Bi dönemden sonra hayatımda hiç bir şey aynı olmadı.Bi dönemden sonra hayatımda hiç bir şey aynı olmadı.

Amaçlarım sebeplerim hepsi değişti ve kendimi o dönemden sonra kaybettim. Belki bambaska ve eşsiz tecrübeler de edindim ama tek gördüğüm ve önemsediğim tartıda ne yazdığıydı. Baktıkça acıyorum kendime, yapacağı tek şey büyümek olan gelişim çağında bir çocuk kendi değerini günlük kalorisi ile ölçüyor,kilosu ile değerlendiriyor

Kaloriler ve kilo önem kazandıktan sonra hayatımda çok şey değişti

Amaçlarım sebeplerim hepsi değişti ve kendimi o dönemden sonra kaybettim. Belki bambaska ve eşsiz tecrübeler de edindim ama tek gördüğüm ve önemsediğim tartıda ne yazdığıydı. Baktıkça acıyorum kendime, yapacağı tek şey büyümek olan gelişim çağında bir çocuk kendi değerini günlük kalorisi ile ölçüyor,kilosu ile değerlendiriyor. Ne kadar acı.

Sonraki günlerde,haftalarda ve aylarda bu devam ediyor,verdiğim kilo yetersiz geliyor ve daha fazlasını istemeye başlıyorum. S beden kıyafetlerim geniş geliyor,pantolonlarım belimden düşmeye başlıyor ve en üzüldüğüm detay olabilir, yüzüm solgunlaşıyor.

O dönemi çok net hatırlıyorum ortaokuldaydım ve fen bilgisi öğretmenimin dikkatini çekmişti bu durum. Derslerimi çok iyi takip ederdim ama yemek yememeye başladığım için açlıktan odaklanamıyordum. Bendeki durumu görünce annemi aramış onunla konuşmuş meğersem. Berenin yüzü çok solgunlaşmış kansızlığı var belli ki pekmez yedirin iyi gelir demiş.

Lise zamanları da farklı olmadı. Sadece işler daha ciddi bir boyuta evrildi.

Unuttuğum şey içmdeki küçük kızdı.

Ona kızmıyorum. Tek istediği dondurmasının üzerine renkli soslar dökülmesi,annesinin yaptığı yemekten afiyetle yemek olan o kız bunları haketmiyordu. Göremediğim şey buydu. Babasıyla yediği pamuk şeker,abisinin aldığı jelibon,annesinin yaptığı yemekler,arkadaşları ilr yediği çikolatalar ona bir ceza ya da lütuf değildi. O kız bunları hakediyordu,olması gerekendi.

Sonra bir şeyler oldu,

Yemek yiyeceksek ben gelmiyorum,evde yedim aç değilim,dışarıda arkadaşlarımla yedim aç değilim,hayır zayıflamadım çok yiyorum hatta,ben daha acıkmadım,zero kola var mı?,çikolatalı istemiyorum sade olsun,o çok oldu yiyemem,bu çok yağlı ben yiyemem,midem bulanıyor yemek istemiyorum,onun kalorisi çok yüksek boşver ben yiyemem...

Evet artık bu olmuştu. Farklı bir şey beklemiyordum çünkü dönemin ortasında belki de haftalardır doğru düzgün yemek yemediği için sürekli üşüyen,hiç bir şeye enerjisi kalmadığı için sınıfta montu ile sırasından kalkmaya gücü olmayıp uykudan gözlerini açamayan da bendim.

Yeme bozukluğu,body dismorphia,blumia nevroza,anoreksiya…

Benden aldıklarını unutamayacağım. Benim çevremi maruz bıraktıklarım içinse yine kendimi affedemeyeceğim.

Yazıyı ise düzenlemekle falan ugrasamayacağım bu defa. Yazmak çok içimden geldi sadece.

İnsan çoğu zaman bildiğini sanarak yaşar. Gördüğünü gerçek, düşündüğünü doğru kabul eder. Günlük hayatta bu varsayım işe yarar; çünkü her an her şeyi sorgulamak mümkün değildir. Ancak Kant, bu rahatlığın felsefî açıdan sorunlu olduğunu gösterir. Ona göre bilmek, sanıldığı kadar doğrudan ve kesin bir süreç değildir. İnsan, dünyayı olduğu gibi değil, ancak kendi zihninin izin verdiği biçimde kavrar.

Kant’ın bilgi anlayışı, deneyim ile aklın birlikte çalışmasına dayanır. Duyular, bize dış dünyadan ham veriler sunar; fakat bu veriler tek başına bilgi değildir. Akıl, bu verileri zaman, mekân ve nedensellik gibi temel çerçeveler içinde düzenler. Bu yüzden bilgi, ne yalnızca dış dünyadan gelir ne de yalnızca zihnin ürünüdür. İnsan zihni pasif bir alıcı değil, etkin bir düzenleyicidir.

Bu noktada Kant’ın en önemli vurgularından biri ortaya çıkar: İnsan, nesneleri olduğu gibi değil, ona göründükleri hâliyle bilir. Kant’ın “kendinde şey” kavramı tam da bu ayrımı ifade eder. Dünya vardır, fakat insan bu dünyanın kendisine değil, yalnızca deneyim alanına giren yönlerine ulaşabilir. Bilgi burada durur. Bu düşünce, insan aklının gücünü küçültmez; aksine onun sınırlarını bilmenin önemini ortaya koyar.

Bilginin sınırları fikri, Kant’ın ahlak anlayışıyla birlikte düşünüldüğünde daha anlamlı hâle gelir. Kant’a göre insan, bilmede sınırlı olsa da ahlakta özgürdür. Doğru bilgiye ulaşmak her zaman mümkün olmayabilir; ancak doğru olanı seçmek insanın sorumluluğundadır. Bu nedenle Kant, ahlakı sonuçlara değil, niyete dayandırır. Bir eylemin ahlaki değeri, onun ne kazandırdığıyla değil, hangi ilkeye göre yapıldığıyla belirlenir.

Kant’ın “ödev” kavramı burada belirleyici olur. İnsan, doğru olduğu için doğru olanı yapabilme yetisine sahiptir. Bu, dış baskılardan ya da kişisel çıkarlardan bağımsız bir zorunluluktur. Kant’ın kategorik imperatifi, insanı kendi davranışını evrensel bir yasa gibi düşünmeye zorlar. Eğer bir davranış herkes için geçerli olamıyorsa, o davranış ahlaki değildir.

Bu ahlak anlayışının merkezinde insan onuru yer alır. Kant’a göre hiçbir insan, başka bir insan için yalnızca bir araç olarak kullanılamaz. İnsan, her koşulda bir amaçtır. Bu düşünce, ahlakı toplumsal fayda hesaplarından ayırır ve bireyi doğrudan sorumlu kılar. Ahlak, başkalarının ne yaptığıyla değil, insanın kendisiyle ilgilidir.

Sonuçta Kant’ın felsefesi, insana hem bir sınır hem de bir yükümlülük verir. İnsan her şeyi bilemez; ama bu cehalet bir mazeret değildir. Bilginin sınırında duran insan, davranışlarının sorumluluğunu taşımak zorundadır. Belki de Kant’ın asıl önemi, insana neyi bileceğini değil, nerede durması gerektiğini öğretmesindedir: Bilgide alçakgönüllü, ahlakta kararlı olmak.

Bugün bu seçtiklerinizden ya da seçeceklerinizden hangisi daha mantıklı gibi bir hesap oyunu yapmak yerine bunun işletim sisteminden konuşacağız.
Verdiğimiz kararların sayısız oluşunu, bir labirent ile örnekleyebiliriz.
Farz edin ki bir labirenttesiniz ve çıkışa ulaşmanız gerekiyor, labirentin büyüklüğü hakkında da herhangi bir fikriniz yok. Biraz ilerledikten sonra çıkmaza girersiniz ve bir önceki ya da ondan önceki yola girersiniz çünkü neyi seçtiğinizi ve nerede hata yaptığınızı düşünüp hesaplayabilmek, henüz yeni başladığınız için size kolay gelir.
Ama ilerleyen zamanlarda önünüze çıkan yolların sayısı arttığında ya da art arda çıkmaza girdiğinizde neyi nerede ve nasıl yanlış yaptığınızı düşünmek zorlaşır ve bir noktadan sonra imkansız hale gelir çünkü karar verme mekanizmamız ve zihnimiz bu kadar yükü taşıyamayacak duruma gelir.

Bilimsel olarak birçok kaynakta binlerce deney, araştırma ve sonuçları var ama özünde ‘‘çok sayıda alternatif aynı anda tutulunca işlem yükü artar; prefrontal korteks bu yükü yönetir ve kapasite aşıldığında performans bozulur çünkü insanların çalışma belleği ve bilişsel kontrol kapasiteleri sınırlıdır. Çok sayıda seçenek veya ardışık, zor kararlar ise bu sınırlı kaynağı tüketir’’ deniyor.

Bu konuda yapılan pek çok deney var ama özellikle iki tanesi benim dikkatimi çekti ve konuyu özetleyeceklerini düşündüğüm için size de anlatacağım.

Jam deneyi — Iyengar & Lepper (2000): Bir süpermarkette 6 seçenekli tezgahta daha çok alışveriş gerçekleşirken (satın alma yüzdesi), 24 seçenekli tezgahta insanlar daha fazla ilgilenip ama daha az satın aldı —Yani daha az seçeneğin bulunduğu yerde bir seçim yapıldı ve uygulandı, opsiyonların fazla olduğu tezgahta ise ilgi daha çoktu ama verilen ve uygulanan karar yüzdesi daha düşüktü. Bu çalışma choice-overload yani seçenek miktarının fazla oluşunun karar verme mekanizmasına zarar verdiği hipotezinin bir basit örneğidir.

Bir diğer örnek ise çözümü de beraberinde getiriyor ama bunu önce birlikte konuşalım. Nasıl azaltabiliriz bu karar verme yükünü?
Gelecekteki basit kararları önceden planlamakla başlanabilir. Mesela o hafta boyunca giyeceklerinizi haftanın başında kafanızda düzenleyip ya da ajandanıza not alıp (eğer ajanda tutmayı seviyorsanız haftanın her gününe küçük resimler çizerek bunu destekleyebilirsiniz) hafta boyunca da bunu uygularsanız,her günün başında dolabın karşısına geçip ne giymeliyim diye düşünmeye de çözüm bulmuş olursunuz.
Bir diğer madde ise seçenek sayısını azaltmak. İstediğinizi karşılamayan ve büyük oranda seçme ihtimalinizin olduğu ama yine de sizi cezbeden opsiyonları eleyin. Yüksek nitelikte ve az sayıda seçenek sunun.
Önemli kararları güne başladıktan kısa süre sonra verin. Daha mantıklı seçimler yaparsınız ve zihinsel olarak daha az yorulursunuz.

Sıralayabileceklerimiz çok fazla ama olay bu üç temel madde ile çözülebilecek kadar basit. Şimdi gelelim örneğimize:
Hakimlik (judges) çalışması — Danziger, Levav & Avnaim-Pesso (2011): Parole (şartlı tahliye) başvurularını inceleyen saha çalışmasında hakimlerin “olumlu karar” oranı gününe/ara dinlemelere göre ciddi şekilde değişiyordu — ara verip yemek yiyince olumlu kararlar aniden yükseldi. Bu saha verisi ardışık kararların kalitesini etkileyebileceğine dair bir sonuç elde edilmesini sağladı ve pratik çıkarımlar getirdi.

Konumuz, özeti ve cevap anahtarı bu kadardı ama başlığa hala bir cevap bulamayanlar için de eklemek isterim:
Daha çok seçeneğiniz varsa tebrikler, özgürsünüz ama 3 seçenek arasından seçim yapanlara karşın daha yorgunsunuz ve daha düşük performans gösterme eğilimindesiniz. Yani asıl özgürlük, mantıklı bir şekilde niteliği yüksek ve az sayıda opsiyon arasından karar vermekte.

Şimdilik benden bu kadar, çözüm önerilerini denerseniz sonucunu bekliyor olacağım, bir sonrakine kadar kendinize çook iyi bakın.
Görüşmek üzere

Bir gün en derinden sevdiğiniz insanla geçmeniz gereken yolculuğu bitirmiseniz ve tamamlamanız gereken dersleri tamamlamışsanız, evren bir şekilde bir daha karşılaşmanıza izin vermiyor. Ortak arkadaşlarınızın olması, aynı yerde yaşamanız, aynı yerlere gitmeniz bile farketmeksizin evren bir daha karşılaşmanıza izin vermiyor.

Bu teori bir kaynağa göre evrenin bizi hayatımıza girip çıkanlardan koruma yolu. Josh Rouse, “Bu teoriye göre, siz ve o kişi birlikte görevinizi tamamlayıp birbirinizden öğrenmeniz gereken dersleri öğrendikten sonra, evren devreye giriyor ve bir daha asla birbirinizle karşılaşmamanızı sağlıyor” diyor.
Ne kadar yakın yaşarsanız yaşayın veya hangi sosyal çevrelerde olursanız olun, hayatınızda bir şekilde yer almaması gereken biriyle sürekli karşılaşmazsınız’’ diye de ekliyor.
Aynı konu üzerinde bir teori daha var: Birbirlerinin hayatlarında olması gereken insanlar, bir şekilde hayatınıza tekrardan girerler. Buna da görünmez sicim teorisi deniyor.
Yani hayatımızda olan her olay bir sebeple gerçekleşiyor, ve bu vazgeçmeyi de içeriyor.

Çok farklı çevrelerden arkadaşlarım var, sevdiğim insanlar var, sık sık konuşmadığım ama iletişimde kaldığım insanlar…
Herkesin vardır,ve inanıyorum ki bu insanlar da benim kişiliğimde yer ediniyor.
Çok mantıklı gelen ama bir o kadar da basit bir söz var, duymuşsunuzdur:
Yaşadıklarınsın.
Bu yaşadıklarımızda insanlar da var, duygular var, yeniler var, iyi ki’ler, ama’lar, keşkeler, neyseler…
Ve bunların hepsini taşıyoruz. Bir yük gibi düşünmeyin. Onlar sayesinde ilerliyoruz.
Ne garip bir kural değil mi? Kural diyorum çünkü yaşadığımıza inanıyorum.

Bir gün en derinden sevdiğiniz insanla geçmeniz gereken yolculuğu bitirmiseniz ve tamamlamanız gereken dersleri tamamlamışsanız, evren bir şekilde bir daha karşılaşmanıza izin vermiyor. Ortak arkadaşlarınızın olması, aynı yerde yaşamanız, aynı yerlere gitmeniz bile farketmeksizin evren bir daha karşılaşmanıza izin vermiyor.

Aynı yolu geçmeyi özleriz, o insanları özleriz, anıları, hisleri…
Ama geçmişte kimse kalmamıştır. İstediğimiz kadar dönelim, kahkahalar yankılanır belki ama kimse kalmamıştır.
Belki anı olarak kalabilmesi de bu yüzdendir…

Bir gecede bir milletin kaderi değişebilir mi?

Değişir elbet!..

Kaderin, yazgının işidir bu...

Ama unutmamak gerekir; millet, kendi kaderini yazabilecek güce ve kudrete sahiptir. Damarlarındaki kandan gelir gücü; atalarından yadigârdır...

Modern çağda halkın, milletin kendi iradesini, kendi gücünü gösterdiği ilk halkadır 15 Temmuz. O zinciri kendisi yontmuş; içinde yanan bağımsızlık ateşi ile şekil vermiştir soğuk demire, kaderinin ilk halkasına... O kader halkasının ilk zinciri, ilk adımı, ilk teşebbüsün lanetinin adıdır 14.45.

14.45 aslında sadece bir saati değil, göz göre göre işlenen bir ihaneti anlatır. Çünkü o dakikada başlayan hareket, planların ne kadar karanlık olduğunu, aynı zamanda milletin bağımsızlığına kast etme yolunda atılan ilk adımı gösterir. Henüz karanlık basmamışken başlayan bu girişim, gecenin ilerleyen saatlerinde halkın cesaretinde karşılığını alacaktır.

O dakikadan sonra kendi halkına kurşun sıkacak kadar alçalan ihanet, tankların çeliğinde cesaret buldu. Düşman artık dışarıda değildi; milletin ekmeğini yemiş, suyunu içmiş olanlar halka namlu doğrultuyordu.Tanklar köprüleri kapatıyor, jetlerin sesleri keskin uğultular yaratıyor, Ankara'nın İstanbul'un kalbinde silah sesleri yankılanıyor, havalimanlarında darbeciler kontrolü ele alıyor, komutanlar rehin alınıyor, meclise bomba atma cür’etinde bulunuluyordu.

Milletin iradesinin tecelli ettiği Meclis bombalandı, belediyeler basıldı, televizyon ekranları karardı, telsizlerde çoğu tanıdık sesler aracılığıyla düşmanca emeller dile getirildi, kirli emirler verildi. Ükenin şah damarını kesmeye, kalbini durdurmaya yönelik saldırılar yapıldı.

Ancak feraset sahibi halkımızın olanları idrak etmesi uzun sürmedi. Öyle ki halk, tam zamanında topyekün bir mücadeleye girişti. Yapılan karanlık planların en zayıf noktası da işte buydu: Halkın göstereceği tavır hesaba katılmamıştı.

Kendini korkuya teslim etmek yerine bağımsızlığına, mirasına sahip çıkmak için sokaklarda kenetlenen milletin iradesi, tankların çeliğinden daha sert, kurşunların sesinden daha gür, cesareti ve bağımsızlığa olan incancı ise süzülen uçaklardan daha yüksekteydi.

Soğuk çelik paletlerin karşısında ne yüksek bir teknoloji ne de tüfekler duruyordu. İnsanlar vardı… Çıplak elleri ile tonlarca ağırlıktaki vasıtalara, zırhlı araçlara, makineli tüfeklere karşı sadece millet vardı; Türk Milleti!.. Oradalardı, kıyamdalardı, direniyorlardı… Pes etmeden, tek bir şüpheye dahi yer vermeden, gücünün son merhalesine kadar direnmekten çekinmeyen insanlar vardı. Kim yenebilirdi ki onları?

Selalar minarelerden yükseldi, geceyi bölen ezanlar darbecilerin kurşunlarından daha gür bir sesle göklere ulaştı.

Her tarafta başka bir direniş vardı!..

Bir baba, oğlunun elinden tutup köprünün ortasında “Buradan geri dönmeyeceğiz” diye haykırdı. Bir kadın kurşunların ortasında yalnızca bağımsızlığını düşündü. Bir genç, üzerine çevrilmiş namluya doğru yürüdü. Bir diğeri, üzerine yağan kurşunların arasından ünformalı teröristlere seslendi: “Gel vur beni, bir milyon mermin var mı senin?”

Kimi kahramanlar sırtında Türk bayrağıyla vuruldu.

Ömer Halisdemir de ilk şehitlerimizdendi…

Kan bayrağa aktı ama rengi değişmedi; o kanın ıslaklığı bayrağı daha da parlattı. Yeniden ve yeniden... Çünkü aynı bayrak, İzmir’de Hasan Tahsin’in, Maraş’ta Sütçü İmam’ın, Antep’te Şahin Bey’in de kanıyla da ıslanmıştı. Ve yine o bayrak, sadece gidenlerin kanını değil, geride kalanların inancını, yarım kalan ailelerin gururunu, nice vatandaşın kararlılığını ve nefesini de üzerinde taşıyordu.

Darbe girişiminin en sert çatışmalarının gerçekleştiği dakikalarda bile milletimiz bir adım olsun geriye çekilmedi. Ezilmek uğruna tankların önünde siper oldu, türlü baskılara rağmen işgal altındaki kamu kurumlarını ve mekânlarını geri aldılar. TBMM'de, havalimanlarında, köprülerde, meydanlarda nöbet tuttular. Korkuya teslim olmak yerine tekvücut olup milli iradeye sahip çıktılar.

Her biri, tarihe kazınmış birer somut direniş örneğiydi. Milletin ayak sesleri, girişimi sadece yankılarda bırakmadı; o karanlık dakikalar, o geceye gömüldü. Çünkü o gece halk sadece sözle değil, canıyla yazdı bağımsızlığın manifestosunu. Ve böylece, yazımın başında sorduğum sorunun cevabını da verdi: “Değiştirebilir kaderini, baştan bile yazar. İradesine pranga vurmaya çalışanları aynı zincirle boğar ve zamanın tozlu raflarına kaldırır ve hatta tarihe gömer.”

15 Temmuz’u anlatırken, seslenir bizlere tarih hatırlatmak istercesine; kimindir bu vatan?

“Bu vatan toprağın kara bağrında,

Sıradağlar gibi duranlarındır.

Bir tarih boyunca onun uğrunda,

Kendini tarihe verenlerindir.”

O satırlar, sadece geçmişin değil; o gece sokaklara dökülen milyonların, tankların önüne çıkan gençlerin, şehit ve gazilerin de ruhunu yansıtmaktadır. Ve işte o gece, milletin iradesi her türlü ihaneti alt etmiş; karanlığı dağıtmış, bağımsızlığını korumuştur. İşte bu yüzden bazen bir kez daha seslenmek gerekir sancağa, Mehmet Akif’in ifadesiyle:

“Korkma!”

Sönmez bu şafaklarda yüzen Al Sancak;

Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak.

Yedi düvel duysun ki;

Şanlı Al Bayrağımız yalnızca geçmişin değil, geleceğin de yükünü, umudunu ve direncini taşımaktadır. Şan ve şeref abidesi olarak sonsuza kadar yurt semalarında özgürce dalgalanacaktır.

Bütün şehitlerimize.Saygı ve minnet ile…

Bu yazı ile bir yarışmaya katılacağım.

15 Temmuz’u anlatan bağımsızlık konulu bir kompozisyondu yazmaya çalıştığım. Umarım yapabilmişimdir. Yorumlarınızı bekliyorum,yarışmanın sonucunu ise yazacağım açıklanınca.

Sonuna kadar götüremiyorsan,yarım kalması bir sorun değil. Bazen yarım bırakabilmek tamamlamaktan daha büyük bir cesaret,özgüven ya da güç gerektirir.

Ama günümüzde öyle yaşantılarımız var ki,sanki başladığımız her işin bir sonu olmalı sanki o sonu görmek bizim için bir görev..

Bitiremediğimizde peki?

Birilerinin gözünde eksik kalacağımızı,başarısız olacağımızı,küçüleceğimizi düşünüyoruz.Bazen de yargılanmaktan korkuyoruz açık açık.

Kaç kere bir kitabı sırf “yarım kalmasın” diye sürükledik? Kaç kere içimize sinmeyen bir sohbeti sırf “ayıp olmasın” diye devam ettirdik? Kaç kere tükenen hayallerin, anlamsız ilişkilerin, sıkıcı alışkanlıkların içinde sadece başladık diye kaldık?

Peki sorarlar adama, biz kime ne kanıtlamaya çalışıyoruz?

Tamamlamaya çalıştıkça yıpranmıyor muyuz?

Bitirdiğimizi göstermeye çalıştığımız kişiler ne kazanıyor peki bunun sonucunda?

Ya da biz onlara bunu gösterince egomuzu mu besliyoruz da tamamlamak bizim için bu denli bir yere sahip?

Bırakmaktan korkuyoruz çünkü bize “yarım bırakmak pes etmektir” dediler. Ama belki de asıl pes etmek,

kendimizi hiçe sayıp sırf tamamlamak uğruna çürümektir. Biz gerçekten neyi tamamlıyoruz o zaman? Bir işi mi, yoksa başkasının gözündeki imajımızı mı ya da sözde özgüvenimizi mi?

Bu arada bir parantez açayım ki özgüvenin bununla yakından uzaktan ilişkisi yok.

Yani ne az önce kapattığım parantez,ne gün içerisinde dayatılan ve bir türlü kırdırılamayan o kalıp yargılar sizi istemediğiniz o şeyi tamamlamaya,belki yarım bırakmaya zorlayamaz.

Kendi hislerinizin farkına varın. Yargılarınızdan korktuğunuz insanlar sizin hayatınızın 10 günde 10 dakikasına,8 saatine belki tanıklık ediyor olabilir ama vereceğiniz karar onların yargılarının dışında kalmalı.

Sonuç olarak kalan 16 saat size ait=) Her ne kadar önceki 8 saat de size air olduğu halde bunu şimdilik kanıtlamaya çalışmayacağım.

Ve biliyor musunuz,yarım bırakmak aslında bir başkaldırıdır. Kendinize,insanlara,yargılara karşı en net karşıtlıktır hem de.

Onlara uymuyorsun,öylesine biri değilsin,kararların öylesine kararlar değil.

Farklısın ve bunun için somut bir farka ihtiyacın yok,sen kararlarınla,benliğin ile farklısın ve bunlardan pişman olman,bazı kararların hiç verilmemiş olmasını istemen çok normal

Yarım bıraktığımız için suçlu hissetmeyeceğimiz günlere..

Çünkü duygularımız ve isteklerimiz bize yük olsun diye değil,onları yaşayalım diye varlar=)

Evvett!!Nabersiniz??Bir sonraki yazıyı da bugün paylaşmaya çalışacağım galiba,beklemede kalın!!

Yorumlarda goruselim!!

Uzun uzun düşündüm,nasıl yazabilirim,nasıl anlatabilirim,nasıl haykırabilirim diye.Düşünmekle bir yere varamayacağım.Sadece düşünerek bir yere varamayacağız.
Ben de en gerçek,en sek hali ile anlatmak istedim.
Neden oldu?
Kimlere ne oldu?
Geleceğimiz var mı?

Her şeyden önce kızlarıma bir şey söylemek istiyorum.Bir çok hayat yarım kaldı.Kesilen sadece nefesler değil,onların gelecekleri,hayallerini süsleyen istekleri,kocaman kalpleri,inançları,başarıları da vardı.
Ama artık bizden uzaklar…
Ve biliyor musunuz?Sırf bu yüzden yaşamayı inadına sevmeniz gerekiyor.
Baskılanan,baskılanmak istenen,baskılanmış,ışığı söndürülmüş her bir kadın,kız çocuğu,genç kız için daha çok yaşamamız gerekiyor.Hayatı daha çok sevmemiz,daha çok şey başarmamız,çok daha fazla hayal kurmamız gerekiyor.
Onlar bizi bastırmaya çalışacaklar,biz daha çok var olacağız.
Hadi yazımıza geçelim.

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu’nun (KCDP) raporlarına göre Türkiye’de her ay onlarca kadın öldürülüyor. 2023 yılında basına yansıyan kadın cinayetlerinin sayısı 315 iken, şüpheli kadın ölümü 248 olarak kayda geçti. 2024’te bu sayı daha da arttı. Bu tablo, sadece tek tek bireylerin değil; aynı zamanda devletin, yargının, kolluk kuvvetlerinin ve toplumun kolektif bir sorumluluğu olduğunu gösteriyor.

Veriler, cinayetlerin çoğunun kadınların en yakınındaki erkekler tarafından işlendiğini, ev içi şiddetin ve kadınların kendi hayatına dair karar almak istemesinin (boşanmak, çalışmak, eğitim görmek gibi) en temel gerekçeler arasında olduğunu söylüyor.
Hazır rakamlar bizimleyken,tablolara da bakalım:

2025'in ilk 6 ayında, öldürülen 9 kadının ölüm anında koruma kararları vardı. Devlet tarafından verilen ve uygulanan bu kararlar, kadınlar için bir can simididir. Ancak, bu koruma kararları uygulanmadığı için 9 kadın öldürüldü. Cinayete kurban giden 123 kadının koruma kararı durumu belirlenemedi. Bu durum, kadınların bu kararları alabilecekleri kurumlara erişiminde engeller olduğunu göstermektedir

Kadınlar çoğunlukla ateşli silahlarla öldürüldü

2025'in ilk 6 ayında, 78 kadın ateşli silahlarla, 36 kesici aletlerle, 11 boğularak, 6 dövülerek ve 3 yakılarak öldürüldü. 2 kadının öldürülmesinde kullanılan silah belirlenemedi.

Bu tabloyu bir ingiliz haber sayfasından aldım.Veriler ise Türkiye için.
2014/2015te en yüksek oran,kadınların kendi hayatları için karar almak istedikleri sebebi ile katledildiği söyleniyor.Ne demeli?
2016’dan bu yana ise bilinmeyen sebepler de artmış,ama zannediyorum ki hepimiz hemen hemen bu sebepler hakkında fikir yürütebiliriz.

Bunun için bir şey söylemek istemiyorum..Tablo yeterince acı.

Konuşulan yasalar,kanunlar içerisindeki rakamlar peki?

6284 numaralı yasayı biliyorsunuzdur.Bu malum yasa üzerinden de cinayetlerimiz var bizim biliyor muydunuz?
2021 yılı Ocak Ayında İçişleri Bakanı Süleyman Soylu Twitter hesabından yaptığı açıklamada, 6284 sayılı kanun kapsamındaki kadın cinayetlerinde hayatını kaybeden kadın sayısını
2017'de 353,
2018'de 279,
2019'da 336
2020'de 266
2021: 309
2022’de ise 273 olarak duyurdu.

Gelin bu yasaya daha yakından bakalım.
Öncelikle yasanın tamamına pdf şeklinde buradan ulaşabilirsiniz ama ben özetleyeceğim:
6284 sayılı yasa, tam adıyla Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun”dur. 8 Mart 2012’de yürürlüğe girdi. Türkiye’de kadınları, çocukları ve aile bireylerini şiddete karşı korumak amacıyla çıkarılmış en kapsamlı yasalardan biridir.

Temel Özellikleri

• Amaç: Kadına yönelik şiddeti önlemek, şiddet mağdurlarını korumak ve failler hakkında caydırıcı önlemler almak.

• Kapsam: Sadece eşler değil; eski eş, nişanlı, sevgili, birlikte yaşanan partner gibi her türlü yakın ilişkiyi ve hatta şiddet tehdidi altındaki kadınları kapsıyor.

• Koruma Kararları:

  • Şiddet uygulayan kişinin evden uzaklaştırılması,

  • Şiddet mağduruna yaklaşmaması,

  • İletişim araçlarıyla rahatsız etmemesi,

  • Silahlarını kolluğa teslim etmesi,

  • Gerektiğinde mağdura geçici maddi yardım sağlanması,

  • Mağdur için sığınma evi veya gizli adres imkânı sağlanması.

• Yetki: Bu kararları hâkim verebildiği gibi, acil durumlarda mülki amir (vali/kaymakam) veya kolluk kuvvetleri de geçici olarak alabiliyor.

Eleştiriler ve Sorunlar

• Kâğıt üzerinde güçlü: Yasa metin olarak çok kapsamlı ama uygulamada ciddi açıklar var.Türkiye’deki çoğu yasa gibi detaylandırılmamış olduğu için dışarıda birçok ‘tehlikemiz’ var.

• Uygulama eksikliği: Uzaklaştırma kararlarına rağmen kadınların öldürülmesi, koruma kararlarının yeterince denetlenmediğini gösteriyor.

• Kadın örgütlerinin görüşü: Yasa önemli bir kazanım ama yalnızca uygulanırsa işe yarar; aksi hâlde “kâğıt üzerinde koruma” olmaktan öteye gitmez.

Sırada:İstanbul Sözleşmesi.Gelin birlikte detaylandıralım:
1. İstanbul Sözleşmesi Nedir?

• Tam adı: Kadınlara Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi.

• 11 Mayıs 2011’de İstanbul’da imzaya açıldığı için “İstanbul Sözleşmesi” deniyor.

• Avrupa Konseyi tarafından hazırlanmış, kadına yönelik şiddeti ve ev içi şiddeti önlemeyi amaçlayan, bağlayıcı ilk uluslararası sözleşme.

• Türkiye bu sözleşmeyi ilk imzalayan ve ilk onaylayan ülke oldu (2011’de imza, 2012’de TBMM onayı).

2. İçeriği

Sözleşme dört temel üzerine kuruludur (kısaca “4P” diye anılır):

1. Prevention (Önleme): Eğitim, farkındalık, medyada cinsiyet eşitliği, şiddeti doğuran kalıpların kırılması.

2. Protection (Koruma): Şiddet mağdurlarına sığınma evleri, danışma merkezleri, 7/24 yardım hatları, koruma tedbirleri.

3. Prosecution (Kovuşturma): Şiddet faillerinin etkili biçimde cezalandırılması, yargının özel eğitim alması.

4. Policies (Politikalar): Devletin bütüncül politikalar oluşturması, koordinasyon kurulları kurması.

Ayrıca:

• “Toplumsal cinsiyet eşitliği” kavramını hukuken tanır.

• Ev içi şiddet, zorla evlilik, taciz, tecavüz, psikolojik şiddet, ekonomik şiddet gibi birçok olguyu açıkça tanımlar.

• Devletlere, “etkin önlem almazsan, sen de sorumlusun” der.

3. Türkiye’de Tartışmalar

2011–2019 arasında sözleşme çok konuşulmadı. Ama özellikle 2019 sonrası muhafazakâr çevrelerde eleştiriler yükseldi:

• “Toplumsal cinsiyet eşitliği” kavramının “aileyi zayıflattığı” iddia edildi.

• “Eşcinsel ilişkileri meşrulaştırıyor” denildi (sözleşmede LGBTİ bireylerin korunmasına dair ifadeler var).

• “Türk aile yapısına aykırı” gibi söylemler öne çıktı.

Kadın örgütleri ve hukukçular ise sözleşmenin kadınların yaşam hakkı için kritik olduğunu, karşıt söylemlerin gerçeği yansıtmadığını vurguladı.

4. Türkiye’nin Çekilme Kararı

• 20 Mart 2021’de Cumhurbaşkanı Kararı ile Türkiye, İstanbul Sözleşmesi’nden çekildi.

• Bu, TBMM’nin onayladığı bir uluslararası sözleşmeden Cumhurbaşkanı kararıyla çıkılması açısından hukuken de tartışmalı oldu.

• Danıştay’a taşındı ama çekilme iptal edilmedi.

• Böylece Türkiye, sözleşmeden çekilen ilk ve tek ülke oldu.

5. Sonuçlar ve Tepkiler

• Kadın örgütleri, hukukçular, uluslararası kuruluşlar (AB, BM, Avrupa Konseyi) çekilmeye sert tepki gösterdi.

• Çekilmeden sonra kadın cinayetlerinde ve şüpheli ölümlerde artış olduğuna dair raporlar yayımlandı.

• “6284 sayılı yasa var, yeterli” denildi ama kadın örgütleri uygulamada zaten sorun olduğunu, İstanbul Sözleşmesi’nin uluslararası bir bağlayıcılık sağladığını savundu.
  

  Yani,İstanbul Sözleşmesi, kadına yönelik şiddetle mücadelede bir kalkan niteliğindeydi. Türkiye’nin bu sözleşmeden çekilmesi, hem içeride kadın hareketini güçlendirdi hem de dışarıda ülkeye dair ciddi bir insan hakları tartışması yarattı. Bugün hâlâ kadın örgütlerinin temel taleplerinden biri “İstanbul Sözleşmesi’ne geri dönülmesi.

  
  

İsimler…

• Özgecan Aslan (2015): Bir minibüs şoförü tarafından vahşice öldürüldü. Türkiye’de kadın cinayetlerinin sembol isimlerinden biri oldu.

• Emine Bulut (2019): Eski eşi tarafından kızının gözleri önünde öldürüldü. Son sözleri “Ölmek istemiyorum” tüm ülkenin vicdanına kazındı.

• Pınar Gültekin (2020): Üniversite öğrencisi, vahşice katledildi. Sosyal medyada #ChallengeAccepted kampanyası ile kadın cinayetlerine karşı uluslararası ses yükseldi.

• Şule Çet (2018): Bir plazanın 20. katından düşerek hayatını kaybetti. Ölümünün intihar değil, cinayet olduğu yönündeki adalet mücadelesi Türkiye’de kadınların sembol davasına dönüştü.

• Ceren Özdemir (2019): Ordu’da genç bir konservatuvar öğrencisi, evinin önünde bıçaklanarak öldürüldü.

• Ceren Damar Şenel (2019): Ankara’da üniversitede öğrencisi tarafından öldürülen akademisyen, eğitim kurumlarında bile şiddetin varlığını gösterdi.

• Münevver Karabulut (2009): Henüz 18 yaşındayken İstanbul’da canice katledildi. Dava yıllarca gündemden düşmedi.

• İpek Er (2020): Maruz kaldığı cinsel saldırının ardından hayatını kaybetti. Olay, hem şiddet hem de adalet süreciyle hafızalarda yer etti.

• Fatma Şengül (2019): İstanbul’da eski eşi tarafından sokak ortasında öldürüldü.

• Azra Gülendam Haytaoğlu (2021): Genç gazetecilik öğrencisi, vahşice öldürüldü; sosyal medyada #AzraİçinAdalet etiketiyle geniş yankı uyandırdı.

• Helin Palandöken (2017): Liseli genç kız, okul çıkışı silahla öldürüldü.

• Dilek Doğan (2015): Evine yapılan polis baskını sırasında vurularak hayatını kaybetti.

• Ayşe Paşalı (2010): Defalarca şiddet gördüğünü söylemesine, koruma talep etmesine rağmen korunmadı ve öldürüldü.

• İkbal Uzuner(2024):İkbal, semih’in geçmişte ilişki yaşadığı biri olarak öne çıktı. Semih’in psikolojik rahatsızlık geçmişi ve obsesif davranışları biliniyordu.s.ç. ,son bir defa görüşmek istediğini söyledi.Ayşenur’u katlettikten sonra hedefi İkbal olan s.ç. yarım saat içinde, İkbal'i surların tepesine götürdü, bedenini parçaladı ve kafasını surdan aşağı attı. Ardından kendisi de intihar etti.

• Ayşenur Halil(2024):Ayşenur, Semih’in lisede tanıştığı bir arkadaşıydı ve iddiaya göre onunla duygusal bir ilişki yaşıyordu. Olay gününde, s.ç. evinde olduğu sırada Ayşenur Halil’i yatağında boğazını keserek öldürdü — ciddi damar yaralanmasına bağlı dış kanama sonucu hayatını kaybetti.

Ve nicesi…Bu isimler sadece kamuoyunda iz bırakan kadınlar.Bilmediğimiz,sayamadığımız kimler,daha nice hayatlar var.

Adalet,biz olmalıyız.
Ben bu çözümlerin uygulansa bile kalıcılığından şüphe ettiğim,bir çıkış yolu da bulamadığım için ‘olumlu’ birkaç çözüm sundu medya.

Çözüm Önerileri:

1. Yasaların uygulanması: 6284 sayılı yasa etkin kullanılmalı, koruma kararları kağıt üzerinde kalmamalı.

2. İstanbul Sözleşmesi’ne dönüş: Kadınların yaşam hakkı için en kapsamlı uluslararası belgeye yeniden taraf olunmalı.

3. Veri şeffaflığı: Devlet, kadın cinayetleriyle ilgili düzenli ve açık veri paylaşmalı.

4. Toplumsal dönüşüm: Erkek egemen kültürün yeniden ürettiği şiddet diline karşı eğitimden medyaya geniş çaplı bir dönüşüm şart.

5. Adalet süreci: Kadın cinayetlerinde cezasızlık kültürü kırılmalı; iyi hal indirimi gibi uygulamalar kaldırılmalı.

   Unutmayın,şiddetin bir sebebi olamaz.Suç,cezasız kalamaz ve adaletsiz bir dünyada yaşanamaz.
   
   Ve onlar,son dileği yaşamak olan bütün kadınların hesabını alacağız.Asla boyun eymeyeceğiz çünkü biz devrim ile geleceğiz

   

   Bu pankartı çok sevdim.İçimi ısıttı resmen.
   Veririz,vereceğiz.

   Evet,sona geldik.Umarım bizim için,belki yazmak isteyip yazamayanlar,sesini duyuramayanlar,kendini anlatamayan kız kardeşlerim için bir ses olabilmişimdir.Onların da istediği gibi anlatabilmişimdir.

   Yorumlardayız,beğenmeyi ve sesimizi dinlemek zorunda kalacaklarını unutmayın =)

Bazen kendimi, unuttuklarımın bıraktığı boşluklarda buluyorum. Önce ürkütücü geliyor; sanki parçalanmış bir hikâyenin kahramanıymışım gibi. Ama sonra anlıyorum ki o boşluklar aslında nefes alma alanı. İnsan her şeyi taşıyamaz; taşıması da gerekmez. Zaten hayat, hafiflediğimiz ölçüde ilerler.

Unutmak, zihnin kendini koruma refleksidir. Travmayı silmez belki ama onun keskin kenarlarını törpüler. Eğer yaşadığımız her acıyı en taze haliyle zihnimizde saklasaydık, nefes almak bile imkânsız olurdu. Beden nasıl yarayı kabuk bağlatıyorsa, zihin de unutmayı üretir. İkisi aynı işlevi görür: seni yaşatmak.

Unutmanın bazen bize yaptığı iyilik, hatırlamanın şefkatinden daha büyüktür. Çünkü bazı şeyleri geride bırakmadan yeni bir sayfa açamıyoruz. Benim için unutmak, silmek değil; hatırlamanın üzerindeki keskinliği törpülemek. Kalpte iz kalır, evet, ama o iz artık canımı acıtmaz.

Ama unutmak sadece acıdan kurtulmak değildir. Bazen insanı hafifleten şey, gereksiz yüklerin bellekte yer kaplamamasıdır. Her detayı, her yüzü, her sözü sonsuza kadar taşımak mümkün değil. Zihin, selektif bir bahçıvan gibi budar, kırpar, ayıklar. İşte bu sayede hatırladıklarımız anlam kazanır. Çünkü unutma olmasaydı, hatırlamanın da kıymeti olmazdı.

Gerçek şu: Unutmak bir kayıp değil, bir kazançtır. Birini unutmak, onun sana yaşattıklarını sıfırlamak değildir. Sadece o yükle yaşamayı bıraktığın andır. Bir günü unutmak, o günün hiç yaşanmadığı anlamına gelmez; o günün artık seni esir edemediğini gösterir. Unutmak, özgürlüğün en sessiz biçimidir.

Toplum bize sürekli hatırlamayı öğretir. Takvimler, anı defterleri, bulut arşivleri, telefonlarımızdaki binlerce fotoğraf… Her şey hatırlamak üzerine kuruludur. Ama unutmanın değerini kimse hatırlatmaz. Halbuki yaşamak, sadece “biriktirmek” değil, aynı zamanda “bırakabilmektir”.

Ve evet, unutmaktan korkarız. Çünkü hatırlamayı kimliğimizle özdeşleştiririz: “Bunları unutursam ben kim olurum?” Oysa insan, hatırladıkları kadar unuttuklarından da oluşur. Hafızamızın boşlukları, biz farkında olmasak da hayatımızı biçimlendirir. Bir insanın suskunlukları kadar, hatırlamadıkları da onun hikâyesidir.

Unutmak, hayatın yazdığı en dürüst cümledir. Ne kadar direnirsek direnelim, bazı şeyler elimizden kayıp gider. Bu kayıp değildir aslında; bir tür temizliktir. Zihin, geleceğe yer açar. Yeni aşklar, yeni düşünceler, yeni başlangıçlar unutmanın boşluklarında filizlenir.

Anıları dalgalara benzetirler,ama belki de hiç gitmemeniz gereken kıyılar vardır.Çünkü her dalga ile yüzülmez

…

Arayı çok mu uzattık ne?
Nabersiniz,nasılsınız?
Beğenmeyi unutmayın,hikayeniz ile,yorumlarda bekliyor olacağım…

Medyada ara sıra kötü hissettiğinizde karşınıza çıkan o postları düşünün biraz.Mesela:
-Hayır,işimden reddedilmedim→Öğrenmek için daha çok fırsatım oldu
-Yarın bunu tekrar yapacağım..→Ya yarın için bir fırsatım olmazsa?

Ya da kendi kendinize şunları söylediğiniz oluyordur:
-Ben bunlara üzülüyorum ama insanların ne dertleri var
-Beni mutlu görmeliler
-Onlara da kötü hissettirmeyeyim
-Kendimi açıklayamam..

Kötü hissettiğimizde,en basiti iyi hissetmediğimizde zaman zaman bundan suçluluk duyduğumuz olur.

Peki neden?
İyi olmanın sürekli dayatılmasından dolayı mı bu?
Evet.
O kadar ‘mutlu’ olmalıyız ki,iyi olmamak sanki duygusal bir suç.
Hayır ya gayet de değil işte.

O kahveyi alıp o cam kenardında,o sokakta,o sahilde,belki o kişi ile düşünmemiz gerekiyor.
Ne hissediyoruz,neden böyle hissediyoruz…
Bazen de hiç düşünmeden,yine o kahveyi alıp sadece hissetmemiz gerekiyor.
bir noktada da sürekli mutlu olamayacağımızı kabul etmeliyiz,her zaman iyi olaylar yaşamadığımız gibi her zaman mutlu da olamayız.

Üzülmeliyiz,şaşırmalıyız,ağlamalıyız,gülmeliyiz ve bunların hayatımızdaki yerlerini kabul etmeliyiz.
Mutlu olmak yaşamak için sürekli bir zorunluluk olmamalı çünkü bazen de düşmeliyiz.

Zeminin de nasıl bir yer olduğunu öğrenmeliyiz,öğrenmeliyiz ki mutlu olmanın değerini de ona göre bilelim.

Bu arada,size bir haberim var:Hissetmeden geçmiyor arkadaşlar.Dibine kadar yaşamalısınız ki o duyguyu,geçsin.Görmezden gelerek,üzerini kapatmaya çalışarak ya da geçiştirerek duygularınızı değiştiremezsiniz.Malum,radyo falan değiliz =)

İnsanız,yaşıyoruz,hissediyoruz.Bazen düşüyoruz,kalkıyoruz,tekrar düşüyoruz ve bazen kalkamıyoruz ama her durumda hissediyoruz.Düşünsenize her olayda aynı şekilde hissetmeye çabaladığınızı.O zaman o olayları,durumları özel kılan ne olacak?

Ki her şeyi geçtim,bir noktada bu aslında üzülmeniz gereken yerde o duyguyu bastırmanıza,onun yerine mutlu olmaya çalışmanıza,yani sonrasında da bastırılmış duygulara ve bir patlamaya yol açıyor.

Ben bunu biraz geniş çaplı araştırdım ve birkaç yabancı makaleden şunları elde ettim:

• Düşünce/duygu bastırmanın ironik etkisi: “Negatifi hiç düşünmeyeceğim” çabası, Wegner’ın ironik süreç kuramına göre tam tersine o düşüncenin daha sık gelmesine yol açabiliyor(SAGE journals-kaynakça-)

• Aşırı mutluluğun “karanlık yüzü”: Mutluluğun her bağlamda hedeflenmesi uygun değil; aşırı/uygunsuz pozitif duygu, risk alma, esneklik kaybı ve sosyal uyumsuzlukla bağlantılanabiliyor.(SAGE journals ve PudMed)

Bunlar sadece birkaç tanesi.

Kendinizi o duyguya zorlamayın.Bunun adı bazen depresiflik,bazen maske yapmaya çalışılan ‘neşe’

Bu yazıyı uzatmayacağım,hissederek aşılabilecek bir nokta burası çünkü.

Yine de her zamanki gibi,gerisi size kalmış =)

-Vee gelelim bize!Kocaman olduk,120 kişi!! Uzuuunca bir süredir yazamadım,açıkcası yazmayı da çok özledim.
O kadaarr fazla fikrim ve taslağım var ki,tamamlamak için sabırsızlanıyorum.
İlk defa okuyanlar için,diğer yazılarıma ve kanalıma göz atmayı unutmayın.
Orada olacağım =)

Bu tür hatalar ve yanlışlar zamanla elimizdeki kartların rengini soldurabilir. Ama unutmamak gereki yanlış bir kart bütün oyunu mahvetmediği gibi, yanlış bir karar da bütün hayatı bozmaz. Hâlâ yeniden dağıtılacak eller, hâlâ düzeltebileceğimiz yollar vardır. Bazen tek bir cesur hamle, o güne kadar yapılan bütün hataların ağırlığını hafifletebilir.

Ama ‘o gün’ söylemekten vazgeçtikleriniz,herhangi bir sebepten yapmadıklarınız,görmek istemedikleriniz…Derken liste uzuyor ve evet,bu oyununuzu batırıyor.

Yani bir darbede değil, küçük yanlışlarla, ihmal edilen anlarla. “Daha sonra yaparım” dediğimiz kararlar, “şimdilik susayım” dediğimiz itirazlar, “böyle gelmiş, böyle gider” diye kabullendiğimiz zincirler…
Spontanelik,bilinmezlik varmak, geri dönülmez bir hata değilken biz o yolu kader sandık. Kimi zaman doğru yolu bulduğumuzda, adım atmaya cesaret edemedik.

İşte böylece, elimizdeki kartları kendi ellerimizle karartırız.

Belki de sorun, evrenin adil olup olmamasında değil; elimizdekiyle ne yapacağımızı bilmememizde. Bize sunulan fırsatları görmeyi öğrenmedik, tehlikeleri okumayı öğrenmedik.

Ama bütün bunlar olurken, bir ihtimal de hep orada durur: Belki kartlarımız kötü değildi. Belki onlar sadece hamdı, işlenmemişti. Biz onları göremediğimiz, onları iyi oynayacak bilgeliği kazanamadığımız için kaybettik.

Ya istediklerimizin hepsi için yapmamız gereken tek şey sadece oyuna başlamadan önce okumamız gereken klavuzu okumak olsaydı?
Peki size bir soru daha,kuralını bildiğiniz her oyunda kazanıyor musunuz?

Buraya kadar üzerinde durduk,kalanı için yukarıdaki son sorum ile sizi baş başa bırakıyorum.Hadi devam edelim.

Sonunda dönüp baktığımızda asıl soru şudur: Hayat bize az mı verdi, yoksa biz mi çok fazla yanlış yaptık?
Mesela yaptğımız yanlışlar bizi eksiltti mi?
Yoksa o yanlış sayesinde daha kötüsünü engelleyebildiniz mi?
Cevabı herkes için aynı değil.Kimi gerçekten eksik başlar, kimi ise eksik olduğunu sanarak kendini eksiltir.

Peki gerçekten eksikten kastım ne,inanın bilmiyorum ama bence bu da bizim zorunlu şartlar vs diye yaftalayabileceğimiz bir şey.

Belki de tek kesinlik şu: Evrenin bize ne verdiğini değiştiremeyiz. Ama onu nasıl kullandığımız, hangi yöne çevirdiğimiz, hangi bedeli ödemeye hazır olduğumuz… işte asıl oyunun kuralları orada başlar.
Kuralları kimin koyabildiği ise bize kalmış.Elinizin kimin eli olduğuna göre önemi sizin için değişebiliyorsa,kurallarınız da değişebilir.Hatta bir el diğerini aratmayabilir ama her el sizin olmayacak diye de bir şey yok.Unutmayın,bu bencillik değil.Masa sizin.
Kim oturabilir,kim kalkabilir…

(Son paragrafımı da yazıp sizi düşünceleriniz,masanız,kartlarınız ve oyuncularınız ile baş başa bırakacağım.)

Ama biliyor musunuz?Belki de asıl mesele, kartların doğruluğu ya da yanlışlığı değil. Hayat, bazen bize hiç istemediğimiz eller verir; kimi zaman fazlasıyla adil, kimi zaman acımasızca eksik. Ama oyunun sonuna kadar, masada kalmaya devam ederizKimi zaman gidecek başka masamız olmadığı için,kimi zaman da şartlar gereği. Yeni kararlar, yeni yollar, yeni insanlar… Hepsi yeniden dağıtılan kartlar gibidir. Yanlış hamleler yaptık diye masa devrilmez; doğru hamleleri aramaya devam ettiğimiz sürece oyunun kendisi hâlâ elimizdedir. Çünkü bazen kazanmak, kusursuz bir el değil, kötü bir eli bile oynayabilme cesaretidir.

Görüşleriniz benim için çok değerli,yorumlarda sizi bekliyor olacağım..

Düşünsene, her şey yolundayken bile
göğsünde hissediyorsun, bir şey olacakmış gibi.
Bir şey olmuş gibi.
Olmuyor. Olmuyor. Yine de geçmiyor.
Bu zihin bana bir çıkış yolu göstermiyor
Bütün ışıkları söndürüyor.Karanlık.
Bir şey olmuyorsa bile sanki olamıyor hissiyle çırpınmak…
Boğulmuyorsun, ama nefes de almıyorsun.
Bedenin burada, ama hiçbir şey senin değil.
Her adım, sanki kaçmakla çakılı kalmak arasında bir kavga.
Bense tek bir adım atamıyorum.

Zihnimin duvarlarında yankılanan cümleler var.
Ne zaman sessizlik gelse, onlar da geliyor.
Gözlerimi kapatıyorum.
Ama içimde hâlâ bakan bir çift göz var.
Ve bazen… onlar benden daha uyanık.

Kaygı, sadece bir korku değil.
Kaygı, uyutmayan bir gerçek.
Kaygı, uyanınca geçmeyen bir kabus.
Kaygı, adın söylendiğinde bile irkilmek.
Kaygı, beni benden alıp bir yabancıya teslim eden o gölge.
Ve ben…
Ben o gölgenin içinde büyümeye çalışan bir çocuk gibi kalıyorum.
Sürekli tetikte, sürekli diken üstünde,
ama hep yorgun.
Çünkü savaşmadan da yorulunur.
Çünkü kaçmadan da tükenilir.
Çünkü bazen sadece…
olduğun için yorulursun.

Suçluluk duydunuz mu hiç? Kaygılarınızdan bıktığınız oldu mu ya da?

Zihninizde konuşan o sesle aranız nasıl? Neler anlatıyor size, hangi detaylardan bahsediyor mesela?
Hiç susmadığı oluyor mu?
Uyutmadığı, yorduğu, durmadığı, arttığı…
Köşeye sıkıştırıyor mu sizi?

En kötüsü de ihtimallerinin altında kalmak.
Kaygı öyle bir şey ki, inandığınızda her gerçekle tutulabilir bir yönü var.
Ama kaçmak istediğinizde sizi bırakmayacak kadar da güçlü.
Belki biz de kaçabilecek kadar…

Bu yol benliğime mal oldu. O kadar çabaladım ki bir çıkış yolu için. Artık var mı, onu bile bilmiyorum.

Ama belki de çözüm yoktur.
Belki bu sesi susturmak değil, onunla yaşamayı öğrenmek gerekir.
Belki de bazı günler sadece nefes alabilmek bile zaferdir.
Herkesin sessizliği başka tonda çınlar içinde.
Ve belki de bu kadar yalnız hissetmemizin sebebi, herkesin sustuğunu sanmamızdır

İlk defa bir sonuca ulaşmaya çlışmadım,pozitiflik aramadım…Neden yapmadım bilmiyorum.Belki de sadece hissettiklerimi yazdığım için.
Yorumlarda buluşalım,bekleyeceğim.
Kendi umudunuzu yaratabilmeniz dileği ile…

Seçmekten yorulduğunuzu hissettiniz mi hiç?
Seçeneklerin çokluğunun ya da sayısının sizi kaygılandırdığı oldu mu peki?

Bu iki sorunun cevabı iki ayrı psikolojik tanıma çıkıyor:
The Paradox of Choice(Fazla seçeneğin getirdiği mental/duygusal yük) ve Decision Fatigue(karar verme yorgunluğu)

Bunlardan başlayacak olursam,gün içerisinde verdiğiniz kararları tekrar düşünmenizi istiyorum.
Zihnimiz bu kararlar sonucunda ve karar verme sürecinde belirli miktarda enerji harcıyor.Ve verdiğimiz kararlar,bu kararların etkisi,karar verme süreci gibi spesifik seçenekler sayesinde bu enerjinin miktarı ve karar vermedeki mantık kaliteniz değişiyor.

Mesela Mark Zuckerberg(Meta’nın kurucusu) bu enerjiyi boşa harcamamak için her gün aynı renk kıyafetler giydiğini söylüyor.

Burada değineceğim nokta ise seçeneklerin çokluğunun bizi hangi noktaya götürdüğü.Bildiğiniz gibi dünya ve teknoloji ile birlikte yaşantımız da aynı hızda değişimler,gelişimler geçiriyor.Günlük hayatımızda ve globalde pekçok şey hızlı bir değişim süreci içerisinde.Bununla birlikte opsiyonlarımız da artmakta ki insanoğlu bunu yaparken sonuna kadar haklı olduğu kanısında o kadar net bir yargıya sahip ki sanki artık bütün sistem bunun üzerine.

Çünkü seçmek demek özgürlük demek.Ne kadar fazla seçeneğin olursa ve ne kadar farklı bir şeyler seçebilirsen o kadar mı özgürsün yani?
Bu yönde baktığınızda Elon Musk’ın ya da Aziz Sancar’ın yanında yüzyıllar öncesinden bir köle ile aynı hak çerçevesine sahibiz geçmiş olsun.

Neyse ki sosyal hayatımızda şimdilik bu tür kalıp yargıların pek yeri yok ve insanlar(sistemi oluşturanlar hariç insanlar,)şimdilik değişime açık.

Gelelim bahsetmek istediğim noktaya.Buna Paradox of choicie kitabında değinildiği için(ilk olarak) bu başlıkta yer verdim.Konu akıllara ‘seçenek bolluğu=özgürlük mü?’ sorusunu getiriyor.
Ama hayır. Seçenek sayısı arttıkça mutluluk değil, tatminsizlik artar.
Bu bir paradokstur.
Çünkü her fazla seçenek, bir ihtimali seçip diğerlerinden vazgeçmeyi gerektirir. Ve bu da pişmanlık riskini artırır.

Zihinsel enerjinin ve sağlığın bir diğer büyük düşmanı fazla bilgi.Bilgi kirliliğine ulaşabileceğimiz bir noktadayız ama ben karar mekanizmasına bağlayacağım.

Her gün maruz kaldığımız bilgi miktarı, tarih boyunca hiçbir insanın bir haftada almadığı kadar fazla. Bildirimler, mesajlar, öneriler, yorumlar, repostlar,restacklar...
Zihin bu kadar uyarıcıya aynı anda yanıt veremez.
Sonuç: dikkat dağınıklığı, odak kaybı, karar felci.
Bu duruma “cognitive overload” denir. Zihin aynı anda çok fazla işlemi işlemeye çalışınca “donar.”

Bugün zihinsel sağlığın en büyük düşmanı bilgi eksikliği değil, fazla bilgi.

Bu arada bu noktada muhalefet çıkabileceğimiz gayet güzel noktalar var ki en sağlam taşlardan biri olan ‘seçim mimarisi’ uani “choice architecture” ı sunacağım.

Davranışsal ekonomi der ki: İnsan kararlarını rasyonel değil, duygusal ve çevresel faktörlerle verir.
Yani:

• Netflix’te ilk sırada gördüğün dizi tesadüf değil.

• Market rafındaki çikolatanın göz hizasında olması da.

• “Şunu alanlar bunu da aldı” önerisi de...
  Basit şeyler,tahmin edebilecekleriniz bunlar.Bu konuda derinlere inip araştırmayı tercih edebilirsiniz benim çok ilgimi çekmişti.
  Yani kısaca,seçiyormuşsun gibi hissetmen de sistemin bir büyük ilüzyonudur.

Gelelim sonuca:Karar yorgunluğu(aynı zamanda yükü) ve tükenmişlik hissi.

Karar yorgunluğu kronik hale gelirse, kişi tükenmişlik (burnout) sendromuna sürüklenir.

• “Hiçbir şeye karar veremiyorum.”

• “Hiçbir şeyi bitiremiyorum.”

• “Sürekli her şey üzerime geliyor.”

Bu belirtiler sadece psikolojik değil, nörobiyolojik olarak da tanımlanmış bir aşırı yüklenme halidir.
Zihin, sürekli seçimle uğraşmaktan dolayı artık karar alma sistemini "kapalı" hale getirir.

Bu yüzden en basit kararlarda bile bunalma hissi yaşanır.
bunun bir diğer adını da ‘karar alamamanın kararın artık ta kendisi olması’ durumu diyebiliriz çünkü bu da ‘sistemin’ bir sonucu.

Bunun sonucunda alternatif olarak ne yapabilirsiniz?

Seçeneklerinizi gözden geçirin.Her anlamda.
Seçenekleri azaltmak, yaşam alanını daraltmak değil; zihinsel alanı genişletmektir.

Modern hayatın bize sunduğu her “seçme hakkı”, aslında bir karar verme yüküyle birlikte gelir. Ve her yük, taşıyana değil, onu taşıyamayana dönüşür. Zihnimizin sınırlı enerjisini, günün ilk saatlerinde hangi kahveyi içeceğimizi seçerken tükettiğimizde, akşam hangi hayatı yaşamak istediğimize dair kararları alacak hâlimiz kalmaz.

Dediğim gibi,bu sadece bir öneri ve benim istediğim şey problemin ne olduğunu anlatabilmiş olmam ve sizin bu problem sonucu kendi çözüm yolunuzu kendi tarzınızla,zihninizle düşünerek çözebilmeniz.

Benden şimdilik bu kadar,sizi etkilediyse beğenmeyi unutmayın.Fikirlerinizi merak ediyorum,yorumlarda buluşalım!!!

Kendinizi bunlar arasında kaybettiğiniz oldu mu?Bahsettiğim şey:hırs,umut,fazlaca mükemmeliyetçilik…Nicesi.

Peki,bu hedefler arasında,kurmaya çalıştığınız o mükemmel hayata giden yolda kendimiz olabildik mi hiç?
Yoksa sadece ulaşmaya mı çalıştık?

Arzulamak, umut etmek, hayalini kurmak… İnsana hareket veriyordu.
Bir ev. Bir ilişki. Bir beden. Bir unvan.
“Bir gün benim olacak” cümlesini kurduğumuz her şey… bizi ayakta tutuyordu.
Ama peki… sahip olunca ne oldu?

Bir şeyi isterken zihnimizde onunla birlikte gelen ‘yeni bir ben’ hayal ediyoruz.
“Bu olduktan sonra ben değişeceğim” hissi… Daha mutlu, daha özgüvenli, daha sevilen biri olacağımızı sanıyoruz.
Ama çoğu zaman o sen gelmiyor.
Gelen sadece “şey”.
Ve onunla birlikte gelen boşluk çoğu zaman o şeyin kendisinden daha büyük oluyor.
Sahipsin,düşünsene her şeye sahipsin.Sonra?ne olacak?

Çünkü biz sadece istemedik. Aynı zamanda mükemmel olmasını da bekledik.
Mükemmel bir hayat.
Mükemmel bir kariyer.
Mükemmel bir benlik.
Ama o mükemmel, nereden geldi bize?

Büyük ihtimalle bizden değil.
Çoğu zaman dayatılan bir şey. Reklamlardan, sosyal medyadan, ailelerden, öğretmenlerden, “başarı” adı verilen soyut bir hayaletten.
Eskiden görülen bir başarımızdan yola çıkılarak dayatılan o ‘en iyisi,en farklısı’ yargısına.
Ve biz, kendi hayatımıza ait sandığımız o hedeflere ulaşınca bir bakıyoruz ki:
Bırak kendini gerçekleştirebilmeyi,isteklerine ulaşmayı
Kendimize dair bir şey eksilmiş.
Çünkü yolun sonunda bulduğumuz şey, belki de hiç bizim değildi.
İstemeyi istedik belki de.

(Ya da apayrı bir pencere olarak boşluğa dayanamıyoruz.)

Mükemmel, ulaşılmak için değil, hep az kalsın olmak için orada duran bir gölgeydi belki.
Ve biz, o gölgeye baka baka kendi ışığımızı unuttuk.
Kendini %100 tanıyarak bir hedef koyabilen var mı aramızda?
Tahminimce yoktur.Çünkü,

Sorsalar belki ulaşmak uğruna her şeyi vereceğin o hedefleri koyan kişi asla sen olmadın.
Onca yol alıp vardığın o başarıyı elde edince mutlu olmadın çünkü koyan kişi sen olmana rağmen aslında sen değildin.

Belki de sorun sahip olmakta değil.
Yanlış şeyleri istemekte.
Kim olarak istememizde
Ya da istemeyi bile isteyemeyecek hâle gelmemizde.
Çünkü istemek, evet, güzeldi.
Ama o isteğin kaynağı başkasının elindeyse(hedefi koyup isteyen biz olmamızda rağmen) sahip olmak sadece hayal kırıklığının başka bir adı oluyor.

Mükemmel olma baskısını sırtından atan insan, belki de ilk defa kendi sesini duyar.
Ve belki de mutluluk, her şeyin tam olmasıyla değil; bazı şeylerin eksik kalmasına razı olmakla gelir.

Çünkü bazen olması gereken aslında ‘yarım’ kalmasıdır.
Eksik olmasıdır.
Ulaşılamamış olarak kalandır.

İstediğin mükemmel hayata ulaştığında ulaşan kişi sen olmayabilirsin.Yarının bile garantisi olmadığı bu yolda, yarım kalanların,uzun sürenlerin,saniyelik anların,tekrar yaşayamayacağın yaşlarının tadını çıkar.

Yarının bir garantisi olmamasından kastım illa büyük bir olay gerekmiyor.Belki bireysel olarak seninle ilgilidir,her şey olabilir.

Bilemeyiz belki de her şeyi mükemmel bir şekilde başarabilirsin,ama o yolda kendini kaybedersen?ya da kendini zaten bulmamışken o yolu bitirirsen?sevebilecek misin mükemmel hayatını?

Benden şimdilik bu kadar,bir düşünün derim.Fikirlerinizi yorumlarda bekliyorum..Kendinize çook iyi bakın.

Siz zamanı tüketirken, ben onu izledim.

Siz kalabalıkta savrulurken, ben duvara çarpan gölgeleri saydım.

Ne garip, değil mi?

Bir bakışta geçip gidilen dünyalar var.

Ve o dünyaların içinden gözünü kırpmadan geçen insanlar.

Güne karşı tek bir soru bile sormadan,sadece saati geçirmek için yaşanan zamanlar…

Bir gülümsemenin sahte olduğunu anladım mesela.

Omuz silkmeden önce duraksayan insanları izledim.

Birinin sesi titrerken, siz sadece “hastadır” deyip geçtiniz.

Oysa o ses, kendine bile itiraf edemediği şeylerle doluydu,merak ettim.

Bu bazen sadece oturup incelemek oldu,bazen kendimi eve kapatıp tek başıma bir şeylere anlam vermeye çalışmak.

Ama çabaladım,çabalıyorum çünkü neden"leri bilmek bazen çok güzel.

geçip gittiğim de oluyor,herkesten hızlı hem de. Ama kalmasını bildiğim için.

O doğum gününü hatırlamak,o sembolün anlamını bilmek,o şiiri zaten hatırlıyor olmak ya da o kitabı önceden okumuş olmak..Yaşamak.

Detaylar bir lüks değil.

Görmek bir meziyet değil.

Bunları düşünmek abartmak değil.

Ama siz onları hiç istemediniz.

Çünkü bir şeyin kıyısına bakmak yetiyordu size.

Derine inmek yorucuydu,

Ben her şeyi tutan parantezleri gördüm.

Cümlelerin sonuna koyulmayan noktalarda durdum.

Birinin sadece “iyiyim” demekle yetindiği yerde,

aslında ne kadar yorgun olduğunu sezdim.

Ezberledim o yorgunluğu.

Hiçbirini büyütmedim gözümde.

Ama küçültmedim de.

O yüzden çarptığınız sandalyeyi,

bastığınız kır çiçeğini,

yüzüne bakmadan konuştuğunuz insanı unutmadım.

Siz geçtiniz, ben tuttum.

Kırılanın sesini, bükülenin gölgesini,

anlatılmayanın yükünü tuttum.

Bir bakışın ucunda kalan o silik hikâyeleri topladım.

Bugün hâlâ geçip gidiyorsunuz.

Ama artık fark etmiyor.

Çünkü insanların basitliğine aldırmıyorum artık,geçirdikleri günleri yaşamak bile saymıyorum.Romantize etmek bile değilken bu,

Siz hiçbir şeyi fark etmediniz,

Ve evet, hâlâ bakıyorum.

Ama artık içimde bir sitem yok.

Görmeye çalıştıklarım sadece kırıklardan ibaret değil.

Birinin kahkaha atarken arkasını dönmesi,geç verilen bir cevabı,farkedilen güzel bir detatın inceliği

ve bir gün doğumunun sessizce kendini göstermesi de var orada.

Çünkü güzellik de dikkat ister.

Ve ben, yalnızca acıyı değil,

güzel olanı da kaçırmayacağım.

Peki söyleyebilirler mi,hayatı kaçırmak nasıl hissettiriyor?

Siz hâlâ geçip gidin.

Ben kalacağım.

Bazen sizden de hızlı geçeceğim hatta.

Ve her defasında,

hayatı biraz daha hissedeceğim.

İkinci şok ise,bunların hepsini yaparken anda kalacağım.=)

Evet,kendimizde görmediklerimiz/göremediklerimiz bazen en bizdeki en büyük ışık,en güzel detay olabilir.

Bence kesinlikle de bu böyle.

Mükemmeli istediğiniz elbet oluyordur.Aynı zamanda kendinize “mükemmel insan yoktur” diyebilmenize rağmen bu olabilir evet.

Sürekli bir şeyleri düzeltmeye çalışırız,amacımız hep “daha iyi"ye yöneliktir çünkü.

Her şey mükemmel olsa bile bazen bu arayış ne denli alışkanlık olduysa artık,bir eksiklik hissederiz.Kimi zaman da bir fazlalık olarak bunu görürüz:mükemmelin (ya da bazen normal olanın)verdiği rahatsızlık.

Her şeyiniz normal.Sadece düşünün. Hayatınız tamamen güzel ve düzgün bir çizgide ilerliyor ve gerçek anlamda hiç bir probleminiz yok.(maddi,manevi,fiziksel,ruhsal…)

Eee? Yaşayabilir misiniz böyle?İnsanoğlu normal olabilir mi ya da o kendi sabit(!)“normal” kavramına erişebilir mi?

Hayır.Çünkü standartlarımız asla sabit değildir. Bir şeyi düzelttigimiz an(bazen daha da önce) yeni bir problem aramaya başlarız bu yüzden de kendimize yetemeyiz.Bu durum ile ilgili bir söz okumuştum:

Kendinize asla yetemiyorsunuz çünkü standartlarınızı/çıtanını her adımda biraz daha yükseltiyorsunuz.

Çünkü insan, ulaşır ulaşmaz yeni bir hedef belirler.

Her başarı, bir son gibi değil, bir eşik gibi yaşanır.

Bugün kendinizi yetersiz hissettiğiniz nokta, belki de geçen yıl ulaşmak için çabaladığınız seviyedir.

Ama fark etmiyorsunuz.

Çünkü odak, hep bir sonrakinde.

Çünkü yetmiyor.

Çünkü artık bu da normal geliyor.

Ve böylece gelişme, “ilerlemek” değil, sadece “yetişmeye çalışmak” gibi hissediliyor.

Belki de sorun durmamak değil, hiç dönüp bakmamak.

Bunun psikolojideki adı hedonik treadmill (hedonik koşu bandı).

Yani bir hedefe ulaşıyorsunuz,bu sizi tatmin ediyor ama buna hızlıca alışıp yeni normalimizi bu yapıyoruz ve bir sonrakine odaklanıyoruz.Yani hep “bir dahaki"ni istiyoruz.

Yetersizlik hissi ile de birleştiğine bu imposter sendromuna evriliyor ve mükemmelliyetçilik olarak sizi etkiliyor ama bunun üzerinde durmayacağım hepinizin karşısına en az bir defa çıkmıştır tahminimce.

Ama sonuca gelirsek,bunun bir çıkışı yok. Sadece nerede olduğunuzu farketmeniz gerekiyor. Ne kadar yol geldiğinizi,bu yolun artık neresinde olduğunuz ya da hala bir yolda mısınız,o yola çıkmalı mısınız,o yol sizin yolunuz mu,bitirebilir misiniz” gibi soruları görmeniz ve bunların bir noktada bazı gerçek cevapları olduğunu kabullenmeniz gerekiyor,ne yazık ki bazen kendi gerçeklerimize kör/sağır kalmak istiyoruz ama bunun da bizi bir yere götürmediğini tekrar hatırlatmak isterim.

Ve son bir notum da,eğer bu yoldaysanız ve zorlanıyorsanız,gerçekten zorlanıyorsanız ve o yolun sizin yolunuz olmadığını hissediyorsanız(ki bu bir mekan,olay,durum,duygu,his,düşünce olabilir)bazen yarım bırakmanın ulaşacağınız sonuçtan sizin için daha iyi olabileceğini unutmayın.

Yani bu kaos,kafamızda dönen onca ses bazen en iyilerimizi görmemizi engelliyor.

Kendimden örnek verecek olursam bir sene öncesine kadar yüzmeye tekrar başlamıştım (4 sene yüzüp bırakmıştım) ve kiloluydum,güzel değildim,fiziğim kötüydü,tamamen bir ergendim ve kültürel olarak şimdiki halimin yanından bile geçemezdim.

Ama şuan aktif olarak yüzüyorum,8 kilo verdim,birçok alana ilgim var ve araştırıyorum,her madde için “daha” ekleyebiliyorum.

Ama bazen anlık olarak bunları göremediğimiz oluyor. Mesela bugün kendimden soğudum çünkü fiziğim hiç güzel gözükmedi gözüme.

Ama bunlarında olabileceğini,böyle duygularımızın fa baskın çıkabileceğini unutmayın istiyorum.

Her zaman iyi olamazsınız,her zaman mutlu olamazsınız ve bunu ne siz kendinizden ne de başkası sizden bekleyebilir unutmayın.

(Bu arada başlıktaki söz yine Nietzche'ye ait)

Belki de beklediğiniz o yıldız,artık bir gökyüzü olmuştur ve siz sadece yere bakıyorsunuzdur..

İlk okuduğumuzda bu söz çok garip gelir,normal olarak. Çünkü umutlar,ümitler bazen bizim için tek çıkış yolu bazen kocaman karanlığımıza bir küçük ışık olarak girebiliyor.

Peki senelerin filozofu,sıra sıra kitaplar yazmış olan Nietzche,neden böyle bir düşünce öne sürüyor?

Ki birkaç kitabını okuduysanız denk gelmişsinizdir bu konuda gayet net bir yargısı vardır.

Nietzsche'ye göre umut, insanı pasifliğe itebilir, çünkü kişi bir şeylerin değişmesini beklerken harekete geçmeyi erteler. Böylece acı devam eder, çünkü kişi kendi eylemiyle değil, dışsal bir değişimle kurtulmayı umar.

Nietzsche bu fikri anlatırken Antik Yunan mitolojisinden Pandora’nın Kutusu hikâyesine gönderme yapar:

Tanrılar insanlara bir ceza olarak Pandora’yı gönderir.Pandora’nın yanında bir kutu vardır, ve merakına yenik düşerek kutuyu açar.İçinden hastalıklar, kıtlık, savaş, ölüm gibi tüm kötülükler dünyaya yayılır.

Ama kutunun dibinde tek bir şey kalır: Umut.

Bu mit birçok kişi tarafından şöyle yorumlanır: “Her şey kaybedilmiş olsa bile, elimizde umut kaldı.”

Ama Nietzsche bu yoruma ters bir bakış getirir. Der ki:

Tanrılar insanı cezalandırmak için kutuya umudu da koydu. Çünkü diğer tüm kötülükler insanı öldürür, ama umut onu yaşatır. İşkenceye devam ettirir. Umut, acının bitmesine engel olur.

Bu söz aslında onun felsefesi ile de ilgili.

Nietzsche'nin temel derdi insanın özgürleşmesi, kendini aşması, kendi değerlerini yaratmasıdır.Ama umut, bir dışsal güce (Tanrı’ya, kadere, sisteme, başkasına, zamana) bel bağlamaktır ki bu da insanı edilgen yapar.

İşte bu yüzden Nietzsche umudu bir hapishane olarak görür. Hatta şöyle bir mantıkla ilerler:

Gerçek güç, acıyı doğrudan göğüsleyebilen insanda gizlidir.Umut ise, acının yüzüne bakmaktan kaçmak demektir.

Peki bunları konuştuk iyi hoş da,çok karamsar gelmedi mi size de? Yani Nietzche aslında karamsar biri miydi ki bunları söyledi?

Aslında hayır.Onun düşünceleri ve anlatmak istediği felsefesi yıkıcıydı.Eski değerleri (din, ahlak, sistemler, umut gibi pasifleştirici kavramları) yerle bir eder.

Yaratıcı: Ama bu yıkımın amacı, insanın kendi değerlerini yaratması iiçindir.Kendi tanrısını bile öldürmüştür Nietzche. Ama “Tanrı öldü!” Derken de insanın kendi tanırsını bulmasını amaçlar.(ki Nietzche'ye ayrı bir yazı yazıyorum şimdilerde. Bitirmeye çalışıyorum)Yok ederek bir arayışa sebep olmaya çalışır kısaca.

Yani “umudu bırak” derken bile aslında “Kendi umudun ol. Bekleme. Yarat. Yön ver. Kendin için anlam üret. Başkasının sana vereceği ışığı bekleme,ışık ol.” demek ister.

Düşüncemi soracak olursanız hak veriyorum ama bunları günümüzde “yaşamak” gerçekten çok zor.Çünkü büyüdüğümüzün ve bir şeylerin gerçekten önemli olmaya başladığı yaşlarımızdayız. Kimse bunun hakkında bize bir şey söylemedi.

Verdiğimiz kararlar geleceğimizde önemli bir yer alacak gibi ya da şimdi yaşayacağın şeylerin altından kalkman gerekiyor,psikolojin artık kontrol edemeyebileceğin yerlere gidiyor olabilir,çok çabalaman gerekiyor ileride önemli olacak…demiyor,demedi de kimse.

Bir anda kendimizi “hayatın” ortasında bulduk ve yaşamaya çalışmaya başladık. Belki bazılarımız buna çalışıyor belki kimimiz yaşayabiliyor.

Çabalayanlar için yarının hayali bugüne yetmeli ki kendimizi gerçekleştirebilelim(piramide gönderme:belki daha ona bile sıra gelmemiştir ama biz çabalıyoruz)

Yani umut bize bir noktada öğretildi aslında.

Biz ise umutsuz kalmamaya çalışırken yorulduk belki de.

Bir düşünün derim. Hayatta kalmamız için(mental olarak) ihtiyacımız olan şey belki de yarının(future tense) umudu değildir..

[Bu konuda sayfalarca uzun uzun yazmak isterdim ama pek zamanım yok şimdilerde,yazı sizin için bir sona ulaşmıyorsa yakın bir zamanda noktasını koyacağım merak etmeyin=)

Kendi ümitsizliğinize ya da bitmeyen umudunuza karşı bir yorgunluğunuz varsa diye,çıtırdan bir antidepresan diye düşündüm.Ki yazmak bile beni iyileştirdi bir noktada.]

Kendinize iyi bakın.

Bu soruları kendinize sorduğunuz oluyor mu?
Ben bazen zihnimde bunlardan başka bir şey duyamıyorum.Çözüm bulabildiğim pek çok sorunum oldu.Ama bunu aşabileceğime inancım neredeyse yok.
Aynaya her baktığımda bir fazlalık,bir kusur görüyorum.Her bir detayım sanki orada olduğu için benden nefret ediyor ama gitmiyor da.

Bedenimi mücadele vererek yeniden yarattım.
2 sene önce 1.65 boyunda 60 kiloydum.
Bacaklarım en büyük kabusumdu.Sonra bir şekilde kilo verdim,boyum uzadı derken boyum 1.70 kilomu ise 55e kadar düşürebildim.İndeksim normal,belim omuzlarıma kıyasla bir miktar daha ince ve bacaklarım hala kalın.Arasında bir boşluk olmayana kadar da sevemeyeceğim onları.Saçlarım omuzlarıma geliyor,kumralım.

Kendinize sempati duyduğunuz oluyor mu?Bahsettiğim şey özgüven falan değil,dışarıya yansıttığım apayrı bir pencere ama şu kendine ısınamayanlar vardır ya hani?İşte ben onlardanım,bilmiyorum en azından kendim için bir ilkim çünkü çevremdekilerin bana gösterdikleri kadarı ile böyle bir duruma maruz kalan,bu şekilde bir problem yaşayan bir arkadaşım yok.

Kusur olduğunu düşündüğüm yönlerim dışında da kendime karşı bir olumlu düşüncem yok.Mesela saçlarım gayet normal ama bana sorarsanız rengi çok garip.
Ya da kaşlarım kilomdan sonra en çok kafama taktığım şey.
Vücudum da orantısız mesela.Bir gün gözktüğü gibi diğer gün asla gözükmez.
Kişiliğimden bahsetmiş miydim?Eğer konusunu açmadıysam hiç girmeyeyim bile.

Ama biliyor musunuz bunların hiç biri benim için bir şey ifade etmiyor çünkü ben bedenimle yıllardır savaştayım.Kendimi hiç sevemedim,aynaya baktığımda bir kere bile ‘güzel olmuşum’ ya da ‘güzelim’ diyemedim.Hep bir yanlış hep bir eksik vardı.

Omuzlarım kalın,yapısı kas çünkü yüzücüyüm ama buna bile alışamadım.Bluz giydiğimde kötü hissediyorum bazen öyle zamanlarım oluyor ki sanki ruhum bedenimin içinde sıkışmış ve özgür kalamıyor,sürekli bir çıkış arıyor ama bulamıyor.İçimde bıraktığı heves o kadar derin ki bazen nefes alamıyorum ikisinin birbirinden ayrılmasını ve sadece üzerimden o hem duygusal hem fiziksel yükün kalkmasını istiyorum.

Kişiliğimden yola çıkarak karnımda uçan mutluluğa veya hayatın romantizmine dayalı ne varsa sanki beni kesiyor,yaralıyor ama asla durmuyor.

Zihnim düşünmeye devam ettikçe ruhum hep o kafesin içinde kalacak.

Bu bana her türlü geri dönüyor.Bazen yemek yiyemiyorum bazen antrenmanlarda sürekli kasılıyorum bazense anksiyete atakları olarak cevabımı alıyorum merak etmeyin arkadaşlar ama zihnim,o sürekli beni yorumlayan ses susmuyor.

Bunların haricinde kendime hep ilaç oldum ama bu durumda kendime olabildiğim tek çare sanki bir kısır döngüye sürükleyen antidepresanlar.Sadece uyuşturuyorlar ve ben bazen bedenime karşı hiç bir şey hissedemiyorum.Yemekler benim için hiç bir şey ifade etmiyor öyle ki tek öğün almadan bile başım döne döne geçirdiğim günleri bilirim.

Bu yazı kısa olacak,yazarken yeterince çıkmazda kaldım..Genelde yazılarımda bir çözüme ulaşmaya çalışırım,yani taslaklarımdaki metinlerde(my little shayla’larım') ya da yayınladığım 2 yazımda böyleydi.Bu bir istisna mı yoksa gerçekten kendimi burada rahat hissettiğim için mi oldu bilmiyorum ama şimdilik benden bu kadar.

Kendinizi sevmeye dair olan çabanızı lütfen asla bırakmayın.Ruhunuzun buna ihtiyacı var,hissedebilirsiniz =)

Bu bir noktada iyi bir şey çünkü bunlara maruz kalıp uygulamak,bilgilerden yararlanmak ve yeni fikirler geliştirmek açısından gayet güzel bir yol.Ve eminim ki hepimizin yakın gelecek zaman için bu yönde planları vardır,mesela okul açıldığında şu psikoloji kitabına başlamalıyım,diğer dilimi öğrenmeye/tekrar çalışmaya başlamalıyım,geometri/matematik/paragraf kasmalıyım hazır tatildeyken gibi yani ‘sürekli kendimizi dünden bir şekilde daha iyiye’ götürmeye çalışıyoruz ve bunları yaparken kendimizi çevremizin de bunu yaptığına maruz bırakıyoruz(instagram,twitter,tiktok…),her gün düzenli periyotlarla o rutini uyguladıklarına inanıyoruz ki sosyal medyanın bu yönüne hiç girmiyorum.

Biz bunları yapıyoruz iyi güzel de,ya aklımızda kalan yapamadıklarımız?Mesela ben geçtiğimiz iki gün boyunca kitap okuyamadım zamanım olmadığı için(Nietzche Ağladığında→öneririm bu arada) ve içim içimi yedi planıma uyamadım,o kitabı bitiremedim diye.Ama bu benden bir şey eksiltmedi ya da beni geriye götürmedi,sadece yerimde saydım.
Ama günümüzde ‘yerinde saymak’ o kadar farklı bir şekilde bize lanse ediliyor ki bunun kötü bir şey olduğunu düşünüyoruz.

dipnot:bu bazen ‘hiç bir şey yapmamak’ da olabilir,oraya da geleceğim ve henüz o konuya girmeden:hiç bir şey yapmamanın ailelerimiz tarafından bize karşı kullanıldığını ve bu yönde sürekli sessiz bir baskı olduğunu söylemek istiyorum.Yerimizde saymak dolaylı olarak bu yüzden bize kötü bir şeymiş gibi geliyor.

Yani ben bugün ingilizce çalışmadığımda ‘kişisel gelişememiş’ olmuyorum.Sadece ‘henüz çalışmamış’ oluyorum ki arkadaşlar bizim ‘kişisel gelişim’ gibi bir zorunluluğumuz yok hatırlatmak isterim.Ayrıca zaten kişisel gelişim ‘daha iyi biri olmak’tan ziyade, gerçekten kim olduğumuzu keşfetmek ve bu kişiyle bilinçli bir şekilde hayatı yürütmektir. Dışarıdan başarı odaklı görünse de içeriği aslında özgürleşmeyi, farkındalığı ve derinleşmeyi barındırır.

Az önce de dediğim gibi.Bizim böyle bir zorunluluğumuz yok.Eğer varsa bile bütün adımları,bütün maddeleri sadece bir zaman aralığında,tek bir sürece yüklemek çok yanlış.Bugün,dün ya da yarın o metni okumadığınızda,yapmanız gereken her neyse ve onu yapmadığınızda kendinize karşı suç işlemiş gibi davranmayın/hissetmeyin.
Çünkü insan olmak bazen de yorulabilmek,en basiti bazen de ‘istememektir’
İstememek dedim çünkü çoğu kişi neredeyse her alanda ‘istemeyi’ ya da istememeyi’ normal bir özgürlük olarak karşılamıyor.Sanki onlar için seçmenin de bir ağırlığı var.Bunları söylüyorum çünkü ben de böyle hissediyordum.

Ama düşünsenize,kişisel gelişim için ele alalım mesela:bu kendimiz için yaptığımız ve sonucunda sadece ‘bizim’ etkileneceğimiz bir şey.Öyleyse neden bunu bazen ‘istememek’ bir problem olsun?

Yazdığım nota gelelim:Şuan ara tatildeyiz değil mi?Yani genel olarak evdeyiz ve dönem içine kıyasla aileniz ile daha çok vakit geçiriyorsunuz.Bu süreçte akıl sağlığımızı korumayı geçiyorum ve şu noktaya basmak istiyorum:odanızda sadece telefona bakarken birkaç saniyeliğine aileniz tarafından size atılan o,sanki ‘sadece boş durarak dünyanın suçunu işledin’ bakışlarını umursamamanız.Çünkü hiçbir şey yapmamanız yanlış değil,bazen tek ihtiyacımız olan şey.Bize dayatılana karşı koymayı zaten gençler olarak bir şekilde öğrendik.Burada da açık bırakmayalım diye hatırlatayım dedim =)

Varmak istediğim nokta şu:Kişisel gelişim çok güzel bir yol ama bunu sürekli kendimize dayatmak sağlıklı değil,mentalimizde bir yük oluşturuyor.Arka planda açılmış bir başka sekme gibi=)
Ve sürekli kendimizi geliştirmek,bazen yorucu olabiliyor.O yüzden bu yolda ne isteyip istemediğinizi seçmeyi,bunları seçmenin zaten size bırakılmış olduğunu,seçmediğiniz şeyin sizi eksiltmediğini yani eksik kaldığınız bir nokta olduğunu düşünmeyi unutmayın.

Bugün dünden bir adım ileride olmamanız,sizi başlangıç noktasına götürmez.

Ya da hiç başlamamış olmanız sizi ‘suçlu’ ya da ‘eksik’ biri yapmaz.

Şimdilik..Yaz tatili boyunca akıl sağlığınızı ve sükunetinizi(!) korumanız dileği ile…

Dipnot:Çok yazdım,çok sildim.Ne yazacağım konusunda iki gündür çok kararsızım ve bir konu bulmaya çalışıyordum.Bu başlık ise bir anda aklıma geldi ve dedim ki,evet bu benim ve ben bunu anlatabilirim.Uzatmayacağım,keyifli okumalar.

Gün içerisinde eleştiri aldığınız oluyor mu?

Yüksek olasılıkla her gün olmasa bile zaman zaman olumlu ya da olumsuz eleştiri aldığımız zamanlar olur.

Bu eleştiriler kimi zaman değiştirebileceğimiz kimi zaman da değiştiremediklerimizdir.Peki bu eleştiriler nasıl bir etki yaratır?Nasıl bir etki yaratmalıdır?

Arkadaşlar ben kendimi bildim bileli sıcak bir insanımdır.Sevdiklerimden samimiyetimi asla esirgemem ve yapabileceğim her şeyi yaparım onlar için.Arkadaşlarımla gülmekten transa girdiğim de oldu,sevdiğim insanların yanında hıçkıra hıçkıra ağladığım da oldu.
Ama bir yaşımdan sonra bana sürekli aynı eleştiri gelmeye başladı:Sen çok soğuksun/çok sessizsin/çok içine kapanıksın.

Bunları ilk duyduğumda LGS’ye hazırlanıyordum ve umursayacak durumda değildim.Yine de bunlar bana söylenmeye devam edildi.Sınav senem bitti ve yaz tatilinde,9. sınıfta,onun yaz tatilinde…Hep aynı söylemler devam etti.Ve herkes böyle söylüyordu:yakınlarım hariç.Mesela 2. derece akrabalarım,çevremdeki neredeyse her 'yetişkin’…

Ve ben bunları ciddiye almaya başladıkça daha da dibe batıyordum.Kendimi sürekli eleştiriyordum,bana bir şey söylenmediği halde yine mi çok sustum/yine mi çok soğuk davrandım diye düşünmekten artık kafayı yiyordum.

Ama bir yerde,sadece anlık gelişen hisleriniz olur ya hani,şunu sormak istedim kendime:

-Yorucu değil mi ya,yorulmadın mı artık değiştirmeye çalışmaktan?

Değiştiremiyordum işte.Bir süre bununla kaldım.Kişiliğimi karşıma koydum ve sadece izledim.Ne reddettim ne de kabul edip kucak açtım.Tanımaya çalıştım(ki kendinizi tanımak istiyorsanız kişiliğinizden başlamak en mantıklı seçenektir).Ve -belki tahmin ettiğiniz gibi- o kişiliğe ısınıp onu benimsemedim.Sadece,farkettim ki ben hala aynı bendim.Değişen tek bir şey olmamıştı duruşumda.Hala aynı samimiyete sahiptim ama bunu sorgularken ya da yıkmaya çalışırken kendimi o kadar değiştirmeye çalışmıştım ki…

Ben bu eleştirileri hala alıyorum,sadece artık umursamıyorum çünkü kim olduğumu,nasıl biri olduğumu biliyorum.

Kendi hayatınızın her anında orada olan tek izleyici sizdiniz,siz olacaksınız.Neden sadece birkaç dakikasına tanık olacak insanlar için kendinizi bu kadar hırpalıyorsunuz?

Playlist —> bana söylenilen gibi ‘mutlu’ olmaya çalışırken böyle bir playlist yapmıştım.Kendinizi değiştirmek istemediğinizi gördüğünüzde bir playlist yapmanızı öneririm.Eskisine bakmaktan daha iyidir =)

Umarım okumanız güzel geçmiştir.

İlk yazım…İleride dönüp ‘bu da tecrübeydi işte’ diyebilecek kadar geliştirmek isterim.Görebileceğimiz günlere..