en Charlotta zegt nog dat ze hoopt dat ik me niet verveeld heb.

Tijdens het wandelen denk ik na hoe ik over wandelen kan schrijven. De oneindige herhaling van die ene voet voor die andere. Niks zó simpel. Niks zó moeilijk.

Ik denk aan mijn vader. Hij zegt altijd dat elke stap uniek is. Net als elke hap van je eten. Of elke ademhaling. Maar zo verlicht ben ik nog niet. Voor mij voelt het als een stroom. Mijn benen bewegen zich nog los van de rest van mijn lichaam. Ze brengen me zonder dat ik er erg in heb van bankje naar bankje. Daar worden ze volgestopt met snoepjes, nootjes en een banaan om vervolgens weer gestaag door te banjeren. Totdat ik ineens in Voerendaal sta. Dan komen mijn lichaam en geest weer samen. Ik voel hoe mijn zenuwen om aan te bellen zorgen voor een versnelde ademhaling. Hoe ik aan het touwtje van mijn tas frunnik wanneer ik voor de 12e keer deze avond aan een vreemde vraag of ik mijn matje in dat huis uit mag rollen. En hoe mijn hart een sprongetje maakt als ik bij het 18e huis binnen wordt gelaten.

Voerendaal

Twee vingers maken ruimte in de luxaflex om doorheen te gluren. Ik wil alweer verder lopen als de garagedeur dan toch open gaat. Na wat tekst en uitleg laat de 77 jarige Lieke me binnen. Ze schrikt er zelf van. Eigenlijk is het niks voor haar om iemand binnen te laten. Dat komt ook omdat ze laatst nog is opgelicht door iemand die zich voordeed als een bankmedewerker. Ze is tegenwoordig dus wat meer op haar hoede. Gelukkig wint vanavond toch haar nieuwsgierigheid het van de angst.

Omdat Lieke alleen woont kookt ze altijd voor een paar dagen. Er is dus genoeg om ook voor mij wat op te scheppen. Na een goed bord krieltjes en worteltjes komt er zelfs nog een toet op tafel. Lieke maakt een tevreden indruk. Tevreden over hoe haar leven tot nu toe is verlopen, maar ze deelt ook haar zorgen. Ze is erg begaan met de wereld om haar heen en volgt alle ontwikkelingen nauwkeurig. Ze gaat met het nieuws naar bed en staat er mee op. In de gang hangt zelfs een ingelijst artikel over Gaza. Lang heeft ze gedacht haar leven zonder oorlog door te komen. De laatste jaren wankelt deze gedachte. Wat dat betreft is de wereld volgens haar wel onzekerder geworden.

Toch ben ik zelf ook blij om juist nu te leven. Zeker als Lieke vertelt over haar eerste baan. Als jonge meid begon Lieke met werken in een ‘doorgangshuis’. Hier konden jonge, ongetrouwde vrouwen in het Katholieke Limburg bevallen en hun kinderen afstaan. Dit concept klinkt voor mij heel bevreemdend. Ook Lieke kijkt hier achteraf met een dubbel gevoel op terug. Ze vond het werken met de kleintjes geweldig, maar hoe er werd omgegaan met de moeder en kinderen is nu niet meer voor te stellen. Ze haalt het boek De onbedoelden uit de kast te voorschijn. Hierin wordt het leven van een tweeling die in het doorgangshuis werd geboren beschreven. De twee werden bij geboorte uit elkaar gehaald en groeiden in twee verschillende gezinnen op. De adoptieouders van een van de meiden worden wijsgemaakt dat het egoïstisch is om allebei de kinderen te willen. De andere adoptieouders zijn niet eens van het zusje op de hoogte. Beide kinderen groeien tot hun 21ste op zonder te weten over het bestaan van de ander. Het is bijzonder om Lieke te horen vertellen over deze tijd en ik word stil van het schijnende verhaal. Het verhaal laat ook zien hoe de tijden in positieve zin zijn veranderd.

Als ik later op zolder lig, moet ik denken aan een zin die ik vaak hoor van mensen bij wie ik aanbel: “En dat in deze tijd.” Maar wat is dat eigenlijk deze tijd? Ja, er is oorlog. Er gebeuren verschrikkelijke dingen. Mensen worden opgelicht. Landen worden zomaar ingepikt. Er is genoeg reden voor angst en wantrouwen.

Tegelijkertijd ben ik ook heel dankbaar om juist in deze tijd te leven. In een tijd waarin je je vrij kan bewegen zonder beperking van de kerk of staat. Vijftig jaar geleden had ik nooit de vrijheid gehad om met een olifantje door het land te zwerven. En ook in deze tijd wordt daar raar van opgekeken en is het een enorm privilege. Dus ik geniet van deze vrijheid. En ervaar hoe de ontmoetingen elke avond weer reden geven tot hoop en vertrouwen.

hoopvolle blik richting de man in de deuropening

“Ik wandel door heel Nederland om Nederland beter te leren kennen.”

“Heel goed.” Zegt de man terwijl hij een hond behendig met 1 been tegenhoudt.

Na wat verdere toelichting nodigt hij me naar binnen uit. Hij facetimet zijn vriendin die in Aken aan het werk is. “Ein Mädchen klingelte an der Tür.” Tot zo ver kan ik het gesprek nog volgen. Verder is mijn Duits te beroerd om er iets van te maken. De conclusie van het gesprek is in ieder geval dat ik mag blijven. We lopen een ruime moderne woonkamer in. Aan de keukentafel maken we verder kennis. Voor de thee mag ik kiezen tussen een Trump of Poetin mok, grapt Ralph. Die waren nog achter gebleven van de vorige bewoners.

Ralph ontmoette Nathalie een paar jaar geleden op Tinder. De actieradius van de app bleek kennelijk geen rekening te houden met landsgrenzen. Zelf is hij een echte Gulpenaar. Dit is zijn thuis. Alles is hier. Tijdens het rondzwerven door het schattige centrum was ik zelf ook al verbaast over het aanbod van winkels en restaurants. Er is zelfs een pilates studio! Al zegt de verbazing hierover waarschijnlijk meer iets over mijn eigen bekrompen randstedelijke blik.

Maar het belangrijkste zijn de vrienden en familie in de buurt. En de omgeving. Die went nooit. Een ander belangrijke voorziening van Gulpen is de bus naar Maastricht. Ze brengen de stad graag een bezoek om te drinken, te eten en daarna nog wat te drinken. Om een beetje balans aan te brengen in deze Bourgondische leefstijl sport het stel 2 keer in de week in Aken. Zo ook vanavond. Gelukkig had ik nog niet genoeg bewogen dus op mijn wandelschoenen stap ik de zwarte BMW in. We pikken Nathalie op van haar werk en springen, buigen, hupsen en strekken ons een uur er op los.

Terug naar Nederland stoppen we nog even bij de DM. Dat is nog een ander voordeel van Gulpen. Binnen een straal van 15 kilometer kun je uit drie landen je voordeeltjes pikken. Je hebt de Duitse supermarktprijzen, Belgische tankstations en Nederlandse buiten-de-lijntjes-kleuren-mentaliteit. De Nederlandse speelsheid ligt Nathalie wel. Al voelde ze zich in Duitsland ook thuis. Maar het allermeest voelt ze zich Europeaan.

Aan alle adressen waar ik verblijf leg ik een aantal dezelfde vragen voor. Onder andere over je thuis voelen. Ik vraag mensen een cijfer te geven aan hoe erg ze zich thuisvoelen in hun woonplaats, provincie en in Nederland. Het fascineert mij enorm wat er voor zorgt dat mensen zich ergens thuisvoelen. Hoe je een bepaalde identiteit ontleent aan de plek waar je leeft. Bovendien lijkt dat me een heerlijk gevoel. Misschien omdat ik het zelf niet echt herken. Ik voel me niet perse Nijmegenaar. Laat staan Gelderlander.

Een ander onderwerp waar het al snel over gaat is politiek. Ralph staat voor de aankomende gemeenteraadsverkiezingen op de vierde plek van de VVD. De gemeenteraad van Gulpen-Wittem telt 15 plekken die momenteel voornamelijk door lokale partijen worden ingevuld. De laatste jaren is er veel te doen geweest over de openheid van het politieke toneel. Een snelle zoekopdracht geeft al gauw resultaten over slangenkuilen , onnozele akkefietjes en een ‘vergeten’ nevenfunctie. Het is volgens Ralph dan ook een goed moment voor de ‘nieuwe’ partij om binnen te stormen. De VVD zal aankomende verkiezingen voor een frisse, liberale wind moeten zorgen. Het programma is, zo lees ik later op de site, gedurfd en nuchter, realistisch en empathisch. Het zijn eigenschappen die ik tot nu toe ook in Ralph herken. Hij heeft een positiviteit over zich heen hangen en is niet bang om zich over zijn ideeën uit te spreken. Dit zorgt soms voor de nodige meningsverschillen met Nathalie. En ook ik kan me niet in alles vinden wat hij zegt. Net wanneer ik opwerp dat het afschaffen van de bioindustrie niet perse populistisch is, komt zijn zoon binnen met een kilo spareribs. Ik geef hem een hand en zijn vader licht mijn komst toe. “En dan geef je haar de Trúmp mok?!”

De volgende ochtend is Ralph al vroeg vertrokken naar zijn werk. Ook Nathalie vertrekt op tijd weer richting Aken. Ik eet mijn ontbijtje op en smeer wat boterhammen om mee te nemen. De zoon komt wat later naar beneden en vraagt lief of ik alles heb kunnen vinden. Zijn eigen ontbijt bestaat uit een peuk en een blikje Redbull. We kletsen wat over hoe hij het leven hier ervaart. Hij werkt in de horeca en maakt daar lange dagen. Voor nu is het leven hier in Zuid Limburg wel goed. Al verlangt hij ook wel naar wat reuring. En anonimiteit. Hiervoor lijkt Rotterdam hem wel wat. Tot dat hij ooit vader wordt. “Ik hoef echt geen kinderen op een fatbike.”

Waar ik aan ga beginnen valt bovendien slecht voor te bereiden. Dit jaar ga ik door alle Nederlandse gemeentes lopen. Alle 342. Weer zonder slaapplek. Weer met die rode olifant. Tja, waar begin je dan aan?

Mijn vertrekdatum was eigenlijk 1 januari. Twee dagen daarvoor verhuisde ik al mijn spullen vanuit hospes (zo heet blijkbaar een mannelijke hospita?!) Frank weer terug naar de zolderkamer van mijn ouders. Een eigen woonplek is namelijk overbodige luxe tijdens deze tocht. Aanbellen en een rode olifant dienen als mijn onderdak. Het opzeggen van mijn eigen plek in mijn inmiddels geliefde Amsterdam Oud-Zuid voelde als een begin- en eindpunt tegelijk. Mijn oude en vertrouwde kamer in Nijmegen stond gevuld met dozen vol spullen waar ik me toch altijd weer van afvraag waar ze allemaal vandaan komen. Wat kijk ik ernaar uit om een jaar uit 1 rugzak te leven.

Het leek me wel sympathiek om mijn ouders niet achter te laten met een zolder vol troep. Het opruimen van deze troep had ik alleen even onderschat. Daarnaast vond op 4 januari onze jaarlijkse familiedag plaats en het leek me ook goed om daar nog bij te zijn. En zo schoof de vertrekdatum op naar 5 januari.

Maar op 5 januari was de wereld nog steeds wit, mijn tas nog niet gepakt en bekroop me het gevoel dat ik niet goed genoeg voorbereid was. Het lukt maar niet om duidelijk te formuleren wat ik nou eigenlijk wil onderzoeken met deze exercitie. Waarom trek ik een jaar van mijn leven uit om binnen te kijken bij mensen thuis? Om mensen uit alle uithoeken te ontmoeten? Wat levert dat op? Waarom doet dat er toe? Wat is mijn vraag?

Ik kreeg laatst de tip om op alle aderessen dezelfde paar vragen te stellen. Zo ontstaat er een soort landelijke enquête en het geeft wat structuur aan mijn structuurloze bestaan en project. Zelf dacht ik aan de vraag: wat betekent je thuis voelen voor jou? Mijn broer was meer geïnteresseerd in iedereen zijn favoriete broodbeleg. Andere kanshebbers zijn nog:

• Hoeveel vertrouwen heb je in je medemens/politiek/media?

• Wat verlang je?

• Wat koester je?

• Hoe goed ken je de buren?

Nouja: de keuze is reuze, de opties zijn eindeloos en ik soms een beetje radeloos. Dus inspiratie is welkom! Welke vraag zou jij willen stellen aan 342 verschillende mensen verspreid door heel het land?

De vertrek datum verschoof weer. Naar 10 januari, morgen dus. De wereld is inmiddels iets minder wit. Mijn tas is daarentegen nog niet gepakt en het plan dus ook nog niet waterdicht.

Gelukkig zeiden de drie taalkunstenaars die ik in het begin aanhaalde wel iets anders belangrijks. Een goed begin zou pas de tweede helft zijn.

De eerste helft is misschien gewoon de stap om te gaan. Het moment dat ik de drempel bij iemand overstap die mij binnenlaat, weet ik weer precies waar ik het voor doe. Dan weet ik wat ik wil vragen. Dan weet ik dat het er toe doet.

En wat dat oplevert kan ik nu nog niet overzien. Dat is juist het mooie aan je laten verassen. Dus dat begin hoeft misschien niet goed te zijn. Voor nu moet ik vooral gewoon beginnen. Beginnen met deze laptop dicht te slaan. Met mijn tas in te pakken. En dan kom ik hopelijk snel bij jullie terug met een wat beter verhaal. Tot dan!